Shavuot

Oddi ar Wicipedia
Neidio i'r panel llywio Neidio i'r bar chwilio
PikiWiki Israel 3014 Jewish holidays חג ביכורים גן-שמואל 2009.JPG
Data cyffredinol
Enghraifft o'r canlynolgŵyl, Shalosh regalim, public holiday Edit this on Wikidata
Mathgwyl Iddewig, Shalosh regalim Edit this on Wikidata
Tudalen Comin Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia

Gwyliau crefyddol Iddewig a ddethlir ar 6ed dydd mis Sivan yn Israel yw Shavuot[1] (Hebraeg: שָׁבוּעוֹת, yn llythrennol "wythnosau") hefyd shavuos.[2] Gelwir yn llawn yn Hag Shavuot a hefyd y Pencecots (Sulgwyn). Shavuot yw'r ail o dair gŵyl pererindod fawr, a'r ddwy arall yw Sukkot a Pessach. Mae'r gwyliau hwn yn coffáu, yn ôl traddodiad rabinaidd, cyflwyno'r Torah a'r Deg Gorchymyn i Fynydd Sinai. Darllenir llyfr Ruth ar wledd Shavuot.[3]

Gweithred[golygu | golygu cod y dudalen]

Gŵyl amaethyddol ydoedd yn wreiddiol, yn nodi dechrau'r cynhaeaf gwenith. Yn ystod cyfnod y Deml, dygwyd ffrwyth cyntaf y cynhaeaf i'r Deml, ac offrymwyd dwy dorth o fara o'r gwenith newydd. Adlewyrchir yr agwedd hon ar y gwyliau yn yr arferiad o addurno'r synagog gyda ffrwythau a blodau ac yn yr enwau Yom ha-Bikkurim (“Diwrnod y Ffrwythau Cyntaf”) a Ḥag ha-Qazir (“Gwledd y Cynhaeaf”).

Yn ystod y cyfnod rabinaidd daeth yr ŵyl yn gysylltiedig â rhoi’r Gyfraith ar Fynydd Sinai, sy’n cael ei adrodd yn narlleniadau’r Torah ar gyfer y gwyliau. Daeth yn arferiad yn ystod Shavuot i astudio'r Torah a darllen Llyfr Ruth.[4]

Dathlu[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae gwyliau Shavuot yn wyliau deuddydd, gan ddechrau gyda machlud haul ar ôl 5ed Sivan ac yn para tan nos ar 7fed Sivan (Mehefin 4-6, 2022). Yn Israel fe'i dethlir fel gwyliau undydd, sy'n dod i ben gyda'r nos ar y 6ed o Sivan.[2]

Enwadau[golygu | golygu cod y dudalen]

Daw ystyr enw'r gwyliau hwn (שָׁבוּעוֹת: wythnosau) o'r presgripsiwn beiblaidd o gyfrif saith wythnos o ail brynhawn Pessach (Exodus 34:22; Lefiticus 23:15; Deuteronomy 16:9-10).

Enwadau eraill :

  • Gelwir y gwyliau hwn hefyd yn Pentacost Iddewig, ers yng Ngroeg πεντήκοντα yn golygu "hanner cant" : 50 diwrnod ar ôl Pessach. Cyflwynwyd yr enw hwn gan gymunedau Iddewig Groeg eu hiaith tua'r ganrif 1af CC.
  • Gŵyl y Cynhaeaf (חַג הַקָּצִיר, Hag ha-Qatsir): Exodus 23:16. Yn Israel syrthiodd y gwyliau hwn yn ystod tymor y cynhaeaf, yn bennaf un gwenith.
  • Diwrnod y Cyntaf' (יוֹם הַבִּכּוּרִים, Yom ha-Bikkurim) : Rhifau 28.26. Ar y diwrnod hwnnw, aeth yr Israeliaid i fyny i'r deml yn Jerwsalem i ddod ag offrymau.
  • Epoc cyflwyno ein Torah (זְמַן מַתַּן־תּוֹרָתֵֽנוּ, Zeman Mattan Toratenu), mynegiant a ddefnyddir yn y litwrgi. Yn ôl traddodiad rabinaidd, digwyddodd cyflwyno'r Torah ar y 6ed o Sivan.
  • 'Atséret (עֲצֶֽרֶתתֶֶֽרֶתתתֶתתֶֽרֶתֶתתֶצֶ Mae'r enw hwn, fodd bynnag, yn bresennol yn y Beibl ac yn berthnasol ar gyfer gwyliau eraill hefyd. Yn ôl traddodiad rabinaidd, ystyr atseret yw "casgliad y wledd"; mae'r rabbis yn ystyried gwledd Shavuot i fod yn ddiwedd Pessach.

Dolenni allannol[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. "Shavuot". Termau Cymru. Cyrchwyd 11 Hydref 2022.
  2. 2.0 2.1 "What Is Shavuot (Shavuos)?". Chabad.org. Cyrchwyd 11 Hydref 2022.
  3. "Shavuot". Jewish Virtual Library. Cyrchwyd 11 Hydref 2022.
  4. "Shavuot". Britannica. Cyrchwyd 11 Hydref 2022.
Menorah template.svg Eginyn erthygl sydd uchod am Iddewiaeth. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.