Babs

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Babs
Parry Thomas and Babs, Pendine, April 1926 (Our Generation, 1938).jpg
Brasolwg
Ail enw Chitty Bang Bang 4,
Higham Special
Cynhyrchwyd Unigryw (1926)
Cynlluniwyd gan J. G. Parry-Thomas,
Clive Gallop
& Louis Zborowski
Corff a siasi
Math o gorff Car injan-blaen; olwynion agored
Pweru a gyriant
Injan Liberty L-12 V12
Trosglwyddiad Gyriant-tsiaen

Car a dorodd record cyflymder y byd yw Babs, gyda'r Cymro John Parry-Thomas wrth y llyw. Ar 27 a 28 Ebrill 1926, ar draeth Pentywyn, cyrhaeddodd y car gyflymder o dros 170 mya (270 km/a), record y byd, a safodd am flwyddyn gron.

Hanes y car[golygu | golygu cod y dudalen]

Datblygwyd y car Higham Special gan Clive Gallop ar gyfer Cownt Zhorowski, gyrrwr ceir rasio arbennig. Am gyfnod, hwn oedd car cyflyma'r byd. Fe'i rasiwyd yn 'Brooklands' ger Pen-bre, Llanelli, gydag injan awyren Liberty 27,059cc, blwch gêr Benz a gyriant cadwyn. Roedd y Cownt wedi cylchdroi Brooklands ar 116.19 milltir yr awr ym 1924, a gyrwyd y car gan John Cobb hefyd. Ar ôl gyrfa lwyddianus fel prif beiriannydd Moduron Leyland, daeth John Parry-Thomas yn yrrwr ceir rasio.

Bu farw'r Cownt ym Monza ym 1924. Prynodd Parry-Thomas y car am £125 o stad y Cownt a'i ailenwi'n 'Babs'. Ailadeiladodd Parry-Thomas y car efo 4 carbwradur Zenith, a phistonau a gynlluniwyd ganddo.

Babs y tu allan i Amgueddfa Wrecsam

Sawl record[golygu | golygu cod y dudalen]

Ar 27 Ebrill 1926, torrodd record y byd gyda chyflymder o dros 168.07 milltir, a 169.24 milltir yr awr dros gilomedr ar Draeth Pentywyn, a'r diwrnod nesaf, cyflymodd hyd at 170.62 a 171.09 milltir yr awr, i gyd yn cychwyn ar wib. Roedd yn gystadleuaeth frwdrydig rhwng Malcolm Campbell, Henry Seagrave a Parry Thomas i dorri'r record.

Aeth Parry Thomas yn ôl i Brooklands, a thorrodd "Babs" sawl record dosbarth ar 14 Hydref 1926 gyda chyflymder o dros 5 a 10 milltir, a 10 cilomedr.

Ar 3 Mawrth 1927, ceisiodd Parry-Thomas dorri'r record y byd ar Draeth Pentywyn eto, pan dorrodd cadwyn (ar gyflymder o 170 milltir yr awr) a bu farw Parry-Thomas. Claddwyd y car yn y tywod.

Yn 1969, cloddiwyd y car yn ôl i'r wyneb, a dechreuwyd y gwaith atgyweirio gan Owen Wyn-Owen, darlithydd peirianneg yng Ngholeg Technegol Bangor. Arddangosir 'Babs' yn Amgueddfa Gyflymdra Pentywyn.

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]