Henry Vaughan

Bardd metaffisegol yn yr iaith Saesneg oedd Henry Vaughan (17 Ebrill 1622 (?) – 28 Ebrill(?) 1695).

Ganed ef a'i efaill, yr athronydd Thomas Vaughan, yn nhreflan Trenewydd, Sgethrog, Sir Frycheiniog yn 1621/1622. Bu'n fyfyriwr yng Ngholeg Yr Iesu, Rhydychen, er na raddiodd yno, a bu'n astudio'r gyfraith am gyfnod yn Llundain cyn cael ei alw adref ar ddechrau Rhyfeloedd Cartref Lloegr. Roedd yn cefnogi'r blaid frenhinol yn ystod y Rhyfelau Cartref. Cafodd droedigaeth grefyddol tua'r flwyddyn 1650 o dan ddylanwad George Herbert. Bu'n darllen llyfrau defosiynol a gweithiau ar athroniaeth gudd a chyfrin. Dechreuodd weithio fel meddyg. Ysgrifennodd Katherine Philips gerdd iddo. Bu farw yn 1695 ac fe'i gladdwyd yn Llansantffraed, Sir Frycheiniog.

Llyfrau

• Poems (1646)
• Silex scintillans (1650)
• Olor Iscanus (1651). Cyhoeddwyd gan ei gyfaill Thomas Powell, efallai.
• The Mount of Olives (1652)
• Flores Solitudinis (1654)
• Thalia Rediviva (1678)

Eginyn erthygl sydd uchod am Gymro neu Gymraes. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.