Ceolwulf o Wessex

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Ceolwulf o Wessex
Ganwyd6 g Edit this on Wikidata
Bu farw611 Edit this on Wikidata
DinasyddiaethWessex Edit this on Wikidata
Galwedigaethgwron Edit this on Wikidata
TadCutha of Wessex Edit this on Wikidata
Mamunnamed wife of Cutha of Wessex Edit this on Wikidata
PlantCuthgils, Cynegils Edit this on Wikidata
LlinachTeyrnas Wessex Edit this on Wikidata

Daeth Ceolwulf, o linach brenhinol Wessex, yn Frenin Wessex yn 597 ar farwolaeth ei frawd Ceol. Ar y pryd yr oedd mab Ceol, Cynegils, yn rhy ifanc i deyrnasu.

Teyrnasodd Ceolwulf am bedwar ar ddeg o flynyddoedd. Ni cheir dim am hanes Wessex yn ystod ei deyrnasiad yn y croniclau Seisnig.

Fodd bynnag, yn ôl hanesyn a geir yn Llyfr Llandaf (12g), arweiniodd Ceolwulf fyddin o Sacsoniaid i ymosod ar Went. Dywedir i hynny ddigwydd ar ddiwedd oes Tewdrig, brenin Gwent (tua 580-630), ar ôl iddo ymddeol yn ei henaint a throsglwyddo'r orsedd i'w fab Meurig. Croesodd y Sacsoniaid Afon Hafren dan arweiniad Ceolwulf tua'r flwyddyn 630, gan anrheithio nifer o glasau ac eglwysi. Daeth Tewdrig allan o'i ymddeoliad i gynorthwyo ei fab ac amddiffyn yr eglwys yn erbyn y "paganiaid" Seisnig. Gorchfygodd Tewdrig a Meurig y Sacsoniaid ym mrwydr Pont y Saeson, ger Tyndyrn, ond clwyfwyd Tewdrig yn angeuol. Ond gan fod Ceolwulf wedi peidio teyrnasu yn 611, mae'r dyddiad yn rhy hwyr o ugain mlynedd.[1]

Bu farw Ceolwulf heb blant cofnodedig; trosglwyddwyd yr orsedd i Cynegils.

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Wendy Davies, The Llandaff Charters (Aberystwyth, 1979).