Pierre de Fermat

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Pierre de Fermat
Pierre de Fermat (F. Poilly).jpg
Portread o Fermat gan François de Poilly (17g)
Ganwyd 17 Awst 1601 Edit this on Wikidata
Beaumont-de-Lomagne Edit this on Wikidata
Bu farw 12 Ionawr 1665 Edit this on Wikidata (63 oed)
Castres Edit this on Wikidata
Dinasyddiaeth Ffrainc Edit this on Wikidata
Addysg cyfreithiwr Edit this on Wikidata
Alma mater
  • ancienne université d'Orléans Edit this on Wikidata
Galwedigaeth mathemategydd, cyfreithiwr, barnwr Edit this on Wikidata
Swydd barnwr Edit this on Wikidata
Cyflogwr
  • Parlement of Toulouse Edit this on Wikidata
Adnabyddus am Fermat's principle, Theorem Olaf Fermat, Fermat's little theorem Edit this on Wikidata
Prif ddylanwad Diophantus, Gerolamo Cardano, François Viète Edit this on Wikidata

Mathemategydd o Ffrainc oedd Pierre de Fermat (rhwng 31 Hydref a 6 Rhagfyr 1607[1]12 Ionawr 1665). Fe'i ganwyd yn Beaumont-de-Lomagne, yn ne-ddwyrain Ffrainc. Roedd yn gyfreithiwr yn Parlement de Toulouse. Cofnododd y rhan fwyaf o'i waith mathemategol mewn llythyrau at ffrindiau, yn aml heb fawr o brawf ffurfiol o'i theoremau. Bu farw yn Castres, de-ddwrain Ffrainc.

Gwnaeth gyfraniadau pwysig tuag at ddamcaniaeth rhifau ac at greu'r calcwlws gwahaniaethol. Mae'n fwyaf adnabyddus am:

  • Egwyddor Fermat: Mae pelydryn golau sy'n teithio rhwng dau bwynt yn cymryd y llwybr y gellir ei drosglwyddo yn yr amser byrraf.
  • Theorem Olaf Fermat: Nid oes unrhyw dri chyfanrif positif a, b, ac c yn bodloni'r hafaliad an + bn = cn ar gyfer werth cyfanrif o n yn fwy na 2. Ysgrifennodd Fermat nodyn yn 1637 i ddweud ei fod wedi cael prawf dyfeisgar o'r theorem; fodd bynnag, nid tan 1995 y cyhoeddwyd prawf llwyddiannus gan Andrew Wiles.

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. (Saesneg) "When Was Pierre de Fermat Born?". Gwefan Mathematical Association of America ; adalwyd 24 Mehefin 2018. Yn aml, rhoddir ei flwyddyn geni fel 1601, ond mae hyn yn anghywir: Klaus Barne, "How old did Fermat become?", NTM: International Journal for History and Ethics of Natural Sciences, Technology and Medicine (cyfres newydd) 8:4 (2001), 209–228.

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Baner FfraincEicon person Eginyn erthygl sydd uchod am Ffrancwr neu Ffrances. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.