Neidio i'r cynnwys

Bidog y tafol

Oddi ar Wicipedia
Bidog y tafol
Dosbarthiad gwyddonol
Teyrnas: Animalia
Ffylwm: Arthropoda
Dosbarth: Insecta
Urdd: Lepidoptera
Teulu: Noctuidae
Genws: Acronicta
Rhywogaeth: A. rumicis
Enw deuenwol
Acronicta rumicis
(Linnaeus, 1758)

Gwyfyn sy'n perthyn i deulu'r Noctuidae yn urdd y Lepidoptera yw bidog y tafol, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy bidogau'r tafol; yr enw Saesneg yw Knot Grass, a'r enw gwyddonol yw Acronicta rumicis.[1][2] Mae i'w ganfod drwy lawer o'r Palearctig: Ewrop, Asia, Rwsia, i lawr hyd at Japan.

4–40 mm yw lled adenydd yr oedolyn ac fe'u gwelir yn hedfan rhwng Mai a Gorffennaf yng ngwledydd Prydain.

Adnoddau bwyd

[golygu | golygu cod]
Rumex obtusifolius, dail tafol

Lindys

[golygu | golygu cod]

Yn ystod cyfnod y lindys, mae A. rumicis yn tueddu i fwydo ar blanhigion llysieuol sy'n tyfu'n isel, gan gynnwys suran, tafol, mieri, ysgall, hopys,[3] ac weithiau ar ddail llwyni.[4] Yn ogystal, mae larfae A. rumicis yn ffafrio coed ffrwythau fel rhywogaethau Prunus a phlanhigion o'r teulu Polygonaceae.[5]

Mewn ymchwil, un o'r planhigion cynnal a ddefnyddir amlaf yw Rumex obtusifolius, planhigyn llysieuol a geir yn gyffredin o fewn amrediad daearyddol A. rumicis.[5]

Gofal rhieni

[golygu | golygu cod]

Lleoliad yr wyau

[golygu | golygu cod]
Dyluniad o ffurf wy A. rumicis

Mae benywod yn tueddu i ddodwy wyau ar ddail planhigion gwesteiwr mewn clystyrau mawr. Mae gan yr wyau gribau hydredol hir, sy'n tarddu ac yn ymledu allan o ardal micropyl yr wy. Mae'r cribau hiraf yn tueddu i fod ar ffurf igamogam[6]. Mae gan yr wyau siâp gwastad, gan wneud clystyru a chlystyru'n haws.

Cofnodion unigol

[golygu | golygu cod]
  • Bidog Tafol (Knot Grass), Clydach, Cwm Tawe 16.07.2025. Dewi Lewis[7]
  • Cuddliw y bidog yswydd (Coronet).Clydach,Cwm Tawe 01.06.2025. Dewi Lewis[8]

Cyffredinol

[golygu | golygu cod]

Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd. Wedi deor o'i ŵy mae'r bidog y tafol yn lindysyn sydd yn bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.

Galeri

[golygu | golygu cod]

Gweler hefyd

[golygu | golygu cod]
Comin Wikimedia
Comin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia
gyfryngau sy'n berthnasol i:

Cyfeiriadau

[golygu | golygu cod]
  1.  Gwefan Cyngor Cefn Gwlad Cymru. Cyngor Cefn Gwlad Cymru. Adalwyd ar 29 Chwefror 2012.
  2. Geiriadur enwau a thermau ar Wefan Llên Natur. Adalwyd 13/12/2012.
  3. Skinner, B., 2009. Colour Identification Guide to Moths of the British Isles: (Macrolepidoptera). t.149.
  4. Gwall cyfeirio: Tag <ref> annilys; ni roddwyd testun ar gyfer 'ref' o'r enw ":2"
  5. 1 2 Cho, Y., Kwon, O. & Nam, S.-H., 2006. Nodweddion ecolegol a morffolegol endoparasitoidau larfa Acronicta rumicis (Lepidoptera: Noctuidae). Ymchwil Entomolegol, 36, tt. 208–215.
  6. Dolinskaya, I. V., 2014. Morffoleg Wyau rhai Noctuidae (Lepidoptera). Vestnik Zoologii, 48(4), tt. 353–364.
  7. https://www.facebook.com/share/p/159uEi5HkrH/?mibextid=wwXIfr
  8. https://www.facebook.com/share/p/1AjTqFayDh/?mibextid=wwXIfr