Y gwahaniaeth rhwng diwygiadau o "Bwlch y Gorddinen"

Jump to navigation Jump to search
Ychwanegwyd 13 beit ,  14 o flynyddoedd yn ôl
B
dim crynodeb golygu
(Tudalen newydd: Y mae '''Bwlch y Gorddinan''', adnabyddir yn ogystal fel '''Y Crimea''' (Saesneg: ''The Crimea Pass'') yn fwlch mynyddig yng ngogledd Cymru, ar lôn yr A470 rhw...)
 
B
Y mae '''Bwlch y Gorddinan''', a adnabyddir yn ogystal fel '''Y Crimea''' ([[Saesneg]]: ''The Crimea Pass''), yn [[bwlch|fwlch]] mynyddig yng ngogledd [[Cymru]], ar lôn yr [[A470]] rhwng [[Blaenau Ffestiniog]] i'r de a [[Dolwyddelan]] i'r gogledd. Mae pen y bwlch yn gorwedd yn sir [[Conwy (sir)|Conwy]] ond mae'n disgyn i sir [[Gwynedd]] ar yr ochr arall, i'r de. Gorwedd y bwlch ar sawdl rhwng [[Moel Penamnen]] i'r dwyrain a bryniau'r [[Moelwynion]] i'r gorllewin.
 
Yn ei fan uchaf mae'r bwlch yn gorwedd 385m (1,262 troedfedd) uwch lefel y môr, ac mae'r ffordd drosto yn cael ei chau gan eira yn y gaeaf weithiau. Ar un adeg bu [[tafarn]] ar ben y bwlch. Mae'r tir yn agored ar ochr [[Dyffryn Lledr]], ond mae'r ffordd yn disgyn yn serth i'r de i lawr i'r Blaenau trwy domenni llechi gwastraff trawiadol [[Chwarel Llechwedd]].
 
Er bod Bwlch y Gorddinan yn ewnenw hen, gelwir y bwlch "'''(Y) Crimea"''' neu "'''Pas Crimea"''' ar lafar. Mae'r enw hwnnw yn dyddio o gyfnod [[Rhyfel Crimea]], a ymladdwyd tua'r amser yr agorwyd y ffordd fodern dros y blwchbwlch, yn [[1854]]. Yn ôl traddodiad, codwyd nifer o'r waliau cerrig ger y bwlch gan [[carcharor rhyfel|garcharorion rhyfel]] o [[Rwsia]] a gawsant eu dal ym mrwydrau [[Brwydr Inkerman|Inkerman]] a [[Brwydr Balaclava|Balaclava]].
 
== Dolenni allanol ==

Llywio