Branas Uchaf

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Branas Uchaf
Math adeilad Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
Lleoliad Llandrillo Edit this on Wikidata
Gwlad Baner Cymru Cymru
Cyfesurynnau 52.9243°N 3.46651°W Edit this on Wikidata
Statws treftadaeth adeilad rhestredig Gradd II* Edit this on Wikidata
Manylion

Fferm yn ne Sir Ddinbych yw Branas Uchaf lle ceir siambr gladdu Neolithig sydd i'w dyddio i ddiwedd y 4ydd fileniwm CC neu ddechrau'r 3ydd fileniwm CC. Mae'r safle yn gorwedd ar dir y fferm tua milltir a hanner i'r gorllewin o bentref Llandrillo ar lan ogleddol afon Dyfrdwy yn Edeirnion.

Siambr gladdu Branas Uchaf.

Gelwir y math yma o siambr gladdu yn feddrod siambr ac fe gofrestrwyd fel heneb gan Cadw gyda'r rhif SAM: ME070.[1]

Carnedd gron gyda siambr iddi (chambered round cairn) yw siambr gladdu Branas Uchaf. Mae'n gorwedd ar godiad o dir ar lan afon Dyfrdwy. Ceir tomen o bridd a cherrig gyda siambr yn ei chanol. Mae'r garnedd hon yn mesur 28 metr ar draws. Mae'r tywydd wedi erydu'r siambr fel bod y cerrig yn sefyll yn yr awyr agored rwan, yng nghanol y garnedd. Ceir sawl carreg arall yng nghyffiniau'r garnedd a dywedir yn lleol y bu cylch o gerrig o'i chwmpas ar un adeg ond nid yw archaeolegwyr yn meddwl fod hynny'n debyg. Credir i feini clo'r siambr gael eu cymryd i ffwrdd i'w defnyddio fel pyst giatau.[2]

Mae'r heneb yn gorwedd ar dir preifat ond gellir gweld y safle o'r ffordd gerllaw.

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Data Cymru Gyfan, CADW
  2. Helen Burnham, Clwyd and Powys, 'A Guide to Ancient and Historic Wales' (HMSO, Llundain, 1995), tud. 12-13.