Bidog y tafol
| Bidog y tafol | |
|---|---|
| Dosbarthiad gwyddonol | |
| Teyrnas: | Animalia |
| Ffylwm: | Arthropoda |
| Dosbarth: | |
| Urdd: | Lepidoptera |
| Teulu: | Noctuidae |
| Genws: | Acronicta |
| Rhywogaeth: | A. rumicis |
| Enw deuenwol | |
| Acronicta rumicis (Linnaeus, 1758) | |
Gwyfyn sy'n perthyn i deulu'r Noctuidae yn urdd y Lepidoptera yw bidog y tafol, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy bidogau'r tafol; yr enw Saesneg yw Knot Grass, a'r enw gwyddonol yw Acronicta rumicis.[1][2] Mae i'w ganfod drwy lawer o'r Palearctig: Ewrop, Asia, Rwsia, i lawr hyd at Japan.
4–40 mm yw lled adenydd yr oedolyn ac fe'u gwelir yn hedfan rhwng Mai a Gorffennaf yng ngwledydd Prydain.
Adnoddau bwyd
[golygu | golygu cod]Lindys
[golygu | golygu cod]Yn ystod cyfnod y lindys, mae A. rumicis yn tueddu i fwydo ar blanhigion llysieuol sy'n tyfu'n isel, gan gynnwys suran, tafol, mieri, ysgall, hopys,[3] ac weithiau ar ddail llwyni.[4] Yn ogystal, mae larfae A. rumicis yn ffafrio coed ffrwythau fel rhywogaethau Prunus a phlanhigion o'r teulu Polygonaceae.[5]
Mewn ymchwil, un o'r planhigion cynnal a ddefnyddir amlaf yw Rumex obtusifolius, planhigyn llysieuol a geir yn gyffredin o fewn amrediad daearyddol A. rumicis.[5]
Gofal rhieni
[golygu | golygu cod]Lleoliad yr wyau
[golygu | golygu cod]
Mae benywod yn tueddu i ddodwy wyau ar ddail planhigion gwesteiwr mewn clystyrau mawr. Mae gan yr wyau gribau hydredol hir, sy'n tarddu ac yn ymledu allan o ardal micropyl yr wy. Mae'r cribau hiraf yn tueddu i fod ar ffurf igamogam[6]. Mae gan yr wyau siâp gwastad, gan wneud clystyru a chlystyru'n haws.
Cofnodion unigol
[golygu | golygu cod]- Bidog Tafol (Knot Grass), Clydach, Cwm Tawe 16.07.2025. Dewi Lewis[7]
- Cuddliw y bidog yswydd (Coronet).Clydach,Cwm Tawe 01.06.2025. Dewi Lewis[8]
Cyffredinol
[golygu | golygu cod]Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd. Wedi deor o'i ŵy mae'r bidog y tafol yn lindysyn sydd yn bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Galeri
[golygu | golygu cod]- Siani flewog
- Siani flewog
- Llun allan o lyfr John Curtis: British Entomology Cyfrol 5
- Chwiler
- Cocŵn
- Mewn casgliad
Gweler hefyd
[golygu | golygu cod]Cyfeiriadau
[golygu | golygu cod]- ↑ Gwefan Cyngor Cefn Gwlad Cymru. Cyngor Cefn Gwlad Cymru. Adalwyd ar 29 Chwefror 2012.
- ↑ Geiriadur enwau a thermau ar Wefan Llên Natur. Adalwyd 13/12/2012.
- ↑ Skinner, B., 2009. Colour Identification Guide to Moths of the British Isles: (Macrolepidoptera). t.149.
- ↑ Gwall cyfeirio: Tag
<ref>annilys; ni roddwyd testun ar gyfer 'ref' o'r enw ":2" - 1 2 Cho, Y., Kwon, O. & Nam, S.-H., 2006. Nodweddion ecolegol a morffolegol endoparasitoidau larfa Acronicta rumicis (Lepidoptera: Noctuidae). Ymchwil Entomolegol, 36, tt. 208–215.
- ↑ Dolinskaya, I. V., 2014. Morffoleg Wyau rhai Noctuidae (Lepidoptera). Vestnik Zoologii, 48(4), tt. 353–364.
- ↑ https://www.facebook.com/share/p/159uEi5HkrH/?mibextid=wwXIfr
- ↑ https://www.facebook.com/share/p/1AjTqFayDh/?mibextid=wwXIfr
