Neidio i'r cynnwys

Anturiaethau Tintin

Oddi ar Wicipedia
Murlun yng ngorsaf metro Stockel (neu Stokkel) ym Mrwsel gyda chymeriadau o'r gyfres.

Cyfres o stribedi comig yw Anturiaethau Tintin (Ffrangeg: Les Aventures de Tintin), a grewyd gan y darlunydd Belgaidd Hergé, neu Georges Remi i roi iddo'i enw cywir (1907–1983). Ymddangosodd y rhifyn cyntaf mewn Ffrangeg yn atodiad plant papur newydd Belgaidd Le Vingtième Siècle ar 10 Ionawr 1929. Roedd wedi ei osod mewn byd a ymchwilwyd yn fanwl, yn adlewyrchiad cywir o'n byd ni, ac mae'r gyfres wedi parhau i fod yn ffefryn ymhlith darllenwyr am 80 mlynedd.

Arwr y gyfres yw Tintin, gohebydd Belgaidd ifanc. Yn y cyfieithiadau Cymraeg diweddar, mae'n cael ei gynorthwyo o'r cychwyn gan ei gi ffyddlon, Milyn (Milou yn Ffrangeg). Mae ychwanegiadau poblogaidd i'r cymeriadau yn ddiweddarach yn cynnwys Capten Hadog, capten sarrug, bras a choeglyd, a'r Athro Ephraim R. Efflwfia (Professeur Tournesol), sy'n glyfar ond yn drwm ei glyw, a chymeriadau eraill lliwgar megis y ddau dditectif analluog Parry-Williams a Williams-Parry (Dupond et Dupont).

Cyfieithwyd 5 o'r cyfrolau i'r Gymraeg rhwng 1978 a 1982 gan Roger Boore a'u cyhoeddi gan Wasg y Dref Wen; Teyrnwialen Ottokar, Y Cranc â'r Crafangau Aur, Cyfrinach yr Uncorn, Trysor Rackham Goch a Tintin a'r Dyn Eira Dychrynllyd oedd y rhain. Cyfieithwyd rhagor o'r cyfrolau ers 2008 gan Dafydd Jones, gyda'r mwyafrif bellach ar gael yn Gymraeg, wedi'u cyhoeddi gan Dalen. Mae yna wahaniaethau arddull sylweddol rhwng y ddau grŵp o gyfieithiadau, gyda chyfieithiadau Boore mewn Ieithwedd safonol Cymraeg Byw ar y cyfan, tra bod cyfieithiadau Jones yn llawer mwy tafodieithol, gyda Chapten Hadog yn siarad mewn Cymraeg Sir Gaerfyrddin a'r ddau ditectif yn nhafodiaith gogleddol. Ag eithrio Tintin ei hun, Capten Hadog, a rhai cymeriadau llai, mae enwau'r cymeriadau yn wahanol yng nghyfieithiadau'r ddau; er enghraifft, y ddau ditectif yng nghyfieithiadau Boore yw Jones a Johnes, ond Williams-Parry a Parry-Williams yng nghyfieithiadau Dafydd Jones.

Llyfrau

[golygu | golygu cod]
Rhif Teitl gwreiddiol Ysgrifennwyd Cyfrol du a gwyn Cyfrolau lliw Teitl Cymraeg Dyddiad cyhoeddi yn Gymraeg Cyfieithydd
1 Tintin au pays des Soviets1929–19301930––––––––
2 Tintin au Congo1930–193119311946––––––
3 Tintin en Amérique1931–193219321945 Tintin yn America 2022 Dafydd Jones
4 Les Cigares du pharaon1932–193419341955 Mwg Drwg y Pharo 2008 Dafydd Jones
5 Le Lotus bleu1934–193519361946 Alaw'r Dŵr 2016 Dafydd Jones
6 L'Oreille cassée1935–193719371943 Y Glust Glec 2013 Dafydd Jones
7 L'Île Noire1937–193819381943, 1966 Yr Ynys Ddu 2009 Dafydd Jones
8 Le Sceptre d'Ottokar 1938–1939 1939 1947 Teyrnwialen Ottokar 1980 Roger Boore
Braint y Brenin Ottokar 2019 Dafydd Jones
9 Le Crabe aux pinces d'or 1940–1941 1941 1943 Y Cranc â'r Crafangau Aur 1978 Roger Boore
Y Cranc â'r Crafangau Aur 2015 Dafydd Jones
10 L'Étoile mystérieuse1941–1942––1942 Y Seren Wib 2011 Dafydd Jones
11 Le Secret de la Licorne 1942–1943 –– 1943 Cyfrinach yr Uncorn 1978 Roger Boore
Dirgelwch yr Uncorn 2020 Dafydd Jones
12 Le Trésor de Rackham le Rouge 1943 –– 1944 Trysor Rackham Goch 1978 Roger Boore
Trysor Rhaca Goch 2020 Dafydd Jones
13 Les Sept Boules de cristal1943–1946––1948 Rhith Saith Rhyfeddod 2017 Dafydd Jones
14 Le Temple du Soleil1946–1948––1949 Teml yr Haul 2018 Dafydd Jones
15 Tintin au pays de l'or noir1948–1950––1950, 1971 Anialwch yr Aur Du 2009 Dafydd Jones
16 Objectif Lune1950–1952––1953 Llwybr i'r Lleuad 2010 Dafydd Jones
17 On a marché sur la Lune1952–1953––1954 Ar Leuad Lawr 2010 Dafydd Jones
18 L'Affaire Tournesol1954–1956––1956 Cawl Erfyn Efflwfia 2011 Dafydd Jones
19 Coke en stock1956–1958––1958 Y Bad Rachub 2014 Dafydd Jones
20 Tintin au Tibet 1958–1959 –– 1960 Tintin a'r Dyn Eira Dychrynllyd 1982 Roger Boore
Tintin ar grib Tibet 2017 Dafydd Jones
21 Les Bijoux de la Castafiore1961–1962––1963 Perdlysau Castafiore 2016 Dafydd Jones
22 Vol 714 pour Sydney1966–1967––1968 Awyren 714 i Sydney 2008 Dafydd Jones
23 Tintin et les Picaros1975–1976––1976 Tintin a Chwyldro'r Pícaros 2021 Dafydd Jones
24 Tintin et l'Alph-Art (anorffenedig)1978–1983––1986, 2004––––––

Ffilmiau

[golygu | golygu cod]