Y gwahaniaeth rhwng diwygiadau o "Rhyngblethedd"

Jump to navigation Jump to search
Ychwanegwyd 471 beit ,  4 mis yn ôl
ref enw Cymraeg
(cyfeiriadau)
(ref enw Cymraeg)
[[File:Venn's four ellipse construction.svg|bawd|Mae dadansoddiad rhyngblethol yn ystyried yr holl ffactorau sy'n berthnasol i unigolyn gyda'i gilydd, yn hytrach nag ystyried pob ffactor ar wahân.]]
 
Cysyniad yw '''rhyngblethedd'''<ref>{{Cite web|title=Chwiliwch am derm, gair neu ymadrodd|url=https://llyw.cymru/bydtermcymru/search|website=LLYW.CYMRU|access-date=2021-06-24|language=cy}}</ref> neu '''ryngblethu'''<ref>{{Cite web|title=Beth yw “intersectionality” yn Gymraeg?|url=https://anarchwaethus.wordpress.com/2016/12/08/beth-yw-intersectionality-yn-gymraeg/|website=anarchwaethus / gwefan anarchaidd yn y Gymraeg|date=2016-12-08|access-date=2021-06-24|language=cy|last=anarchwaethus}}</ref> sy'n helpu i esbonio sut mae hunaniaethau cymdeithasol a gwleidyddol rhywun yn cyfuno i greu gwahanol lefelau o [[Gwahaniaethu|wahaniaethu]] a [[braint]].<ref>{{cite web |last1=Runyan |first1=Anne Sisson |title=What Is Intersectionality and Why Is It Important? |url=https://www.aaup.org/article/what-intersectionality-and-why-it-important |work=American Association of University Professors |date=2018 |language=en|access-date=24 Mehefin 2021}}</ref> Cafodd y cysyniad ei greu yn [[1989]] gan [[Kimberlé Williams Crenshaw]], a esboniodd fod ffactorau fel [[rhywedd]], [[hil]], [[dosbarth cymdeithasol]], [[rhywioldeb]] ac [[anabledd]] yn '''rhyngblethu''' mewn unigolyn gan arwain at fathau gwahanol o wahaniaethu neu fraint. Er enghraifft, gallai hi fel [[menyw]] [[Pobl dduon|ddu]] wynebu gwahaniaethu nad yw menywod gwynion yn ei wynebu fel arfer, ac nad yw [[Dyn|dynion]] duon yn ei wynebu fel arfer chwaith: mae ei hil a'i rhywedd yn rhyngblethu ac mae'r gwahaniaethu penodol mae hi'n ei wynebu yn deillio o hynny. Yn yr un modd, mae dynion yn fwy breintiedig na menywod ar y cyfan, a phobl wynion yn fwy breintiedig na phobl dduon; i ddynion gwynion, mae eu hil a'u rhywedd yn rhyngblethu i'w gwneud yn fwy breintiedig eto na dynion yn gyffredinol a phobl wynion yn gyffredinol.
 
==Cyfeiriadau==

Llywio