Canser endometriaidd

Oddi ar Wicipedia
Jump to navigation Jump to search
Canser endometriaidd
Endometrioid endometrial adenocarcinoma low mag.jpg
Data cyffredinol
Enghraifft o'r canlynol Clefyd Edit this on Wikidata
Math Canser crothol, endometriosis edit this on wikidata
Arbenigedd meddygol Oncoleg Edit this on Wikidata
Dynodwyr
Thesawrws NCI C27815, c3012, c3012 edit this on wikidata
Freebase /M/0259rv edit this on wikidata
OMIM 608089 edit this on wikidata
MeSH D016889 edit this on wikidata
UMLS CUI C0007103, c0014170, c0014170 edit this on wikidata
Quora Endometrial-cancer edit this on wikidata
Arall
Commons page Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia

Canser yn deillio o'r endometriwm (leinin yr wterws neu'r groth) yw canser endometriaidd.[1] Twf annaturiol o gelloedd yw canser, ac maent â'r gallu i ymosod ar, neu ledaenu i rannau eraill o'r corff.[2] Ymhlith yr arwyddion cyntaf o'r cyflwr y mae gwaedu gweiniol nad yw'n gysylltiedig â chyfnod mislifol. Mae symptomau eraill yn cynnwys poen wrth ollwng dŵr, poen yn ystod cyfathrach rywiol, neu boen pelfig. Yn fwy aml na pheidio, y mae dioddefwr yn datblygu canser endometriaidd wedi darfyddiad mislif.[3]

Mae oddeutu 40% o achosion yn gysylltiedig â gordewdra. Gellir adnabod cysylltiadau rhwng y cyflwr a phwysedd gwaed uchel, clefyd y siwgr ac amlygiad gormodol i estrogen. Rhai nodi, er bod cymryd estrogen ar ei ben ei hun yn cynyddu'r risg o ddatblygu canser endometriaidd, wrth gyfuno estrogen a phrogestin, fel y gwneir yn y rhan fwyaf o feddyginiaethau rheoli genedigaeth, y mae'r risg yn lleihau. Achosir rhwng dau a phump y cant o achosion gan enynnau etifeddol. Yn achlysurol, cyfeirir at ganser endometriaidd fel "canser crothol", er rhaid cydnabod bod y cyflwr yn wahanol i ganserau crothol eraill megis canser serfigol, sarcoma crothol, a chlefyd troffoblastig.[4] Carcinoma endometrioid yw'r math mwyaf cyffredin o ganser endometriaidd (oddeutu 80% o achosion).[5] Gwneir diagnosis wedi biopsi endometriaidd neu drwy gymryd samplau yn ystod gweithdrefnau o'r enw ymagoriad a chiwretiad. Fel arfer nid yw prawf rhwbiad o'r groth yn ddigonol er mwyn canfod canser endometriaidd.[6] I'r rheini sydd â risg arferol o ddatblygu'r cyflwr, ni chynigir sgrinio rheolaidd.[7]

Un o'r triniaethau pennaf ar gyfer dileu canser endometriaidd yw hysterectomi abdomenol (llawdriniaeth i dynnu'r groth yn gyfan gwbl o'r corff), ynghyd a gwaredi'r tiwbiau Ffalopaidd a'r ofarïau ar y ddwy ochr, a elwir yn salipeo-oofforectomi dwyochrog. Mewn achosion mwy datblygedig, argymhellir therapi ymbelydredd, cemotherapi neu therapi hormonau. Os gwneir diagnosis cynnar mae canlyniad cadarnhaol yn debygol, ac y mae 80% o ddioddefwyr yn byw o leiaf 5 mlynedd yn yr Unol Daleithiau wedi diagnosis.[8]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. "General Information About Endometrial Cancer". National Cancer Institute. 22 April 2014. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 3 September 2014. http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/treatment/endometrial/Patient/page1/AllPages. Adalwyd 3 September 2014.
  2. "Defining Cancer". National Cancer Institute. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 25 June 2014. http://www.cancer.gov/cancertopics/cancerlibrary/what-is-cancer. Adalwyd 10 June 2014.
  3. Kong, A; Johnson, N; Kitchener, HC; Lawrie, TA (18 April 2012). "Adjuvant radiotherapy for stage I endometrial cancer.". The Cochrane Database of Systematic Reviews 4: CD003916. doi:10.1002/14651858.CD003916.pub4. PMC 4164955. PMID 22513918. http://www.pubmedcentral.nih.gov/articlerender.fcgi?tool=pmcentrez&artid=4164955.
  4. "What You Need To Know: Endometrial Cancer". National Cancer Institute. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 8 August 2014. http://www.cancer.gov/cancertopics/wyntk/uterus. Adalwyd 6 August 2014.
  5. International Agency for Research on Cancer (2014). World Cancer Report 2014. World Health Organization. Chapter 5.12. ISBN 978-92-832-0429-9. 
  6. "Endometrial Cancer Treatment (PDQ®)". National Cancer Institute. 23 April 2014. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 3 September 2014. http://www.cancer.gov/cancertopics/pdq/treatment/endometrial/HealthProfessional/page1/AllPages. Adalwyd 3 September 2014.
  7. Hoffman, BL; Schorge, JO; Schaffer, JI; Halvorson, LM; Bradshaw, KD; Cunningham, FG, eds. (2012). "Endometrial Cancer". Williams Gynecology (2nd ed.). McGraw-Hill. p. 823. ISBN 978-0-07-171672-7. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 4 January 2014.  Check date values in: |archive-date= (help)
  8. "SEER Stat Fact Sheets: Endometrial Cancer". National Cancer Institute. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 6 July 2014. http://seer.cancer.gov/statfacts/html/corp.html. Adalwyd 18 June 2014.