Neidio i'r cynnwys

Huw Thomas (gwleidydd)

Oddi ar Wicipedia
Huw Thomas
AS
Llun swyddogol, 2026
Aelod o'r Senedd dros Caerdydd Penarth
Deiliad
Cychwyn y swydd
8 Mai 2026
Arweinydd Cyngor Caerdydd
Yn ei swydd
8 Mai 2017 – 9 Mai 2026
Rhagflaenwyd ganPhil Bale
Cynghorydd Caerdydd dros y Sblot
Yn ei swydd
3 Mai 2012 – 9 Mai 2026
Manylion personol
Ganwyd1985
Aberystwyth
Plaid wleidyddolLlafur Cymru
Alma materPrifysgol Rhydychen, Prifysgol Aberystwyth

Gwleidydd o Gymru yw Huw Thomas (ganwyd 1985) sydd wedi gwasanaethu fel Aelod o'r Senedd (MS) dros Gaerdydd Penarth ers 2026.[1] Mae Huw Thomas yn aelod o Lafur Cymru, ac ef oedd arweinydd Cyngor Caerdydd rhwng 2017 a 2026.[2]

Plentyndod ac addysg

[golygu | golygu cod]

Ganwyd Huw Thomas yn Aberystwyth ym 1985 a mynychodd ysgolion lleol cyn astudio Cerddoriaeth ym Mhrifysgol Rhydychen a gradd Meistr mewn Cysylltiadau Rhyngwladol ym Mhrifysgol Aberystwyth.

Ar ôl graddio bu’n gweithio yn y trydydd sector yng Nghaerdydd, gan gynnwys i Sustrans[3] ac fel Pennaeth Cymorth Cristnogol Cymru.[4]

Gyrfa wleidyddol

[golygu | golygu cod]

Cyngor Caerdydd (2012-2014)

[golygu | golygu cod]

Etholwyd Thomas i gynrychioli ward Sblot ar Gyngor Caerdydd yn 2012 ac fe'i penodwyd ar unwaith fel Aelod Gweithredol dros Aelod y Cabinet dros Ddiwylliant, Hamdden a Chwaraeon yn y weinyddiaeth Lafur newydd.[5] Yn y rôl hon goruchwyliodd adnewyddu canolfan hamdden Fairwater,[6] yn ogystal â'r rhan fach a chwaraeodd Caerdydd yng Ngemau Olympaidd 2012.[7]

Yn ddiweddarach y flwyddyn honno, methodd y cynlluniau i gynnal Confensiwn Bocsio'r Byd yng Nghaerdydd yn 2013, gyda threfnwyr y Confensiwn yn dweud nad oedd y weinyddiaeth newydd wedi 'dangos unrhyw ddiddordeb' mewn cynnal y digwyddiad. Ymatebodd Thomas trwy ddweud nad oedd y gost o £200,000 a addawodd y weinyddiaeth flaenorol "wedi cyflwyno dim i bobl gyffredin", gan ddisgrifio'r costau y gofynnwyd i'r cyngor gyfrannu atynt fel rhai 'syfrdanol'.[8] Galwodd cyn-Ddirprwy arweinydd y Cyngor, Neil McEvoy, am ymddiswyddiad Thomas oherwydd i'r digwyddiad gael ei ganslo.[9] Yn ddiweddarach, cyhoeddodd Thomas grantiau datblygu bocsio cymunedol ar gyfer 8 clwb bocsio ledled Caerdydd.[10] Bu hefyd yn gweithio tuag at geisiadau i Gaerdydd gynnal twrnamaint pêl-droed Ewro 2020[11][12] a Gemau'r Gymanwlad 2026,[13] a sicrhaodd Ras Cefnfor Volvo 2018.[14][15]

Ym mis Gorffennaf 2013 cafodd ei symud am gyfnod byr i ddod yn Aelod Cabinet dros Gynllunio Strategol a chynllun datblygu lleol y ddinas.[16] Fodd bynnag, penderfynodd tîm cyfreithiol y cyngor fod rôl Thomas gyda Sustrans yn gyfystyr â gwrthdaro buddiannau, ac felly cafodd ei symud dridiau'n ddiweddarach i ddal y portffolio ar gyfer Gwasanaethau Oedolion.[3] Gadawodd Thomas ei swydd ym mis Mawrth 2014 yn dilyn penodiad arweinydd newydd y Cyngor, Phil Bale.[17]

Ymgyrch Ceredigion 2015

[golygu | golygu cod]

Ym mis Chwefror 2014[18] dewiswyd Thomas yn ymgeisydd Llafur Cymru i sefyll dros Geredigion yn Etholiad Cyffredinol 2015 lle gorffennodd yn bumed gyda 9.7% o'r bleidlais.[19]

Yn ystod yr etholiad roedd yn feirniadol iawn o'i wrthwynebydd Plaid Cymru, Mike Parker, ynghylch sylwadau Parker a wnaed yn 2001 am bobl o Loegr yn dod i fyw yng Nghymru, a ddisgrifiodd fel rhannau o Gymru ble roedd pobl yn byw a oedd yn "bobl wallgof yr Ateb Terfynol sy'n cario gynnau" a chymharodd fewnfudwyr o Loegr [i Ganolbarth Cymru] â Natsïaid. Dywedodd Thomas: "Ni ddylai fod lle yn ein gwleidyddiaeth na'n cymdeithas i iaith mor rhaniadol a chasineb."[20] Daeth i'r amlwg yn ystod yr ymgyrch ei fod, fel myfyriwr, wedi awgrymu i ffrindiau yng Nghymru trwy fforwm ar-lein y gallai ceir a oedd yn chwifio Baner Lloegr yn ystod Cwpan y Byd 2006 gael eu fandaleiddio â tippex, gan awgrymu ar yr un pryd fod y rhai a'u chwifiodd yn "simpleton" neu'n "hiliol achlysurol". Ymddiheurodd Thomas am y sylwadau yn 2015 pan gawsant eu cyhoeddi gan y BBC.[21]

Arweinydd Cyngor Caerdydd (2017-2026)

[golygu | golygu cod]

Ail-etholwyd Thomas yn Gynghorydd yn 2017 a chyhoeddodd yn gyflym ei fod yn bwriadu herio arweinydd Cyngor Caerdydd ar y pryd, Phil Bale, am yr arweinyddiaeth - her a enillodd.[22][23][24] Ar y pryd, ef oedd arweinydd cyngor ieuengaf Cymru, yn 31 oed.[25] Dywedodd fod adeiladu Cyfnewidfa Bysiau newydd Caerdydd a chynllun ailddatblygu Sgwâr Canolog, yn ogystal ag arena dan do newydd i Gaerdydd, yn flaenoriaethau iddo ar ôl dod yn arweinydd.[26]

Fel arweinydd cynigiodd gynllun ar lun 'Crossrail' yng Nghaerdydd,[27] a chafodd ei feirniadu am awgrymu Tâl Tagfeydd i Gaerdydd.[28]

Yn dilyn ei etholiad i'r Senedd, ymddiswyddodd Thomas fel arweinydd Cyngor Caerdydd ar 10 Mai 2026.[29]

Aelod o'r Senedd (2026-presennol)

[golygu | golygu cod]

Dewiswyd Thomas yn ymgeisydd cyntaf ar restr Llafur Cymru ar gyfer etholiad y Senedd yn 2026 yn etholaeth newydd Caerdydd Penarth.[30] Cafodd ei ethol yn AS wedi hynny.[31]

