Uman

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Uman/Умань
Uman-2007-08-12-05.jpg
Uman-Ukraine-Map.png
Lleoliad yn Oblast Cherkasy
Gwlad Iwcrain
Ardal Oblast Cherkasy
Llywodraeth
Maer Yuri Bodrov
Daearyddiaeth
Arwynebedd 41 km²
Uchder 166 m
Demograffeg
Poblogaeth Cyfrifiad 86,911 (Cyfrifiad 2010)
Gwybodaeth Bellach
Cod Post 20300
Gwefan Uman.info

Mae Uman (Умань; neu yn Iddew-Almaeneg: Imen' efo n palateiddiol) yn ddinas yn rhanbarth Cherkasy, canol Iwcrain, i'r dwyrain o Vinnytsia. Saif ar lannau'r afon Umanka, ac mae'n gwasanaethu fel prifddinas ardal Umanskyi ac fel dinas ar wahân. Ei phoblogaeth yn 2004 oedd 88,730.

Hanes[golygu]

Sonir am Uman ers 1616 fel caer rhag y Tatariaid pan sefydlodd milwyr Cosac yn y dref. Yn 1670 tan 1674, roedd Uman yn bencadlys Hetman a oedd yn gadfridog Cosac.

Ym 1768 cafwyd Cyflafan Uman wedi i rebeliaid Cosac (Haydamak) dan Maksym Zalizniak a Ivan Gonta gipio'r dref oddi wrth y Pwyliaid. Daeth Uman yn rhan o Ymerodraeth Rwsia ym 1793 ac adeiladwyd tai crand yno. Parc mawr yw prif nodwedd Uman y Sofiyivka (Софiївка) crewyd yn 1796 gan Count Stanisław Szczęsny Potocki, uchelwr Pwylaid, ac enwyd y lle ar ôl ei wraig Sofia. Mae rhaeadrau a phonydd ym Mharc Sofia wedi ysgogi dyfyniad enwog gan Rabbi Nachman o Breslov (y dyn a sefydlodd y sect Hasidim): "mae'r byd i gyd fel pont gul, ond does dim byd i'w ofni." Daeth y dyfyniad yn enwog i Iddewon y byd.

Cymuned Iddewig[golygu]

Ffynnodd cymuned fawr o Iddewon yn y dref yn y 18ed a'r 19eg ganrifoedd. Dinistrwyd y gymuned wedi 1941, ar ôl Brwydr Uman pryd oedd y dref dan warchae y Wehrmacht. Erys yn ganolfan pererindod o bwys i Iddewon.

Bedd y Rebbe[golygu]

Yn Uman mae bedd Rabbi Nachman o Breslov, y Rebbe o'r sect Breslov o Iddewon Hasidaidd. Bu farw Rabbi Nachman yn Uman, a dewisodd gael ei gladdu yno. Yn ystod Rosh Hashanah (Blwyddyn Newydd yr Iddewon) mae pererindod gan Hasidim Breslov ag eraill i'w fedd; bu cynnydd sylweddol yn ddiweddar ac mae hyd at 30,000 chassidim yn dod o bob man yn y byd (dynion gan amlaf). Dechreuwyd y pererindod i 1811, blwyddyn ei gladdu yn Uman. Dywedodd y Rebbe y dylai ei ddilynwyr dod i'w weld ar Rosh Hashana bob blwyddyn.

Gwaharddwyd yr arfer tan 1989 dan y Sofietaid.[1] Ganwyd y Cadfridog Sofiet Ivan Chernyakhovsky, y bardd Yideg Ezra Fininberg a'r awdur Yideg Hershl Polyanker yn Uman.

Gweler hefyd[golygu]

Parc Sofiyivsky Uman

Gefeilldrefi[golygu]

Gefellwyd Uman gyda:

Cyfeiriadau[golygu]

  • (Wcreineg) (1972) Icтopia мicт i ciл Укpaїнcькoї CCP - Черкаськa область (History of Towns and Villages of the Ukrainian SSR - Cherkasy Oblast), Kyiv.
  • (Saesneg) Uman yn Encyclopedia of Ukraine
  1. Gweler erthygl "A New Phase in Jewish-Ukrainian Relations" gan Mitsuharo Akao; bibliographical details at http://www.informaworld.com/smpp/content~content=a780715503~db=all
  2.  Łańcut Official Website - Foreign contacts.

Dolennni allanol[golygu]

Comin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia gyfryngau sy'n berthnasol i: