Cerddorfa Ffilharmonig Berlin
.svg){kind=logo} | |
| Enghraifft o: | cerddorfa symffoni  |
|---|---|
| Gwlad | Yr Almaen |
| Label recordio | Deutsche Grammophon |
| Dod i'r brig | 1882 |
| Dechrau/Sefydlu | 1882 |
| Genre | cerddoriaeth glasurol |
| Lleoliad yr archif | Landesarchiv Berlin |
| Pencadlys | Berliner Philharmonie |
| Gwladwriaeth | Yr Almaen |
| Gwefan | https://www.berliner-philharmoniker.de/ |
| Dynodwyr | |
| Freebase | /M/012_t_ |
 Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia | |
Mae Cerddorfa Ffilharmonig Berlin (Almaeneg:Berliner Philharmoniker) yn gerddorfa Almaenig wedi ei lleoli yn Berlin. Mae ymysg cerddorfeydd mwyaf poblogaidd y byd, ac mae wedi ennill llawer o wobrau, yn cynnwys Gwobrau Grammy, Gwobrau Gramophone a Classic Brit Awards.
Hanes
[golygu | golygu cod]Sefydlwyd y gerddorfa yn 1882 gyda 54 cerddor o dan yr enw Frühere Bilsesche Kapelle. Madeleine Carruzzo, oedd y fenyw gyntaf i gael clyweliad gan y gerddorfa yn 1982, union gan mlynedd ar ôl sefydlu'r gerddorfa. Cafodd hi le yn y gerddorfa.[1]
Neuadd gyngerdd
[golygu | golygu cod]
Agorwyd neuadd gyngerdd gyntaf y gerddorfa yn Kreuzberg, Berlin, yn 1882, mewn adeilad a ddefnyddiwyd yn y gorffenol fel llawr sglefrio. Dyma oedd cartref y gerddorfa nes i Brydain ei fomio ar 30 Ionawr 1944.[2] Yna, chwaraeodd y gerddorfa yn y Staatsoper ar stryd Unter den Linden, nes i'r adeilad hwnw gael ei ddinistrio ar 3 Chwefror 1945. Yn dilyn y rhyfel, roedden nhw'n chwarae mewn hen sinema. Yn y 1950au, symudwyd eu cyngherddau i'r Musikhochschule, sydd yn rhan o Brifysgol Celfyddydau Berlin heddiw.
Dechreuodd yr adeiladwaith ar gyfer y neuadd Philharmonie newydd yn 1961, wedi ei chynllunio gan y pensaer Hans Scharoun. Perfformiwyd Nawfed Symffoni Beethoven yn y cyngerdd agoriadol. Dyma gartref y gerddorfa hyd heddiw, ac mae logo siâp pentagon y gerddorfa wedi'i ysbridoli gan siâp y neuadd.
Ym mis Mai 2008, bu tân yn y Philharmonie.[3]
Prif Arweinyddion
[golygu | golygu cod]
- Ludwig von Brenner (1882–1887)
- Hans von Bülow (1887–1893)
- Richard Strauss (1894–1895)
- Arthur Nikisch (1895–1922)
- Wilhelm Furtwängler (1922–1945)
- Leo Borchard (May–August 1945)
- Sergiu Celibidache (1945–1952)
- Wilhelm Furtwängler (1952–1954)
- Herbert von Karajan (1954–1989)
- Claudio Abbado (1989–2002)
- Simon Rattle (2002–2018)
- Kirill Petrenko (2019–heddiw)
Gwobrau Grammy
[golygu | golygu cod]- 1970 – Recordiad opera gorau
- 1979 – Perfformiad cerddorfaol gorau
- 1993 – Recordiad cerddorfaol gorau
- 1995 – Perfformiad cerddoriaeth siambr gorau
- 1998 – Perfformiad ensemble bach gorau
- 2000 – Perfformiad lleisiol clasurol gorau
- 2001 – Perfformiad cerddorfaol gorau
- 2007 – Unawd offerynnol gorau gyda cherddorfa
Cyfeiriadau
[golygu | golygu cod]- ↑ "From Mary Wurm to Susanna Mälkki". www.berliner-philharmoniker.de (yn Saesneg). Cyrchwyd 29 Mawrth 2026.
- ↑ "Philharmonie Berlin". Berlin Philharmonic Chamber Orchestra (yn Saesneg). Cyrchwyd 29 Mawrth 2026.
- ↑ "Fire at Berlin orchestra's home". 20 Mai 2008. Cyrchwyd 29 Mawrth 2026.