Diwedd y Byd (drama)
 | |
| Enghraifft o: | gwaith llenyddol  |
|---|---|
| Awdur | Meic Povey |
| Cyhoeddwr | Dalier Sylw / Sgript Cymru a CAA |
| Gwlad | Cymru |
| Iaith | Cymraeg |
| Dyddiad cyhoeddi | 1 Medi 2001 |
| Pwnc | Dramâu Cymraeg |
| Argaeledd | mewn print |
| ISBN | 9781856446297 |
| Tudalennau | 192 |
| Dynodwyr | |
| ISBN-13 | 978-1-85644-629-7 |
Drama gan Meic Povey yw Diwedd y Byd a gafodd ei chyflwyno am y tro cyntaf gan Theatr Bara Caws ym 1993. Aeth Povey ati i greu dilyniant i'r ddrama yn 1999, a'i galw'n Yr Hen Blant. Cyhoeddodd Dalier Sylw / Sgript Cymru [Dalier Sylw] a'r CAA y ddwy ddrama yn 2001. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.[1]
Disgrifiad byr
[golygu | golygu cod]"Ar diwrnod braf ddiwedd gwyliau'r haf [ym 1962] mae pedwar o blant y wlad - Rhi, Ems, Mags a Deio - ar antur olaf cyn symud ymlaen i'r ysgol fawr a newid byd. Ond tybed ddaw'r chwalfa ynghynt na'r disgwyl?"[2]
Mae'r ddrama yn dilyn hynt a helynt criw o blant, wrth ddod wyneb yn wyneb â chymhlethdodau a rhagrith y gymdeithas Gymreig yn ystod ail hanner yr 20g. Mae'r ail ddrama yn ail-ymweld â'r plant wedi iddynt dyfu.
Cefndir
[golygu | golygu cod]Diflaniad Cymreictod a ffordd o fyw yn y chwedegau cynnar yw cefndir i'r ddrama. Yn ôl yr awdur ym 1993, Diwedd y Byd oedd "ei ddrama fwyaf personol eto." [3]
"Mae hi'n seiliedig ar fy mhlentyndod i yn Nant Gwynant" eglurodd Povey, "lle roeddwn i'n byw nes oeddwn i'n unarddeg. Pedwar o blant tua'r un oed a hynny sydd yma, yn byw mewn lle mynyddig, anghysbell, ynysig, digon tebyg i'r ardal lle ces i fy magu," ychwanegodd ym 1993.[3]
"Rhan o'r byd newydd dieithr fydd yr iaith Saesneg, nad oes ganddynt ond rhyw grap arni. Hunangofiannol yw hynny eto. Er fod yna lawer o dai ha' yn yr ardal, hyd yn oed yn y pumdegau, roedd siarad Saesneg yn rhywbeth estron iawn inni - fusutors oedd yr unig Saeson roeddan ni'n eu nabod."[3]
Gyda'r ddrama wedi'i gosod mewn cyfnod pan oedd y tensiwn rhwng Rwsia ac America ar ei gryfaf, a rhyfel niwclear yn fygythiad real iawn, mae yna ail ystyr i deitl y ddrama, er fod Povey yn pwysleisio nad drama boliticaidd mohoni.[3]
Cymeriadau
[golygu | golygu cod]- Mags
- Rhi
- Deio
- Em
Cynyrchiadau Nodedig
[golygu | golygu cod]
Llwyfannwyd y ddrama'n wreiddiol gan Theatr Bara Caws ym 1993 gyda Meic Povey ei hun yn cyfarwyddo.[4] Cast:
- Mags - Catherine Aran
- Rhi - Siân James
- Deio - Maldwyn John
- Em - Merfyn Pierce Jones
Ail lwyfannwyd y ddrama gan Gwmni Theatr Gwynedd ym 1999 o dan gyfarwyddyd Sian Summers gyda'r cast canlynol:
- Mags - Gwenno Elis Hodgkins
- Rhi - Betsan Llwyd
- Deio - Maldwyn John
- Em - Dafydd Dafis