Yr Eglwys Newydd
Mae'r Eglwys Newydd (Saesneg Whitchurch) yn un o faestrefi hynaf Caerdydd. Lleolir tua 3 milltir i'r gogledd o ganol y dref ar bwys y ffordd A470 a'r A4054. Roedd poblogaeth o 15,649 yn 2004. Mae'r faesdref yn ran o ward Yr Eglwys Newydd a Thongwynlais.
Hanes [golygu]
Mae'r cyfanned yn ddyddio'n ôl i'r 12fed ganrif, pan sefydlwyd eglwys Santes Fair gan offeiriad o Egwlys Gadeiriol Llandaf. Yr enw cynharaf a wyddwn amdano oedd Ystum Taf (neu Stuntaf yn Saesneg).
Dim ond tua 300 o bobl oedd yn byw yno ar droad yr 18fed ganrif, erbyd diwedd yr 19eg ganrif roedd y boblogaeth wedi codi'n aruthrol i 5,000. Ffurfiwyd Cyngor Plwyf yr Eglwys Newydd yn 1845. Rhwng 1951 a 1961, cododd y boblogaeth o 19,827 i 27,325. Llyncwyd y rhan fwyaf o'r plwyf (heblaw Tongwynlais) yn ran o ddinas Caerdydd erbyn 1967.
Dolenni allanol [golygu]
- Whitchurch High School
- Whitchurch Village Practice
- Whitchurch-Heath Cricket Club
- Whitchurch Hockey Club
| Cymunedau Caerdydd |
|
Caerau | Castell | Cathays | Coryton | Croes Cwrlwys | Cyncoed | Danescourt | Yr Eglwys Newydd | Gabalfa | Glan yr Afon | Llandaf | Llanedeyrn | Llaneirwg a Phentre Laneirwg | Llanisien | Llanrhymni | Llysfaen | Y Mynydd Bychan | Pentwyn | Pentyrch | Plasnewydd | Pontprennau | Radur a Threforgan | Rhiwbeina | Y Rhath | Sain Ffagan | Y Sblot | Tre-Biwt | Tredelerch | Treganna | Trelái | Trelluest | Tongwynlais | Trowbridge | Y Tyllgoed | Waunadda | Ystum Taf |