Cyfeiriadau

[golygu | golygu cod]
  1. ↑ Mosalski, Ruth (8 Mai 2026). "Wales' Senedd Election results in full as new political map of Wales unveiled". Wales Online (yn Saesneg).
  2. ↑ Ruth Mosalski (8 Mai 2017). "Cardiff Labour group picks Huw Thomas as its new leader". Wales Online (yn Saesneg). Cyrchwyd 17 Ebrill 2018.
  3. ↑ 3.0 3.1 Law, Peter (26 Gorffennaf 2013). "Council leader forced into double reshuffle". South Wales Echo. t. 11.
  4. ↑ "City Councillor 'privileged' to be head of Christian Aid". South Wales Echo (yn Saesneg). 26 Mai 2015. t. 9.
  5. ↑ "NEW LEADER JOYCE SPRINGS CABINET SHOCK". South Wales Echo (yn Saesneg). 15 Mai 2012. t. 10.
  6. ↑ "Leisure centre gets a revamp". South Wales Echo (yn Saesneg). 19 Mehefin 2012. t. 13.
  7. ↑ Law, Peter (19 July 2012). "THE OLYMPIC PROFITS &LOSS; Sports chief insists Cardiff's host city status will generate unprecedented global exposure". South Wales Echo (yn Saesneg). t. 4.
  8. ↑ Gaskell, Simon (25 Gorffennaf 2012). "POLITICAL ROW AS BIG BOXING EVENT IS CANCELLED; Organisers pull out of convention as the new Labour council says it would not benefit many". South Wales Echo (yn Saesneg). t. 10.
  9. ↑ Gaskell, Simon (27 Gorffennaf 2012). "'Councillor should resign over boxing cancellation'; Ex deputy council leader furious convention not going ahead". South Wales Echo (yn Saesneg). t. 27.
  10. ↑ "Pleased as punch with boxing grants". South Wales Echo (yn Saesneg). t. 10.
  11. ↑ Morgan, Sion (25 Ionawr 2013). "Setback to Euro 2020 Game Plan". South Wales Echo (yn Saesneg). tt. 26–27.
  12. ↑ Morgan, Sion (25 Ionawr 2013). "'Two airports' rule could see Wales' Euro 2020 dream end; BUT BRISTOL DEAL COULD MEAN CAPITAL HOSTS GAMES". The Western Mail (yn Saesneg). t. 15.
  13. ↑ Law, Peter (15 Chwefror 2013). "READY, SET GO AS CITY STARTS BID FOR GAMES; Ambitious wish list of sporting events is announced by council; as part of plan to bring 2026 Commonwealth Games to capital". South Wales Echo (yn Saesneg). tt. 4–5.
  14. ↑ "CARDIFF UNVEILED AS HOST PORT FOR VOLVO OCEAN RACE 2017-18". UK Government News (yn Saesneg). 6 Mawrth 2013.
  15. ↑ Sanders, Alison (7 Mawrth 2013). "IT'S THE SAIL OF THE CENTURY!; Biggest yacht race in world set to stop off in the capital". South Wales Echo (yn Saesneg). tt. 14–15.
  16. ↑ "Three new faces in Cardiff council cabinet reshuffle; NEWS IN BRIEF". South Wales Echo (yn Saesneg). 23 Gorffennaf 2013. t. 9.
  17. ↑ Saunders, Alison (25 Mawrth 2013). "Russell Goodway out of Cardiff Council's cabinet as new leader stamps his authority" (yn Saesneg). WalesOnline. Cyrchwyd 1 Awst 2021.
  18. ↑ "Huw Thomas selected as Welsh Labour candidate for Ceredigion". Tivyside Advertiser (yn Saesneg). 10 Chwefror 2014.
  19. ↑ "Ceredigion parliamentary constituency - Election 2015" (yn Saesneg) – drwy bbc.co.uk.
  20. ↑ "Election 2015: Plaid Cymru candidate in Nazi slur row". BBC News (yn Saesneg). 8 Ebrill 2015 – drwy bbc.co.uk.
  21. ↑ "Election 2015: Candidate suggested cars be damaged". BBC News (yn Saesneg). 10 Ebrill 2015 – drwy bbc.co.uk.
  22. ↑ Mosalski, Ruth (9 Mai 2017). "Bale ousted as city leader". South Wales Echo. Cyrchwyd 1 Awst 2021.
  23. ↑ Mosalski, Ruth (16 Mai 2017). "These are the people who have been put in charge of running Cardiff's cabinet – and former leader Russell Goodway is back" (yn Saesneg). WalesOnline. Cyrchwyd 1 Awst 2021.
  24. ↑ "Cardiff council: Huw Thomas is new Labour group leader". BBC News (yn Saesneg). 2017-05-08. Cyrchwyd 2024-06-25.
  25. ↑ Mosalski, Ruth (9 Mai 2017). "Youngest council leader, 31, takes over". The Western Mail. t. 6.
  26. ↑ Barry, Sion. "'Bus terminal and indoor arena are my top priorities'". The Western Mail (yn Saesneg). tt. 22–23.
  27. ↑ "South Wales Metro: Cardiff council proposes 'Crossrail' scheme". BBC News. 4 Gorffennaf 2019 – drwy bbc.co.uk.
  28. ↑ "Cardiff council leader Huw Thomas answers the key criticisms of the proposed congestion charge" (yn Saesneg). 20 Ionawr 2020.
  29. ↑ Mosalski, Ruth (10 Mai 2026). "Huw Thomas steps down as leader of Cardiff Council". Wales Online (yn Saesneg). Cyrchwyd 10 Mai 2026.
  30. ↑ Mansfield, Mark (2025-11-18). "Gething supporters win top two places on Labour Senedd list in Cardiff". Nation.Cymru (yn Saesneg). Cyrchwyd 2025-11-18.
  31. ↑ "Caerdydd Penarth - etholaeth Senedd Cymru". BBC News. Cyrchwyd 2026-05-09.
Wedi dod o "https://cy.wikipedia.org/w/index.php?title=Huw_Thomas_(gwleidydd)&oldid=15029524"