Ll
Deugraff sy'n digwydd mewn sawl iaith yw Ll/ll.
Cymraeg
[golygu | golygu cod]
Unicode: U+1EFA and U+1EFB.
Yn y Gymraeg, mae ⟨ll⟩ yn sefyll am ffrithiolen ochrol orfannol ddi-sain (IPA: [ɬ]). Mae'r sain hon yn gyffredin iawn mewn enwau lleoedd yng Nghymru oherwydd ei bod yn digwydd yn y gair llan, er enghraifft, Llanelli, lle mae'r ⟨ll⟩ yn ymddangos ddwywaith, neu Lanfairpwllgwyngyll, lle (yn y fersiwn hir o'r enw) mae'r ⟨ll⟩ yn ymddangos bum gwaith – gyda dau achos o llan a dau ⟨ll⟩ olynol yn -drobwlllllan-.
Yn y Gymraeg, mae ⟨ll⟩ yn llythyren ddeugraff[2] ar wahân i ⟨l⟩ (e.e., mae lwc yn dod cyn llaw). Yn y Gymraeg modern, ysgrifennir hwn, a llythrennau deugraff eraill, gyda dau symbol ond maent yn cyfrif fel un llythyren. Yn y Gymraeg Canol, fe'i hysgrifennwyd gyda chlymlythyren; mae'r glymlythyren hon wedi'i chynnwys yn y bloc Unicode Lladin Estynedig Ychwanegol fel U+1EFA Ỻ LATIN CAPITAL LETTER MIDDLE-WELSH LL and U+1EFB ỻ LATIN SMALL LETTER MIDDLE-WELSH LL.[3] Anaml y defnyddir y glymlythyren hon mewn Cymraeg Modern, ond gellir cynnwys clymlythrennau cyfatebol mewn ffontiau modern, er enghraifft y tair ffont a gomisiynwyd gan Lywodraeth Cymru yn 2020.[4]
Cyfeiriadau
[golygu | golygu cod]- ↑ Rhys, John (December 2003). Example of a book using the "ll" ligature. Adegi Graphics LLC. ISBN 9781402153075. Cyrchwyd 20 September 2014.
- ↑ "Alphabets". Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2020-09-17. Cyrchwyd 2020-08-05.
- ↑ Everson, Michael & al. "Proposal to add medievalist characters to the UCS Archifwyd 2011-07-16 yn y Peiriant Wayback". 30 Jan 2006. Accessed 29 January 2013.
- ↑ Wong, Henry (March 20, 2020). "A typeface has been designed for the Welsh language". designweek.co.uk. Cyrchwyd April 12, 2020.
