San Steffan

Oddi ar Wicipedia

Erthygl am y bwrdeistref yw hon. Am adeilad y senedd gweler Palas San Steffan.

Un o ardaloedd canolog Llundain yw San Steffan (Saesneg: Westminster) sy'n cynnwys canolbwynt gwleidyddol y DU. Yma mae Senedd y Deyrnas Unedig, sy'n cynnwys Tŷ'r Arglwyddi a Thŷ'r Cyffredin, yn cwrdd ym Mhalas San Steffan. Hen enw Saesneg yr ardal yw Thorney Island, o'r dyddiau pan oedd y tir yn gorsiog ac yn anaddas ar gyfer adeiladu. Cyfeiria'r enw fodern Westminster at yr Abaty a'i lleolir yma, ond mae'r enw Cymraeg yn cyfeirio at addoldy sydd bellach wedi'i ddinistrio. Roedd capel y palas frenhinol wreiddiol, a'i adeiladwyd ar gyfer Harri III, wedi'i gysegru at Sant Steffan. Daeth y capel yma yn fan cyfarfod ar Dŷ'r Cyffredin, a dyna y bu nes i'r palas losgi i lawr ym 1834. Yn lle'r hen balas codwyd yr adeilad Fictorianaidd adnabyddus.

Ar hyd Heol y Neuadd Wen (Whitehall) gerllaw ceir canolbwynt traddodiadol peirianwaith llywodraethu Lloegr a Phrydain - y gweinyddiaethau (yn cynnwys y Trysorlys) a Stryd Downing lle mae'r Prif Weinidog yn byw a gweithio.

Cyferbyn â Phalas San Steffan fe geir adeilad Abaty San Steffan, hen adeilad grefyddol sy'n dyddio'n ôl i'r ddeuddegfed ganrif a lle mae llawer o gyn-frenhinoedd a chyn-brenhinesau Lloegr wedi eu claddu. Hefyd yn yr ardal mae pencadlys Yr Heddlu Metropolitan yn New Scotland Yard, Neuadd Canolog y Methodistiaid, Canolfan Cynhadledd Brenhines Elisabeth II, a Chadeirlan Gatholig San Steffan.

I'r gogledd mae Sgwâr Trafalgar a Pharc Iago Sant (St James's Park), i'r gorllewin mae ardal gorsaf trenau Victoria a Palas Buckingham, i'r de mae Pimlico ac i'r dwyrain dros afon Tafwys mae Lambeth.