Mae llawer iawn o unedau nad ydynt yn rhan o'r System Rhyngwladol o Unedau (Ffrangeg: Le Système international d'unités; Saesneg: International System of Units) (SI)[1] ond mae'n nhw'n cael eu derbyn ar y cyd â'r system honno.[2]
Unedau ychwanegol a dderbyniwyd ar y cyd gyda'r Unedau SI
| Enw |
Symbol rhyngwladol |
Yr hyn a fesurir |
Yr Uned SI tebyg |
| munud |
min |
amser (mewn unedau) |
1 min = 60 eiliadau |
| awr |
h |
amser (mewn unedau) |
1 h = 60 min = 3600 s |
| dydd |
d |
amser (mewn unedau) |
1 d = 24 h = 1440 min = 86400 s |
| gradd (ongl) |
° |
ongl (heb fod yn uned) |
1° = (π/180) radian |
| munud y gromell |
′ |
ongl (heb fod yn uned) |
1′ = (1/60)° = (π/10800) rad |
| eiliad y gromell |
″ |
ongl (heb fod yn uned) |
1″ = (1/60)′ = (1/3600)° = (π/648000) rad |
| hectr |
ha |
arwynebedd (bob yn uned syml a degol) |
1 ha = 100 a = 10000 m2 = 1 hm2 |
| litr |
l or L |
cyfaint (bob yn uned syml a degol) |
1 l = 1 dm3 = 0.001 m3 |
| tunnell |
t |
mas (bob yn uned syml a degol) |
1 t = 103 kg = 1 Mg |
Unedau ychwanegol na dderbyniwyd gan CGPM
| Enw |
Symbol rhyngwladol |
Yr hyn a fesurir |
Yr Uned SI tebyg |
| nepr, maes mesur |
Np |
cymhareb (dim dimensiwn) |
LF = ln(F/F0) Np |
| nepr, mesuriad pŵer |
Np |
cymhareb (dim dimensiwn) |
LP = 1⁄2ln(P/P0) Np |
| bel, maes mesur |
B |
cymhareb (dim dimensiwn) |
LF = 2 log10(F/F0) B |
| bel, mesuriad pŵer |
B |
cymhareb (dim dimensiwn) |
LP = log10(P/P0) B |
Unedau ychwanegol na dderbyniwyd gan CGPM ac nad ydynt yn cael eu hargymell
| Enw |
Symbol rhyngwladol |
Yr hyn a fesurir |
Yr Uned SI tebyg |
| Ångström, angstrom |
Å |
hyd |
1 Å = 0.1 nm = 10−10 m |
| milltiroedd môr (Saesneg: nautical mile) |
|
hyd |
1 milltir môr = 1852 m |
| not (cyflymder) |
|
cyflymder |
1 not = 1 milltir môr y filltir yr awr = (1852/3600) m/s |
| arwynebedd |
a |
arwynebedd |
1 a = 1 dam2 = 100 m2 |
| barn |
b |
arwynebedd |
1 b = 10−28 m2 |
| bâr |
bâr |
gwasgedd |
1 bar = 105 Pa |
| milibar |
mbar |
gwasgedd |
1 mbar = 1 hPa = 100 Pa (a arferid ei ddefnyddio mewn meteoroleg atmosfferig; bellach defnyddir yr "hectopascal") |
| atmosffêr |
atm |
gwasgedd |
1 atm = 1013.25 mbar = 1013.25 hPa = 1.01325×105 Pa (a ddefnyddir o ddydd i ddydd ym maes meteoroleg atmosfferig, astudiaethau o'r môr (oseaneg) ac ym maes gwasgedd o fewn hylifau a nwyon. |
Gweler hefyd [golygu]
Cyfeiriadau [golygu]