Anewra blonegog

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Anewra blonegog
Aneura pinguis
Aneura pinguis IMG 0663.JPG
Statws cadwraeth
Dosbarthiad gwyddonol
Teyrnas: Plantae
Rhaniad: Marchantiophyta
Dosbarth: Jungermanniopsida
Urdd: Metzgeriales
Teulu: Aneuraceae
Genws: Aneura
Rhywogaeth: A. pinguis
Enw deuenwol
Aneura pinguis

Math o blanhigyn, di-flodau, ac un o lysiau'r afu yw Anewra blonegog (enw gwyddonol: Aneura pinguis; enw Saesneg: greasewort). O ran tacson, mae'n perthyn i urdd y Metzgeriales, o fewn y dosbarth Jungermanniopsida.

Mae’r rhywogaeth hon i’w chanfod yng Nghymru.

Disgrifiad[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae'r Anewra blonegog yn edrych yn seimllyd ac yn wyrdd, ac felly'n ddigon hawdd i'w hadnabod. Gall amrywio'n fawr o ran maint. Mae'r thali bach yn llai nag 1 cm o hyd, tra gall y rhai fwyaf fod yn 8 cm neu fwy. Mae pob thalws yn drwchus a cheir organau rhywiol ar ochrau'r thali, mae sboroffytau silindrog hefyd yn gyffredin.[1]

Gellir ei gangymryd yn ddigon hawdd am y Saetslys canghennog (Riccardia multifida), ond mae ei liw gwyrdd, fel arfer, yn ddigon o gliw i'w adnabod gan fod y Saetslys canghennog yn frown-wyrdd, tywyllach.

Cynefin[golygu | golygu cod y dudalen]

Ei gynefin fel rheol yw mannau tamp, ond mae hefyd i'w gael mewn hen chwareli, ar lwybrau o ro mân, a llefydd diffaith fel ochrau ffyrdd bychan. Mae'r planhigion mwyaf, fodd bynnag, i'w cael mewn coedwigoedd, yn enwedig ar bren marw.

Llysiau'r afu[golygu | golygu cod y dudalen]

Searchtool.svg
Prif erthygl: Llysiau'r afu

Planhigion anflodeuol bach o'r rhaniad Marchantiophyta yw llysiau'r afu. Defnyddir y term "lysiau'r afu" am un planhigyn, neu lawer. Erbyn 2019 roedd tua 6,000 o rywogaethau wedi cael eu hadnabod gan naturiaethwyr.[2] Fe'u ceir ledled y byd, mewn lleoedd llaith gan amlaf. Mae gan lawer ohonynt goesyn a dail ac maent yn debyg i fwsoglau o ran golwg.

Mae rhai rhywogaethau i'w cael yng Nghymru; gweler y categori yma.

Safonwyd yr enw Anewra blonegog gan un o brosiectau . Mae cronfeydd data Llên Natur (un o brosiectau Cymdeithas Edward Llwyd) ar drwydded agored CC 4.0. Chwiliwch am ragor o wybodaeth ar y rhywogaeth hon ar wefan Llên Natur e.e. yr adran Bywiadur, a chyfrannwch er mwyn datblygu'r erthygl hon ymhellach.

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. rbg-web2.rbge.org.uk; adalwyd 3 Mai 2019.
  2. Raven, Peter H.; Ray F. Evert & Susan E. Eichhorn (1999) Biology of Plants, W. H. Freeman, Efrog Newydd.