Kublai Khan

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Kublai Khan

Arweinydd (Khan) yr Ymerodraeth Fongolaidd oedd Kublai Khan (Mongoleg: Хубилай хаан; Choebilaj chaan, Tsieineeg: 孛儿只斤忽必烈) (23 Medi 1215 - 18 Chwefror 1294). Ef oedd ymerawdwr cyntaf Brenhinllin Yuan yn Tsieina, o 1279 hyd ei farwolaeth.

Roedd Kublai yn ail fab i Tolui a Sorghaghtani Beki, ac felly yn ŵyr i Genghis Khan. Roedd ganddo dri brawd, Möngke, Hulagu ac Ariq Boke. Daeth y brawd hynaf, Möngke yn khagan yn 1251, a phendodd ef Kublai yn llywodraethwr rhan ddeheuol yr ymerodraeth. Bu farw Möngke yn annisgwyl yn 1259, a chyhoeddodd Ariq Boke ei hun yn khagan. Dechreuodd ymladd rhyngddo ef a Kublai yn 1260, a ddiweddodd pan gymerwyd Ariq Boke yn garcharor yn 1264.

Sefydlodd Kublai ei brifddinas yn Khanbalik, Beijing heddiw. Yn ystod teyrnasiad Kublai, ychwanegwyd Corea at yr ymerodraeth, a gwnaed ymdrechion aflwyddiannus i goncro Siapan a De-ddwyrain Asia. Ymwelodd Marco Polo a'r ymerodraeth yn y cyfnod yma.

Wedi marwolaeth Kublai, collodd ei olynwyr reolaeth ar Mongolia, ond dilynodd ei ŵyr Chengzong ef fel Ymerawdwr Tsieina.