Lydia

Oddi ar Wicipedia
Neidio i'r panel llywio Neidio i'r bar chwilio
Lydia
Mathgwlad ar un adeg, teyrnas, ardal hanesyddol Edit this on Wikidata
PrifddinasSardis Edit this on Wikidata
Sefydlwyd
Iaith/Ieithoedd
  swyddogol
Lydian Edit this on Wikidata
Daearyddiaeth
GwladTwrci Edit this on Wikidata
Cyfesurynnau40°N 30°E Edit this on Wikidata
Arianstater Edit this on Wikidata
Teyrnas wreiddiol Lydia
Map o ymerodraeth Lydia

Roedd Lydia (Groeg Λυδία) yn ardal yng ngorllewin Anatolia, fwy neu lai yn cyfateb i daleithiau Izmir a Manisa Province yn Nhwrci fodern. Y brifddinas oedd Sardis (Twrceg: Sart). Ar un adeg roedd Lydia yn deyrnas oedd yn rheoli rhan helaeth o Anatolia.

Sefydlwyd teyrnas Lydia wedi i Ymerodraeth yr Hethiaid ymrannu yn y 12g CC.. Yr enw gwreiddiol oedd Maionia (Maeonia); mae Homeros yn cyfeirio at y Meiones yn yr Iliad.

Y mwyaf adnabyddus o frenhinoedd Lydia oedd Croesus, oedd yn enwog am ei gyfoeth. Talodd am adeiladu Teml Artemis yn Effesus, oedd yn un o Saith Rhyfeddod yr Hen Fyd. Yn 546 CC roedd Croesus yn dymuno ymosod ar Ymerodraeth Persia. Cyn gwneud hynny, yn ôl yr hanesydd Groeg Herodotus, gyrrodd gennad i Delffi i ofyn barn yr oracl yno. Ateb yr oracl oedd, pe croesai Croesus Afon Halys, byddai'n dinistrio ymerodraeth fawr. Cymerodd Croesus hyn fel arwydd i fynd ymlaen a'i ymgyrch, ond gorchfygwyd ef gan Cyrus Fawr, brenin Persia. Gwireddwyd geiriau'r oracl; ond yr ymerodraeth a ddinistriwyd gan Croesus oedd ei ymerodraeth ef ei hun. Daeth Lydia yn un o daleithiau Ymerodraeth Persia.