Prifysgol Genedlaethol Lesotho

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Medfa Adeilad weindyddol Prifysgol Genedlaethol Lesotho
Campws y Brifysgol

Prifysgol Genedlaethol Lesotho yw unig brifysgol gwlad Lesotho yn neheudir Affrica. Lleolir yn nhref Roma sydd tua 34 km i'r de-ddwyrain o Maseru, prifddinas y wlad.[1]

Hanes[golygu | golygu cod y dudalen]

Coleg Prifysgol Gatholig y Pab Pïws XII[golygu | golygu cod y dudalen]

Yn 1938, penderfynodd Synod Esgobion Catholig De Affrica sefydlu Coleg Catholig. Ar 8 Ebrill 1945 yn Rhufain cyhoeddwyd y penderfyniad i greu Coleg Prifysgol Gatholig Pïws XII a enwyd wedi'r Pab Pïws XII. Fe'i lleolwyd dros dros yn adeilad yr ysgol gynradd yn Roma.

Ym 1946, symudwyd y Coleg i'r adeiladau presennol a adeiladwyd ar tua deg a hanner erw o dir. Yn 1950, cyflwynwyd Congregation o Oblates Mary Immaculate (OMI) i'r Coleg Prifysgol Catholig.[2] myfyrwyr a baratowyd Coleg i gael cymwysterau allanol a ddyfernir gan Brifysgol De Affrica (UNISA).[3]

Prifysgol Basutoland, Gwarchodiaeth Bechuanaland a Gwlad Swaziland (UBBS)[golygu | golygu cod y dudalen]

Ar 1 Ionawr 1964, trawsnewidiwyd y Coleg i fod yn Brifysgol anenwadol Basutoland, Gwarchodaeth Bechuanaland a Swaziland (University of Batusoland, Bechuanaland Protectorate and Swaziland), ac yn 1966, wedi annibyniaeth y gwledydd o Brydain, a newid enwau'r gwledydd rhydd newydd, yn Brifysgol Botswana, Lesotho a Swaziland (University of Botswana, Lesotho and Swaziland, UBLS). Derbyniodd y brifysgol ei statud ei hun a roddwyd iddi gan Elizabeth II.

Prifysgol Genedlaethol Lesotho[golygu | golygu cod y dudalen]

Ar 20 Hydref 1975, naw mlynedd wedi ennill annibyniaeth Lesotho, sefydlwyd y prifysgol genedlaethol annibynnol - Prifysgol Genedlaethol Lesotho (National University of Lesotho)[4]. Pasiwyd y penderfyniad yn y Cynulliad Cenedlaethol gan Ddeddf Rhif 13 o 1975. NUL yw olynydd Coleg Prifysgol Pius XII a'r UBLS gan etifeddu ei thir a'u hadeiladau.

Iaith[golygu | golygu cod y dudalen]

Er gwaethaf yr arwyddais Nete ke Thebe ("Tarian yw'r Gwir") yn yr iaith Sesotho, ymddengys o wefan y Brifysgol fod yr holl ddysgu a gweinyddu swyddogol yn yr iaith Saesneg yn unig a dim yn yr iaith genedlaethol a iaith cartref 85% o frodorion Lesotho. Efallai, fod hynny'n rannol esbonio canlyniadau gwael y brifysgol mewn sawl pwnc.

Cyfadrannau[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae gan y Brifysgol 7 cyfadran:[5]

Cyfadran Amaethyddiaeth
Cyfadran Addysg
Cyfadran y Gwyddorau Iechyd
Cyfadran y Gwyddorau Cymdeithasol
Cyfadran y Dyniaethau
Cyfadran y Gyfraith
Cyfadran Gwyddoniaeth a Thechnoleg

Canghellorion y Brifysgol[golygu | golygu cod y dudalen]

Perfformiad Academaidd[golygu | golygu cod y dudalen]

Ym Mehefin 2011, adroddodd y Lesotho Times bod hanner y myfyrwyr mewn tri o'r saith gyfadran yn y Brifysgol wedi methu eu haroliadau.[7] Roedd yr "unprecedented failure rate" yng nghyfadrannau'r Gyfraith, Gwyddor Iechyd, Gwyddoniaeth a Thechnoleg.

Llyfrgell[golygu | golygu cod y dudalen]

Roedd y llyfrgell yn rhan annatod o hen Goleg Pïws XII o ddechrau ei fodolaeth. Adeiladwyd y llyfrgell presennol yn 1964. Ym 1979, pan ddaeth yn Llyfrgell NUL, derbyniodd enw Thomas Mofolo. Yn ogystal â chasgliadau llyfrgell confensiynol, mae'n rhedeg archif, yn casglu dogfennau, ac mae ganddi adran amgueddfa hefyd.

Dolenni[golygu | golygu cod y dudalen]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. http://web.archive.org/web/20131211162320/http://www.nul.ls/about/history/
  2. https://dacb.org/stories/south-africa/skhakhane-jerome/
  3. http://web.archive.org/web/20131211162320/http://www.nul.ls/about/history/
  4. http://web.archive.org/web/20131211162320/http://www.nul.ls/about/history/
  5. http://web.archive.org/web/20140331004158/http://www.nul.ls/faculties/
  6. http://www.nul.ls/nul-history/
  7. http://www.lestimes.com/half-of-nul-students-fail/