Penelope Fitzgerald

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Penelope Fitzgerald
Penelope Fitzgerald.jpg
Ganwyd Penelope Mary Knox Edit this on Wikidata
17 Rhagfyr 1916 Edit this on Wikidata
Lincoln Edit this on Wikidata
Bu farw 28 Ebrill 2000 Edit this on Wikidata (83 oed)
Llundain Edit this on Wikidata
Dinasyddiaeth Baner Lloegr Lloegr
Alma mater
Galwedigaeth bardd, nofelydd, ysgrifennwr, cofiannydd Edit this on Wikidata
Adnabyddus am The Bookshop, Offshore Edit this on Wikidata
Tad E. V. Knox Edit this on Wikidata
Gwobr/au Gwobr Man Booker Edit this on Wikidata

Awdures o Loegr oedd Penelope Fitzgerald (17 Rhagfyr 1916 - 28 Ebrill 2000) sydd hefyd yn cael ei hystyried yn nodigedig am ei gwaith fel bardd a chofiannydd a enillodd Wobr Booker Saesneg.[1] Yn 2008 rhestrodd The Times hi ymhlith "y 50 awdur mwyaf o Brydain er 1945". Yn 2012, enwodd The Observer ei nofel olaf, The Blue Flower yn un o'r "deg nofel hanesyddol orau erioed". Ymhlith y gwaith pwysig a nodedig yr ysgrifennodd y mae: The Bookshop ac Offshore.[2][3]

Fe'i ganed yn Lincoln ar 17 Rhagfyr 1916; bu farw yn Llundain. Wedi gadael yr ysgol mynychodd Goleg Somerville a Choleg Rhydychen.

Magwraeth[golygu | golygu cod y dudalen]

Ganwyd Penelope Mary Knox yn yr Hen Balas yr Esgob, Lincoln, yn ferch i Edmund Knox (a ddaeth, yn ddiweddarach, yn olygydd Punch) a Christina, née Hicks, merch Edward Hicks, Esgob Lincoln, ac un o'r myfyrwyr benywaidd cyntaf ym Mhrifysgol Rhydychen. Roedd hi'n nith i'r diwinydd a'r awdur trosedd Ronald Knox, y cryptograffydd Dillwyn Knox, yr ysgolhaig Beiblaidd Wilfred Knox, a'r nofelydd a'r cofiannydd Winifred Peck.[4]

Addysgwyd hi yn Abaty Wycombe, ysgol breswyl annibynnol i ferched, a Choleg Somerville, Rhydychen, y graddiodd ohoni ym 1938 gyda gradd cyntaf, ar ôl iddi gael ei henwi'n "Fenyw y Flwyddyn" yn Isis, papur newydd y myfyrwyr. [5][6][7][8]

Gyrfa, priodi a thlodi[golygu | golygu cod y dudalen]

Bu’n gweithio i’r BBC yn ystod yr Ail Ryfel Byd, ac ym 1942 priododd Desmond Fitzgerald, y cyfarfu â hi ym 1940 tra roeddent ill dau yn Rhydychen. Yn gynnar yn y 1950au roedd hi a'i gŵr yn byw yn Hampstead, Llundain, lle roedd hi wedi tyfu i fyny, wrth iddyn nhw gyd-olygu cylchgrawn o'r enw World Review.

Cyfrannodd Fitzgerald hefyd at y cylchgrawn, gan ysgrifennu am lenyddiaeth, cerddoriaeth a cherflunwaith. Dychwelodd ei gŵr o'r Fyddin fel alcoholig.Yn fuan wedi hynny cafodd Desmond ei ddatgladdu o'r bar am "ffugio llofnodion ar sieciau a gyfnewidiodd yn y dafarn."

