Deva (Hindŵaeth)

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Gweler hefyd Deva (gwahaniaethu).

Enw Sansgrit sy'n golygu duw neu fod dwyfol yw Deva (Devanagari देव). Gallai olygu ysbryd, duw, bod dwyfol, angel neu fod goruwchnaturiol o natur ddaionus yn ôl y cyd-destun. Yn y Veda maent yn gwrthwynwbwyr i'r Asuras "drygionus".

Etymoleg[golygu]

Credir fod y gair yn tarddu o'r gair Proto-Indo-Ewropeg tybiedig *deiwos, yn golugu "dwyfol" neu "ddisglair", o'r gwraidd *diw "disgleirio" (enw a gysylltir a'r awyr). Devi "duwies" yw'r ffurf fenywaidd. Gallai hefyd fod yn gysylltiedig a'r gair *diif "chwarae" (cf. Cymraeg 'difyrwch').

Y gair cytrad yn Avesteg yw daeva. Yn Zoroastriaeth, ma'r daevas yn greaduriaid drygionus a ffiaidd, ond nid ydynt yn cael eu portreadu felly yn y testunau hynaf.

Mae geiriau cytras eraill yn cynnwys Dievas mewn Lithwaneg, y Tiwaz Germanaidd, a'r gair Lladin deus "duw" a divus "dwyfol" (cf. Cymraeg, Duw a 'dwyfol').

Cytras hefyd yw *Dyeus Duw'r Awyr yr Indo-Ewropeaid, cf. Sansgrit Dyaus.

Devas traddodiad y Veda[golygu]

Duwiau:

Y prif dduwiesau sy'n deillio o'r dduwiesau Devi yw:

Gweler hefyd[golygu]

Om.svg Eginyn erthygl sydd uchod am Hindŵaeth. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.