Veve

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search

Mae veve (hefyd vévé neu vevé) yn symbol crefyddol a ddefnyddir yn aml mewn gwahanol enwadau o fwdw megis fwdw Haiti. Maent yn wahanol i'r patipembas (arwyddysgrifau neu luniau) a ddefnyddir ym Mhalo a'r ponto riscados a ddefnyddir yn Quimbanda gan eu bod yn grefyddau Affricanaidd ar wahân i'w gilydd. Mae veves yn actio fel "begynau" i'r lwa ac yn gynrychioliad gweledol ohonynt yn ystod defodau.

Hanes[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae'r hanes yn wrthdrawiadol ac ni wyddys llawer amdano. Un gred yw eu bod yn tarddu o gredoau'r Taíno brodorol. Cred gyffredin arall yw eu bod yn tarddu o gosmolun pobl y Congo.

Swyddogaeth[golygu | golygu cod y dudalen]

Yn ôl Milo Rigaud, mae'r veves yn cynrychioli ffigurau'r grymoedd serol. Yn ystod seremonïau fwdw, maent yn gorfodi'r lwas i ddisgyn i'r ddaear.[1] Mae gan bob lwa ei veve unigryw ei hun, er bod gwahaniaethau rhanbarthol wedi arwain at veves gwahanol i'r un lwa mewn rhai o achosion. Caiff aberthiadau ac offrymau eu gosod arnynt, fel arfer ar ffurf bwydydd a diodydd. Wrth berfformio defod, crëir y veves drwy ei dynnu ar y llawr gyda blawd india corn, rhisgl mân, powdr briciau cochion, neu'r powdwr du, er bod y sylwedd yn dibynnu'n llwyr ar y ddefod. Mewn fwdw Haiti, defnyddir cymysgedd o flawd india corn a ludw coed.

Enghreifftiau[golygu | golygu cod y dudalen]

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Milo Rigaud, Secrets of Voodoo (Efrog Newydd: City Lights, 1969)

Dolenni allanol[golygu | golygu cod y dudalen]

Comin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia
gyfryngau sy'n berthnasol i: