Caleb Hillier Parry
| Caleb Hillier Parry | |
|---|---|
| Ganwyd | 21 Hydref 1755 Cirencester |
| Bu farw | 9 Mawrth 1822 Caerfaddon |
| Dinasyddiaeth | Teyrnas Unedig Prydain Fawr ac Iwerddon |
| Alma mater | |
| Galwedigaeth | meddyg |
| Tad | Joshua Parry |
| Mam | Sarah Hillier |
| Priod | Sarah Rigby |
| Plant | Charles Henry Parry, Elizabeth Emma Parry, William Edward Parry, Mary Parry, Gertrude Trevor Parry |
| Gwobr/au | Cymrawd y Gymdeithas Frenhinol |
Meddyg a aned yn Swydd Gaerloyw oedd Caleb Hillier Parry (21 Hydref 1755 – 9 Mawrth 1822); roedd o gefndir Cymreig. Mae'n cael ei adnabod fel awdur yr adroddiad cyntaf ar syndrom Parry-Romberg, a gyhoeddwyd ym 1815, yn ogystal â chyflwynydd un o'r disgrifiadau cynharaf o gyflwr llygatchwyddol a gyhoeddwyd ym 1825.
Cafodd ei eni yn Cirencester, Lloegr ar 21 Hydref 1755 ac aeth i Brifysgol Caeredin yn 1773 lle cyfrfu a'i wraig, a bu farw yn 1822 yng Nghaerfaddon.
Teulu Cymraeig ei dad
[golygu | golygu cod]Ganwyd ei dad, Joshua Parry, ar 17 Mehefin 1719 yn Llangan, Sir Benfro (yr adeg honno; Sir Gaerfyrddin heddiw), a daeth yn weinidog gyda'r Aghydffurfwyr. Priododd Sarah Rigby (nee Hillier); Caleb oedd yr hynaf o 10 plentyn i Joshua a Sara.[1]
Cefndir
[golygu | golygu cod]Ganed Parry yn Cirencester, Swydd Gaerloyw, yn fab hynaf Joshua Parry, gweinidog anghydffurfiol Cymreig o Langan Sir Benfro a Sarah (née Hillier).
Gwaith
[golygu | golygu cod]Derbyniodd ei addysg mewn ysgol breifat yn Cirencester, ac ym 1770 aeth i Academi'r Anghydffurfwyr yn Warrington, (y Dissenter’s Academy) lle bu'n astudio am dair blynedd. Ym 1773, dechreuodd Parry astudio meddygaeth yng Nghaeredin. Parhaodd â'i astudiaethau am ddwy flynedd yn Llundain, lle bu'n byw gyda Thomas Denman y meddyg obstetreg. Gan ddychwelyd i Gaeredin ym 1777, graddiodd Parry yn M.D. ym Mehefin 1778. Yn 1778, ar 23 Medi, priododd â Sarah Rigby (ganwyd 1749, a bu farw 1831). Y flwyddyn ganlynol, yn 1778, dechreuodd bractis meddygol yn 13 Catherine Place, yng Nghaerfaddon.[2].
Cyfeiria papur Cymdeithas Feddygol Caerdydd ym 1941 ato fel "meddyg a gwyddonydd Cymreig gwych" ("a great Welsh physician and scientist").
Gwobrau
[golygu | golygu cod]Enillodd Parry y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith.
- Cymrawd y Gymdeithas Frenhinol
Cyfeiriadau
[golygu | golygu cod]- ↑ bathabbeymemorials.org.uk; adalwyd 9 Mawrth 2026.
- ↑ Caleb Hiller Parry yn y DNB adalwyd 15 Chwefror 2018