Castell Cilgerran

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Yr olygfa o'r castell. Tynnwyd y llun tua 1885 o'r chwarel gerllaw. Rhyddhawyd at ddefnydd Wicipedia gan Lyfrgell Genedlaethol Cymru o gasgliad John Thomas. Gweler [Defnyddiwr:Paul Bevan].
Castell Cilgerran.

Mae Castell Cilgerran yn gastell Normanaidd o'r 13g yn Nghilgerran, Sir Benfro, ger Aberteifi.

Saif y castell ar drwyn o graig uwchlaw Afon Teifi. Credir mai castell mwnt a beili a godwyd ar y safle yn wreiddiol tua'r flwyddyn 1100. Mae'r castell carreg presennol yn dyddio o ddechrau'r 13g. Fe'i lleolwyd yng ngogledd cwmwd Emlyn Is Cuch, cantref Emlyn.

Cysylltir y castell â'r hanes am gipio Nest gwraig Gerallt o Windsor gan Owain ap Cadwgan a phymtheg cydymaith ar ŵyl Nadolig 1109. Cyfeirir Brut y Tywysogion at "Gastell Cenarth Bychan", a chredir mai Cilgerran a olygir.

Yn 1215 cipiwyd y castell gan Llywelyn Fawr yn ei gyrch yn ne Cymru.

Yn 1223 ail-gipiwyd y castell gan William Marshal, a gododd y castell yn ei ffurf bresennol. Mae'r castell yn adfail heddiw, ond erys dau dŵr sylweddol yn dal i sefyll.

Mae nifer o artistiaid wedi peintio'r castell gan gynnwys Turner.

Cadwraeth[golygu | golygu cod y dudalen]

Mae'r castell yn eiddo i'r Ymddiriedolaeth Genedlaethol, ac yng ngofal Cadw.

Oriel luniau[golygu | golygu cod y dudalen]

Dolenni allanol[golygu | golygu cod y dudalen]

Comin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia
gyfryngau sy'n berthnasol i: