Bryn yr Hen Bobl

Oddi ar Wicipedia
(Ailgyfeiriad oddi wrth Siambr gladdu Bryn yr Hen Bobl)
Jump to navigation Jump to search
Bryn yr Hen Bobl
Daearyddiaeth
Gwlad Baner Cymru Cymru
Cyfesurynnau 53.197361°N 4.218611°W Edit this on Wikidata
Bryn yr Hen Bobl
Bryn yr Hen Bobl: canol y siambr

Mae Bryn yr Hen Bobl yn siambr gladdu o Oes Newydd y Cerrig sydd wedi'i lleoli gerllaw Llanddaniel Fab, Ynys Môn; cyfeiriad grid SH519689. [1]

Disgrifiad[golygu | golygu cod y dudalen]

Gelwir y mathau hyn o siambrau yn ”garneddau cellog crynion” ac fe gofrestrwyd Bryn yr Hen Bobl fel heneb gan Cadw gyda'r rhif SAM: AN006. Defnyddiwyd yr heneb hon ar gyfer defodau crefyddol ac i gladdu neu gofio am y meirw.

Cloddwyd y safle yn drwyadl yn 1929. Mae carnedd o siap aren yn gorchuddio siambr blaen gyda mynediad sy'n wynebu i'r dwyrain, man codi'r haul. Darganfuwyd olion tân golosg yn y 'cwrt', sef ceg y fynedfa, a llenwyd hyn yn ddiweddarach gyda cherrig. Cafwyd hyd i ddeunydd neolithig yn gymysg â'r cerrig hyn, yn cynnwys bwyeill carreg a chrochenwaith. Saif yr heneb ar deras artiffisial 12 metr o led sy'n ymestyn am 100 metr i gyfeiriad y de. Codwyd hyn cyn y garnedd ei hun. Roedd gweddillion o leia ugain o unigolion yn y siambr gladdu.[2][3]

Hanner milltir i'r gogledd ceir siambr gladdu Plas Newydd.

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Data Cymru Gyfan, CADW
  2. Christopher Houlder, Wales: an archaeological guide (Faber, 1978), tt. 44-45.
  3. Katherine Watson, North Wales yn y gyfres Regional Archaeologies (Llundain, 1965), tud. 73.


Bodowyr Siamberi Claddu ar Ynys Môn Sbiral triphlyg

Barclodiad y Gawres | Bodowyr | Bryn Celli Ddu | Bryn yr Hen Bobl | Din Dryfol | Llugwy | Pant y Saer | Presaddfed | Trefignath | Tŷ Newydd