Bloody Sunday Derry 1972

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Bloody Sunday Belfast Murals.jpg
Data cyffredinol
Enghraifft o'r canlynolcyflafan Edit this on Wikidata
Dyddiad30 Ionawr 1972 Edit this on Wikidata
Lladdwyd14 Edit this on Wikidata
Rhan oyr Helyntion Edit this on Wikidata
LleoliadDerry Edit this on Wikidata
Tudalen Comin Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia
Y Tad Edward Daly yn chwifio hances waedlyd wrth iddo geisio arwain criw o Babyddion (sifiliaid) rhag bwledi byddin Lloegr.

Bloody Sunday yw'r enw a roddir ar y gyflafan a ddigwyddodd yn Derry, Gogledd Iwerddon, ar ddydd Sul, 30 Ionawr 1972 pan saethodd byddin Lloegr 26 o sifiliaid, gan ladd 14.

Credir fod y gyflafan wedi bod yn ergyd farwol i'r mudiad hawliau sifil di-drais yng Ngogledd Iwerddon ac yn hwb sylweddol i'r IRA ac eraill a ddadleai mai ymladd arfog oedd yr unig ateb.

Saethwyd 26 o brotestwyr hawliau sifil gan filwyr Prydeinig, yn bennaf gan uned o 2 Para (The 2nd Battalion The Parachute Regiment). Lladdwyd 13, 6 ohonynt yn blant o 17 oed, ar y dydd gydag un arall yn marw bedwar mis yn ddiweddarach o ganlyniad i anafiadau gafwyd yn y digwyddiad. Tystiodd pobl a welodd y digwyddiad, gan gynnwys gohebwyr, fod pawb a saethwyd heb arfau. Roedd pum o'r rhai a glwyfwyd wedi cael eu saethu yn eu cefn. Roedd y rhai a laddwyd yn cynnwys offeiriad Catholig a geisiodd ymgeleddu un o'r sifiliaid eraill a oedd yn gorwedd ar lawr wedi'i saethu.

Cafwyd ymholiad swyddogol i'r digwyddiad dan arolygiaeth yr Ustus Wiggins a dderbyniodd adroddiad y Fyddin Brydeinig. Ni chafodd neb o'r milwyr yn euog ac anrhydeddwyd aelodau o 2 Para gan Frenhines y DU yn ddiweddarach.

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

NIShape.gif Eginyn erthygl sydd uchod am Ogledd Iwerddon. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.