Offeryn chwyth
Gwedd
| Enghraifft o: | dosbarth o offerynnau cerdd |
|---|---|
| Math | aeroffon |
| Rhan o | Dosbarthiad MIMO o offerynnau cerdd, Dosbarthiad Guizzi o offerynnau cerdd |
| Yn cynnwys | offeryn pres, offeryn chwythbren |
| Dynodwyr | |
| Freebase | /M/0859_ |
Offeryn cerdd lle mae cerddor yn defnyddio ei anadl i achosi i golofn aer ddirgrynu yw offeryn chwyth. Yn ôl dosbarthiad Hornbostel–Sachs, mae offerynnau chwyth yn perthyn i'r aeroffonau. Beth bynnag, fel arfer mae'r offerynnau chwyth yn eithrio aeroffonau sydd â chwythwr mecanyddol (fel organ neu acordion) neu sydd â chod aer (fel pibgod). Yn lle hynny, mae'r chwaraewr yn chwythu trwy ddarn ceg i mewn i diwb. Mae'r darn ceg ar y cyd â gwefusau'r chwaraewr yn creu ansawdd nodweddiadol yr offeryn; mae hyd y tiwb yn rheoli traw'r sain.
Grwpiwyd yr offerynnau chwyth yn ddau brif deulu:
- offerynnau chwythbren, lle cynhyrchir y sain gan ddirgryniad corsen (e.e. clarinét) neu gan chwythu ar draws ymyl (e.e. ffliwt)
- offerynnau pres, lle cynhyrchir y sain gan ddirgyrniad gwefusau'r chwaraewr yn erbyn darn ceg
Llyfryddiaeth
[golygu | golygu cod]- Anthony Baines, Musical Instruments Through the Ages (Harmondsworth: Pelican, 1961)