Yr Ail Ryfel Byd yng Nghymru

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Hanes Cymru
Arfbais Llywelyn Fawr
Mae'r erthygl hon yn rhan o gyfres
Cyfnodau
Cynhanes
Cyfnod y Rhufeiniaid
Oes y Seintiau
Yr Oesoedd Tywyll
Yr Oesoedd Canol Cynnar
Oes y Tywysogion
Yr Oesoedd Canol Diweddar
Cyfnod y Tuduriaid
17eg ganrif
18fed ganrif
19eg ganrif
20fed ganrif
Y Rhyfel Byd Cyntaf
Y cyfnod rhwng y rhyfeloedd
Yr Ail Ryfel Byd
21ain ganrif
Teyrnasoedd
Deheubarth
Gwynedd
Morgannwg
Powys
Yn ôl pwnc
Hanes crefyddol
Hanes cyfansoddiadol
Hanes cyfreithiol
Hanes cymdeithasol
Hanes demograffig
Hanes economaidd
Hanes gwleidyddol
Hanes LHDT
Hanes milwrol
Hanes morwrol
Hanes tiriogaethol
Hanesyddiaeth

Nid oedd yr Ail Ryfel Byd yng Nghymru gynddrwg â'r Rhyfel Byd Cyntaf (y Rhyfel Mawr) o ran niferoedd y Cymry a gollodd eu bywydau, yn ddynion a merched. Yn yr Ail Ryfel Byd lladdwyd tua 15,000 ohonynt, ond lladdwyd rhyw 40,000 yn y Rhyfel Mawr. Ond o safbwynt y boblogaeth yn gyffredinol yr oedd yn waeth am fod yr ymladd wedi taro gwledydd Prydain, yn cynnwys Cymru, yn uniongyrchol. Lladdwyd 60,000 o bobl Prydain mewn cyrchoedd awyr ond, ar y llaw arall, ychydig dros fil a laddwyd felly yn y Rhyfel Mawr, y mwyafrif helaeth ohonynt yn ne Lloegr. Y tro hwn, roedd bygythiad y gorchfygai'r Almaenwyr y wlad ac roedd dogni bwyd yn angenrheidiol. Gwelwyd blacowt yn ystod y nos i atal ymosodiad gan awyrennau'r Almaen. Roedd yr holl elfennau hyn yn gyfrifol am greu'r ymdeimlad ymhlith boblogaeth y wlad eu bont yn rhan o'r un frwydr, yn unol. Gwelwyd teyrngarwch gan bobl gyffredin Cymru at frenhiniaeth Lloegr a defnyddiwyd y Saesneg yn iaith swyddogol bron ymhobman.

Yng Nghymru, dinas Abertawe a ddioddefodd waethaf. Bu 44 cyrch awyr ar y dref a lladdwyd 369 o bobl yno yn ystod y Blitz a 299 yng Nghaerdydd. Dioddefodd Doc Penfro hefyd.

Roedd pum catrawd yn y Fyddin Brydeinig ar yr adeg yma gyda chysylltiadau Cymreig, sef Y Ffiwsilwyr Cymreig Brenhinol, Y Gwarchodlu Cymreig, Y Gatrawd Gymreig, Gororwyr De Cymru a Chatrawd Sir Fynwy.

Cymry a'u Rhyfel[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae adnoddau helaeth yn y llyfrgell genedlaethol a cheir blas ar y rhyfel yn y gweithiau isod.

Y Tir Newydd - Agweddau ar Lenyddiaeth Gymraeg a'r Ail Ryfel Byd gan Gerwyn Wiliams
Baner CymruEicon awrwydr   Eginyn erthygl sydd uchod am hanes Cymru. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.