Briallen Fair Sawrus

Oddi ar Wicipedia
(Ailgyfeiriad oddi wrth Briallen Fair)
Jump to navigation Jump to search
Briallen Fair Sawrus
Dosbarthiad gwyddonol
Teyrnas: Plantae
Ddim wedi'i restru: Angiosbermau
Ddim wedi'i restru: Ewdicotau
Ddim wedi'i restru: Asteridau
Urdd: Ericales
Teulu: Primulaceae
Genws: Primula
Rhywogaeth: P. veris
Enw deuenwol
Primula veris
L.
Primula veris

Planhigyn bach lluosflwydd gyda blodau persawrus melyn yw Briallen Fair Sawrus (Saesneg: Cowslip). Mae'n perthyn i deulu'r friallen a elwir yn Lladin yn Primula veris.

Enwau eraill[golygu | golygu cod y dudalen]

Allweddau Pedr, Briallu Mair Sawrus, Briallu Dwbl, Dagrau Mair, Llysiau'r Parlys, Teth y Fuwch, Sawdl y Fuwch, Troed y Fuwch, Tafod yr Ych, Sgemran yr Ych, Symylen, Shwmbwls, Tewbanog Fechan.

Rhinweddau meddygol[golygu | golygu cod y dudalen]

Dywedir bod rhoi poltis ohono ar yr arlais yn beth da at ddiffyg cwsg.[1]

Hanes[golygu | golygu cod y dudalen]

Awgrym y sylw canlynol yw bod briallu Mair yn brin ym Môn yn hanner cyntaf yr 18g. a bod posibilrwydd bod y rhywogaeth wedi cael help llaw garddwyr i ymsefydlu:

Llanfechell, Mon Ebrill 1734: April 8: ’’I had a present of rare flower seeds from Cousin...April 10. This evening I sowed Cowslip seed in Cae'rhyd y Gaseg, etc.’’[2]

Cyfeiriadau[golygu | golygu cod y dudalen]

  1. Yr Herald Cymraeg
  2. Trans. AAS&FC 1931 (The Diary of William Bulkeley of Brynddu, Anglesey)

Gweler hefyd[golygu | golygu cod y dudalen]