Ysgawen Fair
| Sambucus ebulus | |
|---|---|
| |
| Dosbarthiad gwyddonol | |
| Teyrnas: | Plantae |
| Ddim wedi'i restru: | Angiosbermau |
| Ddim wedi'i restru: | Ewdicotau |
| Ddim wedi'i restru: | Asteridau |
| Urdd: | Dipsacales |
| Teulu: | Adoxaceae |
| Genws: | Sambucus |
| Rhywogaeth: | S. ebulus |
| Enw deuenwol | |
| Sambucus ebulus Carl Linnaeus | |
| Cyfystyron[1] | |
| |
Coeden a math o ysgawen fechan yw Ysgawen Fair sy'n enw benywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Adoxaceae yn y genws Sambucus. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Sambucus ebulus a'r enw Saesneg yw Dwarf elder. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Ysgawen Fair, Corysgaw, Corysgawen, Creulif Mair, Creulys Mawr, Gwaed y Gwŷr, Walwrt, Ysgaw Fair, Ysgaw Mair, Ysgaw'r Ddaear, Ysgawen Bendiged, Ysgawen Fendigaid ac Ysgawen y Ddaear.
Mae'n tyfu'n frodorol yng nghanol Ewrop a de-orllewin Asia ac erbyn heddiw mewn rhannau o Ogledd America a Chanada.[2] Mae'n tyfu i uchder o un i ddwy fetr, sy'n ei gwneud yn fwy o lwyn nac o goeden mewn gwirionedd. Mae'r dail gyferbyn a'i gilydd, tua 15–30 cm o hyd, gyda 5-9 rhan, neu ddail bychan. Ceir sypiau o aeron duon yn yr hydref - a phob un oddeutu 5–6 mm mewn diametr.
Gweler hefyd
[golygu | golygu cod]- Y Bywiadur Gwefan Llên Natur
Cyfeiriadau
[golygu | golygu cod]
