Prestatyn (cwmwd): Gwahaniaeth rhwng fersiynau

Oddi ar Wicipedia
Cynnwys wedi'i ddileu Cynnwys wedi'i ychwanegu
BDim crynodeb golygu
BDim crynodeb golygu
Llinell 1: Llinell 1:
[[Cwmwd]] canoloesol ar arfordir gogledd-ddwyrain [[Cymru]] oedd cwmwd '''Prestatyn'''. Gyda chymydau [[Rhuddlan (cwmwd)|Rhuddlan]] a [[Cwnsyllt]], roedd yn un o dri chwmwd [[cantref]] [[Tegeingl]].
[[Cwmwd]] canoloesol yn [[y Berfeddwlad]] ar arfordir gogledd-ddwyrain [[Cymru]] oedd cwmwd '''Prestatyn'''. Gyda chymydau [[Rhuddlan (cwmwd)|Rhuddlan]] a [[Cwnsyllt]], roedd yn un o dri chwmwd [[cantref]] [[Tegeingl]].


Gorweddai'r cwmwd yng ngogledd Tegeingl, yn llain hir o dir ar yr arfordir, gan ymestyn o lannau [[afon Clwyd]] yn y gorllewin (ger [[Y Rhyl]] a [[Rhuddlan]] heddiw) hyd [[Y Parlwr Du]] a chyffiniau [[Ffynnongroyw]] yn y dwyrain. Ffiniai â chymydau Cwnsyllt (''Coleshill'') a Rhuddlan, yn yr un cantref, ac â chwmd [[Is Dulas]], cantref [[Rhos]], i'r gorllewin.
Gorweddai'r cwmwd yng ngogledd Tegeingl, yn llain hir o dir ar yr arfordir, gan ymestyn o lannau [[afon Clwyd]] yn y gorllewin (ger [[Y Rhyl]] a [[Rhuddlan]] heddiw) hyd [[Y Parlwr Du]] a chyffiniau [[Ffynnongroyw]] yn y dwyrain. Ffiniai â chymydau Cwnsyllt (''Coleshill'') a Rhuddlan, yn yr un cantref, ac â chwmd [[Is Dulas]], cantref [[Rhos]], i'r gorllewin.
Llinell 6: Llinell 6:


Yn yr Oesoedd Canol Cynnar, bu'r rhan yma o'r wlad ym meddiant [[Mercia]] am gyfnod, fel y tyst amryw o'r enwau lleoedd o darddiad Saesneg o hyd, yn cynnwys yr enw [[Prestatyn]] ei hun. Fe'i adenillwyd gan y [[Cymry]] dan [[Owain Gwynedd]] a daeth yn rhan o gantref Tegeingl. Am lawer o'r amser bu ym meddiant brenhinoedd a thywysogion [[Teyrnas Gwynedd|Gwynedd]], ond yn y 1280au fe'i meddianwyd gan goron Lloegr a daeth yn rhan o'r [[Sir y Fflint]] newydd. Heddiw mae rhan orllewinol yr hen gwmwd yn gorwedd yn [[Sir Ddinbych]] a'r rhan arall yn Sir y Fflint.
Yn yr Oesoedd Canol Cynnar, bu'r rhan yma o'r wlad ym meddiant [[Mercia]] am gyfnod, fel y tyst amryw o'r enwau lleoedd o darddiad Saesneg o hyd, yn cynnwys yr enw [[Prestatyn]] ei hun. Fe'i adenillwyd gan y [[Cymry]] dan [[Owain Gwynedd]] a daeth yn rhan o gantref Tegeingl. Am lawer o'r amser bu ym meddiant brenhinoedd a thywysogion [[Teyrnas Gwynedd|Gwynedd]], ond yn y 1280au fe'i meddianwyd gan goron Lloegr a daeth yn rhan o'r [[Sir y Fflint]] newydd. Heddiw mae rhan orllewinol yr hen gwmwd yn gorwedd yn [[Sir Ddinbych]] a'r rhan arall yn Sir y Fflint.

===Gweler hefyd===
* [[Cantrefi a chymydau Cymru]]
* [[Tegeingl]]
* [[Y Berfeddwlad]]



[[Categori:Cymydau Cymru]]
[[Categori:Cymydau Cymru]]

Fersiwn yn ôl 19:52, 20 Mai 2008

Cwmwd canoloesol yn y Berfeddwlad ar arfordir gogledd-ddwyrain Cymru oedd cwmwd Prestatyn. Gyda chymydau Rhuddlan a Cwnsyllt, roedd yn un o dri chwmwd cantref Tegeingl.

Gorweddai'r cwmwd yng ngogledd Tegeingl, yn llain hir o dir ar yr arfordir, gan ymestyn o lannau afon Clwyd yn y gorllewin (ger Y Rhyl a Rhuddlan heddiw) hyd Y Parlwr Du a chyffiniau Ffynnongroyw yn y dwyrain. Ffiniai â chymydau Cwnsyllt (Coleshill) a Rhuddlan, yn yr un cantref, ac â chwmd Is Dulas, cantref Rhos, i'r gorllewin.

Diserth oedd canolfan y cwmwd. Roedd o bwys strategol am ei fod yn gorwedd ar y llwybr arfordirol i gyfeiriad Gwynedd o gyfeiriad Lloegr.

Yn yr Oesoedd Canol Cynnar, bu'r rhan yma o'r wlad ym meddiant Mercia am gyfnod, fel y tyst amryw o'r enwau lleoedd o darddiad Saesneg o hyd, yn cynnwys yr enw Prestatyn ei hun. Fe'i adenillwyd gan y Cymry dan Owain Gwynedd a daeth yn rhan o gantref Tegeingl. Am lawer o'r amser bu ym meddiant brenhinoedd a thywysogion Gwynedd, ond yn y 1280au fe'i meddianwyd gan goron Lloegr a daeth yn rhan o'r Sir y Fflint newydd. Heddiw mae rhan orllewinol yr hen gwmwd yn gorwedd yn Sir Ddinbych a'r rhan arall yn Sir y Fflint.

Gweler hefyd