Bertrand du Guesclin

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Bertrand du Guesclin
Bertrand du Guesclin P1210353.jpg
Ganwyd 1320s, 1320 Edit this on Wikidata
Bronn Edit this on Wikidata
Bu farw 13 Gorffennaf 1380 Edit this on Wikidata (59 oed)
Châteauneuf-de-Randon Edit this on Wikidata
Dinasyddiaeth Ffrainc Edit this on Wikidata
Galwedigaeth condottiero, person milwrol Edit this on Wikidata
Priod Jeanne de Laval-Tinténiac, Tiphaine Raguenel Edit this on Wikidata
Cerflun Bertrand du Guesclin yn Dinan

Uchelwr Llydewig a chadfridog Ffrengig yn y Rhyfel Can Mlynedd oedd Bertrand du Guesclin, Llydaweg: Beltram Gwesklin (c. 1320 - 13 Gorffennaf 1380). Adnabyddid ef fe; "Eryr Llydaw", ac roedd yn gyfaill i Owain Lawgoch. Llwyddodd i adennill y rhan fwyaf o Ffrainc o afael brenin Lloegr.

Ganed Bertrand du Guesclin yn Broons, ger Dinan, yn Llydaw. Roedd ei deulu yn fân-uchelwyr Llydewig. Ar ddechrau ei yrfa, roedd yng ngwasanaeth Siarl o Blois yn Rhyfel Olyniaeth Llydaw (1341-1364). Gwnaed ef yn farchog yn 1354. Yn 1356-1357, daeth Du Guesclin i sylw'r Dauphin Siarl trwy amddiffyn dinas Roazhon, oedd dan warchae gan y Saeson.

Yn 1364, daeth Siarl yn frenin Ffrainc fel Siarl V, a gyrrodd Du Guesclin i ymladd yn erbyn Siarl II, brenin Navarra, oedd yn ceisio meddiannu Dugiaeth Bwrgwyn. Llwyddodd i orchfygu byddin Navarra dan Jean de Grailly, Captal de Buch ym Mrwydr Cocherel. Ym mis Medi 1364, gorchfygwyd ef a Siarl o Blois gan Ioan V, Dug Llydaw a byddin Seisnig dan Syr John Chandos. Lladdwyd Siarl a chymerwyd Du Guesclin yn garcharor. Talodd Siarl V 100,000 ffranc i'w ryddhau.

Yn 1366 a 1367, bu'n ymladd yn Sbaen; yn llwyddiannus yhn 166, ond cymerwyd ef yn garcharor eto yn 1367, gan orfodi Siarl V i dalu i'w ryddhau unwaith eto. Ail-ddechreuodd y rhyfel yn erbyn Lloegr yn 1369, a llwyddodd Du Guesclin i adfeddiannu Poitou a Saintonge, a gyrru'r Saeson o Lydaw rhwng 1370 a 1374. Roedd wedi adfeddiannu'r rhan fwyaf o Ffrainc erbyn iddo farw tra ar ymgyrch yn Chateauneuf-de-Randon yn Languedoc. Claddwyd ef yn Saint-Denis gyda brenhinoedd Ffrainc.