Dona

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Dona
Ganwyd 6G Edit this on Wikidata
Cymru Edit this on Wikidata
Dinasyddiaeth Baner Cymru Cymru
Galwedigaeth Mynach Edit this on Wikidata
Cysylltir gyda Llanddona Edit this on Wikidata
Dydd gŵyl 1 Tachwedd Edit this on Wikidata
Tad Selyf ap Cynan Edit this on Wikidata

Sant o Gymru oedd Dona (g. 580). Ceir Dwna fel amrywiad ar ei enw a'i enw llawn oedd Dona ap Selyf.[1] Mae ei ddydd gŵyl ar 1 Tachwedd.

Hanes[golygu | golygu cod y dudalen]

Roedd Dona yn un o feibion Selyf ap Cynan Garwyn ('Selyf Sarffgadau'), mab Cynan Garwyn, o deulu brenhinol Powys. Ar ôl cyfnod fel mynach ym Mangor yn Arfon, aeth i fyw fel meudwy yng nghongl de-ddwyreiniol Môn.[1]

Eglwys a thraddodiadau[golygu | golygu cod y dudalen]

Cysegrir Eglwys Llanddona ar Ynys Môn iddo. Dywedir fod yr eglwys wreiddiol yma yn dyddio o tua 610. Ail-adeiladwyd yr eglwys bresennol yn 1873. Yn yr eglwys mae cloch yn dyddio o 1647 a chwpan cymun arian yn dyddio o 1769, ond gyda chaead o 1574.[1]

Hefyd yn ardal Llanddona ceir carreg naturiol yn ardal Mynydd Crafgoed a elwir yn Gadair Dona. Ceir Craig Dona ger Tref-y-clawdd, Maesyfed, a dywedir yr arferai pobl fynd i yfed o'r ffynnon iachusol yno.[1]

Llefydd cysylltiedig[golygu | golygu cod y dudalen]

Rhestr Wicidata:


# Eglwys neu Gymuned Delwedd Cyfesurynnau Lleoliad Wicidata
1 Eglwys Sant Dona
Eglwys St Dona Church, Llanddona - geograph.org.uk - 937590.jpg
53°18′18″N 4°08′27″W / 53.305121°N 4.140838°W / 53.305121; -4.140838 Ynys Môn Q7592976
2 Llanddona
Llanfihangel Din Sylwy Church - geograph.org.uk - 799979.jpg
53°17′35″N 4°08′20″W / 53.293°N 4.139°W / 53.293; -4.139
53°17′49″N 4°07′59″W / 53.2969064583°N 4.13304435344°W / 53.2969064583; -4.13304435344
Ynys Môn Q3402690
Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. 1.0 1.1 1.2 1.3 T. D. Breverton, The Book of Welsh Saints (2000).