Arweiniodd hyn at fywyd o dlodi i'r Fitzgeralds. Ar adegau roeddent hyd yn oed yn ddigartref, yn byw am bedwar mis mewn canolfan i'r digartref ac am un mlynedd ar ddeg mewn tai cyngor. I ddarparu ar gyfer ei theulu yn ystod y 1960au, bu Penelope Fitzgerald yn dysgu mewn ysgol ddrama, Academi Conti Italia, ac yn Ysgol Queen's Gate.

Llyfryddiaeth[golygu | golygu cod y dudalen]

Bywgraffiadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  • Edward Burne-Jones (1975)
  • The Knox Brothers (1977)
  • Charlotte Mew and Her Friends: With a Selection of Her Poems (1984)

Nofelau[golygu | golygu cod y dudalen]

  • The Golden Child (1977)
  • The Bookshop (1978)
  • Offshore (novel)|Offshore (1979)
  • Human Voices (1980)
  • At Freddie's (1982)
  • Innocence (1986)
  • The Beginning of Spring (1988)
  • The Gate of Angels (1990)
  • The Blue Flower (1995, UK, 1997, US)

Casgliadau o storiau byrion[golygu | golygu cod y dudalen]

  • The Means of Escape (2000)
    • Clawr papur

Ysgrifau[golygu | golygu cod y dudalen]

  • A House of Air (US title: The Afterlife) gol. Terence Dooley (2005)

Llythyrau[golygu | golygu cod y dudalen]

  • So I Have Thought of You. The Letters of Penelope Fitzgerald gol. Terence Dooley (2008).

Anrhydeddau[golygu | golygu cod y dudalen]

  • Dros y blynyddoedd, derbyniodd nifer o anrhydeddau, gan gynnwys: Gwobr Man Booker (1979)

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Hollinghurst, Alan (4 Rhagfyr 2014). "The Victory of Penelope Fitzgerald". New York Review of Books 61 (19). http://www.nybooks.com/articles/archives/2014/dec/04/victory-penelope-fitzgerald/.
  2. "The 50 greatest British writers since 1945". The Times (London). 5 Ionawr 2008. Adalwyd 1 Chwefror 2010.
  3. Skidelsky, William (13 Mai 2012). "The 10 best historical novels". The Observer (London). https://www.theguardian.com/culture/gallery/2012/may/13/ten-best-historical-novels#/?picture=389920307&index=6. Adalwyd 13 Mai 2012.
  4. Turner, Jenny. "In the Potato Patch: Review of Penelope Fitzgerald: A Life" gan Hermione Lee". London Review of Books. 19 Rhagfyr 2013.
  5. Cyffredinol: http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb11902849w; ffeil awdurdod y BnF; dyddiad cyrchiad: 10 Hydref 2015.
  6. Rhyw: Ffeil Awdurdodi Rhyngwladol, dynodwr VIAF 4929868, https://viaf.org/, adalwyd 4 Tachwedd 2018Wikidata Q54919 Deutsche Nationalbibliothek; Berlin State Library; Bavarian State Library; Austrian National Library, https://www.dnb.de/EN/Home/home_node.html Gemeinsame Normdatei, https://www.dnb.de/gnd, https://www.dnb.de/EN/Home/home_node.html, adalwyd 27 Ebrill 2014Wikidata Q36578 http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb11902849w; ffeil awdurdod y BnF; dyddiad cyrchiad: 10 Hydref 2015.
  7. Dyddiad geni: http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb11902849w; ffeil awdurdod y BnF; dyddiad cyrchiad: 10 Hydref 2015.
  8. Dyddiad marw: Deutsche Nationalbibliothek; Berlin State Library; Bavarian State Library; Austrian National Library, https://www.dnb.de/EN/Home/home_node.html Gemeinsame Normdatei, https://www.dnb.de/gnd, https://www.dnb.de/EN/Home/home_node.html, adalwyd 27 Ebrill 2014Wikidata Q36578 http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb11902849w; ffeil awdurdod y BnF; dyddiad cyrchiad: 10 Hydref 2015.