Arcturus

Arcturus

Enghraifft o:	seren forwriaethol, ffynhonnell isgoch agos, ffynhonnell uwchfioled
Màs	1.3 ±0.3
Rhan o	Arcturus stream, Triongl y Gwanwyn, Boötes
Cytser	Boötes
Pellter o'r Ddaear	36.7 ±0.3 blwyddyn golau
Paralacs (π)	87.5 ±1.5
Cyflymder rheiddiol	−5.16 cilometr yr eiliad
Goleuedd	215
Radiws	25.4
Tymheredd	4,251 Kelvin
Dynodwyr
Freebase	/M/013bd
Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia

Seren yng nghytser Boötes yw Arcturus (hefyd α Boo, α Boötis, Alpha Boötis). Mae ganddi maint ymddangosol o −0.04. Dyma'r seren ddisgleiriaf a welir yn awyr y nos yn hemisffer wybrennol y gogledd, a'r bedwaredd o'r sêr disgleiriaf yn y ddau hemisffer, ar ôl Sirius (−1.46), Canopus (−0.86), ac Alpha Centauri (−0.27). Mae Arcturus yn meddiannu un gornel o seroliaeth Triongl y Gwanwyn.

Safle Arcturus yng nghytser Boötes

Mae'n seren gymharol agos, dim ond 36.7 ly o'r Ddaear, ac, ynghyd â Vega a Sirius, un o'r sêr mwyaf goleuol yng nghymdogaeth yr Haul.

Seren gawr goch o ddosbarth sbectrol K1.5 III yw Arcturus, gyda maint absoliwt o −0.30. Mae'n debyg ei fod wedi dihysbyddu ei hydrogen o'r craidd ac mae bellach yn ei gyfnod cawr coch gweithredol.

Yr enw "Arcturus" yw'r ffurf Ladinaidd o'r enw Groeg hynafol Ἀρκτοῦρος (Arktouros) sy'n golygu "Gwarchodwr yr Arth".

Cyfeiriadau

Eginyn erthygl sydd uchod am seren. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.