Gwladys Yvonne McKeon
| Gwladys Yvonne McKeon | |
|---|---|
 McKeon yn 1930 | |
| Ganwyd | 23 Awst 1897  Llanelli |
| Bu farw | 15 Awst 1979 Brisbane |
| Dinasyddiaeth | y Deyrnas Unedig, Teyrnas Unedig Prydain Fawr ac Iwerddon, Awstralia |
| Alma mater |
|
| Galwedigaeth | botanegydd morol, swolegydd, dylunydd gwyddonol, ysgrifennwr |
Biolegydd morol o Awstralia oedd Gwladys Yvonne McKeon (23 Awst 1897 – 15 Awst 1979). Er mai gwyddonydd oedd hi, gwnaeth sawl cyfraniadau fel ymchwilydd annibynnol, gan orffen gyda'i llawlyfr poblogaidd, Life on the Australian Seashore (1966), sydd bellach ar gael yma ar Google Books.
Bywyd cynnar ac addysg
[golygu | golygu cod]Ganed Gwladys Yvonne James yn Llanelli, Sir Gaerfyrddin, yn ferch i ysgolfeistr o Queensland. Hi oedd yr ieuengaf o saith o blant, a aned pan ymwelodd y teulu'n â Chymru. Bu Gwladys yn byw yng Nghymru nes i'r teulu ddychwelyd i Awstralia yn 1899. Addysgwyd hi yn Ysgol Talaith Albert ym Maryborough, Ysgol Ramadeg y Merched Maryborough, a Phrifysgol Queensland (University of Queensland), lle enillodd raddau baglor (1918) a meistr (1920) mewn bioleg, gan ganolbwyntio ar barasitoleg.[1]
Gyrfa
[golygu | golygu cod]Roedd ei swydd gyntaf ar ôl y brifysgol yng Ngorsaf Bioleg Tick yn Gorllewin Burleigh, Queensland, lle casglodd ddata ar gylchred bywyd trogod a'u perthynas i dda byw. O fewn ychydig fisoedd cafodd ei chyflogi fel microsgopydd ar Ymgyrch Hookworm Awstralia. Yn y 1930au, cynlluniodd arddangosfeydd addysgol ar ran Bwrdd Gwenith y Wladwriaeth, yn Toowoomba, lle'r oedd ei gŵr yn rheolwr swyddfa.[1]
Tra'n magu ei phlant ac allan o waith, ysgrifennodd Gwladys McKeon lawlyfr, Life on the Australian Seashore (1966).[2] Roedd y llyfr yn cynnwys darluniau inc a dyfrlliw (watercolour) a wnaed gan McKeon ei hun, llyfr a oedd yn seiliedig ar flynyddoedd o gasglu anifeiliaid di-asgwrn-cefn a phlanhigion o'i chartref yn Point Vernon ym Mae Hervey.[3]
Bywyd personol
[golygu | golygu cod]Priododd Gwladys Yvonne James â Cecil McKeon, ffermwr, yn 1923, yn Maryborough. Roedd ganddynt pump o blant. Bu farw Gwladys Yvonne McKeon yn 1979, yn union cyn ei phen-blwydd yn 82 oed.[1]
Cyfeiriadau
[golygu | golygu cod]- ↑ 1.0 1.1 1.2 Patricia Mather,. ""McKeon, Gwladys Yvonne (1897 - 1979)". Geiriadur Bywgraffiad Awstralia, Canolfan Genedlaethol Bywgraffiadau, Prifysgol Genedlaethol Awstralia, a gyhoeddwyd gyntaf ar bapur yn 2000, a gyrchwyd ar-lein 28 Ebrill 2016.. http://adb.anu.edu.au/biography/mckeon-gwladys-yvonne-10989/text19537. Adalwyd 2025-02-19.
- ↑ Gwladys Y. McKeon,. "'Life on the Australia Seashore'". (Jacaranda 1966). https://books.google.com/books/about/Life_on_the_Australian_Seashore.html?id=urUKAQAAIAAJ.
- ↑ "Amgueddfa Queensland". (Amgueddfa Queensland 1977): 43. ISBN 9780724276936. https://books.google.com/books?id=S18PAQAAMAAJ.