Dona

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Dona
Ganwyd 6 canrif Edit this on Wikidata
Cymru Edit this on Wikidata
Cenedl Baner Cymru Cymru
Galwedigaeth mynach Edit this on Wikidata
Cysylltir gyda Llanddona Edit this on Wikidata
Dydd gŵyl 1 Tachwedd Edit this on Wikidata
Tad Selyf ap Cynan Edit this on Wikidata

Sant o Gymru oedd Dona (g. 580). Ceir Dwna fel amrywiad ar ei enw a'i enw llawn oedd Dona ap Selyf.[1] Mae ei ddydd gŵyl ar 1 Tachwedd.

Hanes[golygu | golygu cod y dudalen]

Roedd Dona yn un o feibion Selyf ap Cynan Garwyn ('Selyf Sarffgadau'), mab Cynan Garwyn, o deulu brenhinol Powys. Ar ôl cyfnod fel mynach ym Mangor yn Arfon, aeth i fyw fel meudwy yng nghongl de-ddwyreiniol Môn.[1]

Eglwys a thraddodiadau[golygu | golygu cod y dudalen]

Cysegrir Eglwys Llanddona ar Ynys Môn iddo. Dywedir fod yr eglwys wreiddiol yma yn dyddio o tua 610. Ail-adeiladwyd yr eglwys bresennol yn 1873. Yn yr eglwys mae cloch yn dyddio o 1647 a chwpan cymun arian yn dyddio o 1769, ond gyda chaead o 1574.[1]

Hefyd yn ardal Llanddona ceir carreg naturiol yn ardal Mynydd Crafgoed a elwir yn Gadair Dona. Ceir Craig Dona ger Tref-y-clawdd, Maesyfed, a dywedir yr arferai pobl fynd i yfed o'r ffynnon iachusol yno.[1]

Llefydd cysylltiedig[golygu | golygu cod y dudalen]

Rhestr Wicidata:


# Eglwys neu Gymuned Delwedd Cyfesurynnau Lleoliad Wicidata
1 Eglwys Sant Dona
Eglwys St Dona Church, Llanddona - geograph.org.uk - 937590.jpg
53°18′18″N 4°08′27″W / 53.305121°N 4.140838°W / 53.305121; -4.140838 Ynys Môn Q7592976
2 Llanddona
Approaching Llanddona from the east - geograph.org.uk - 948655.jpg
53°17′35″N 4°08′20″W / 53.293°N 4.139°W / 53.293; -4.139
53°17′49″N 4°07′59″W / 53.2969064583°N 4.13304435344°W / 53.2969064583; -4.13304435344
Ynys Môn Q3402690
Diwedd y rhestr a gynhyrchwyd yn otomatig o Wicidata.

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. 1.0 1.1 1.2 1.3 T. D. Breverton, The Book of Welsh Saints (2000).