Digid

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Deg digid ein system ni (rhifolion Arabaidd), yn eu trefn o ran gwerth, gyda'r lleiaf yn gyntaf.

Mewn mathemateg, mae digid rhifol (o'r Lladin Digiti, "bysedd") yn symbol sy'n cynrychioli rhifau. Caiff ei ddefnyddio ar ei ben ei hun (fel "2" neu "5") neu mewn cyfuniadau o ddigidau (fel "25").

Mae digid rhifol yn symbol sengl (fel "2" neu "5") a ddefnyddir ar ei ben ei hun, neu mewn cyfuniadau (fel "25"), i gynrychioli rhifau (fel rhif 25) yn ôl rhai systemau rhifol positif. Y digidau unigol (fel rhifau un-digid) a'u cyfuniadau (megis "25") yw rhifolion y system rhifol y maent yn perthyn iddo. Mae'r enw "digid" yn deillio o'r ffaith bod y deg bys (ystyr y gair Lladin Digiti yw "bysedd") o'r dwylo yn cyfateb i ddeg symbol y system Bôn 10 cyffredin, hy y digidau degol.[1]

Ar gyfer system rhifol benodol gyda bôn sy'n gyfanrif, mae nifer y digidau sy'n ofynnol i fynegi rhifau yn cael eu rhoi gan werth absoliwt y bôn. Er enghraifft, mae angen deg digid ar y system degol (bôn 10) sef 0 i 9, ond mae gan y system ddeuaidd (sylfaen 2) ddau ddigid (e.e .: 0 a 1).

Hanes[golygu | golygu cod y dudalen]

Y system gyntaf a gofnodwyd oedd y system rhifolion rhodenni, y ffurfiau ysgrifenedig o ddefnyddio rhodenni pren i gyfri, ac a ddefnyddiwyd yn Tsieina a Japan; roedd yn system ddegol a oedd yn defnyddio sero a hefyd rhifau negyddol. Amrywiad o'r system hon yw'r rhifau Suzhou.

System arall oedd y system Hindw-Arabaidd a ddefnyddid yn India yn y 7g, ond nid oedd yn gyflawn, gan nad oeddent wedi dyfeisio'r cysyniad o sero.[2]

Digidau o rodenni (fertigol)
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9
Counting rod 0.png Counting rod v1.png Counting rod v2.png Counting rod v3.png Counting rod v4.png Counting rod v5.png Counting rod v6.png Counting rod v7.png Counting rod v8.png Counting rod v9.png
–0 –1 –2 –3 –4 –5 –6 –7 –8 –9
Counting rod -0.png Counting rod v-1.png Counting rod v-2.png Counting rod v-3.png Counting rod v-4.png Counting rod v-5.png Counting rod v-6.png Counting rod v-7.png Counting rod v-8.png Counting rod v-9.png

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. ""Decimal" Origin". dictionary.com. http://dictionary.reference.com/browse/decimal?s=t. Adalwyd 23 Mai 2015.
  2. O'Connor, J. J. and Robertson, E. F. Arabic Numerals. Ionawr 2001. Adalwyd 25 Awst 2018.