Roy Lichtenstein

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Roy Lichtenstein
Just whaam no bg.svg
Ganwyd 27 Hydref, 1923
Efrog Newydd
Bu farw 29 Medi, 1997
Efrog Newydd
Yn enwog am Celf Pop
Galwedigaeth Arlunydd, Cerflunydd

Roedd Roy Fox Lichtenstein (27 Hydref, 192329 Medi, 1997) yn arlunydd Americanaidd. Yn y 1960au, gydag Andy Warhol, Jasper Johns, a James Rosenquist, fe ddaeth yn un o brif enwau'r mudiad Celf 'Pop'.[1] Wrth ddefnyddio stribed comig a’r byd hysbysebu fel ysbrydoliaeth, roedd ei waith yn finiog a manwl, yn ddogfennu y gymdeithas o'i amgylch gyda hiwmor, parodi ac eironi.[2][3]

Bywyd Cynnar[golygu]

Ganwyd yn Efrog Newydd i deulu Iddewig dosbarth canol, roedd ei dad yn werthwr tai.[4] Raddiodd o Brifysgol Ohio ym 1949, roedd ei waith cyntaf yn arddull Mynegiadaeth haniaethol (Abstract expressionism) yn un o'r mudiadau celfyddydol mwyaf ddylanwadol yn yr Unol Daleithiau ar y pryd gydag enwogrwydd artistiaid fel Jackson Pollock a Mark Rothko.[4]

Ar ddiwedd y 1950au fe ddechreuodd arbrofi gyda delweddau oddi ar bapur lapio gwm cnoi a delweddau cowbois y Gorllewin Gwyllt gan yr arlunydd Frederic Remington.

Celf Pop[golygu]

O 1961 ymlaen, fe ganolbwyntiodd ar gynhyrchu darluniau yn seiliedig ar gartwnau, stribedi comig a hysbysebion poblogaidd – a alwyd ymhen amser yn gelfyddyd 'pop'.

Fe chwyddodd y delweddau i lenwi cynfasau mawrion gan beintio amlinellau du gydag ochrau miniog a’u llenwi gyda lliwiau llachar. Un o nodweddion Lichtenstein oedd ei ddefnydd o ddotiau mawr i gyfleu'r broses argraffu 'hanner tôn', ond pob un wedi'i beintio â llaw gyda chymorth stensil.

Ym 1961 arddangoswyd ei waith yn oriel enwog Leo Castelli, Efrog Newydd ac fe ddaeth Lichtenstein i sylw'r byd celf. Y flwyddyn ganlynol fe gynhaliwyd yr arddangosfa gyntaf i artist unigol yn yr oriel ac fe werthwyd pob un darlun cyn yr agoriad.[4]

Pan arddangoswyd yn gyntaf, fe heriodd rhai beirniad wreiddioldeb waith Lichtenstein, gan ddweud ei fod yn 'di-chwaeth' ac yn 'wag'. Gofynnodd bennawd mewn un erthygl yng nghylchgrawn Life os oes Lichtenstein yr 'arlunydd gwaethaf yn America?'[5]

Ar 15 Mai 2013 fe werthwyd Woman with flowered hat yn Christie's Efrog Newydd am $56.1 miliwn.[6]

Un o ddarluniau enwocaf Lichtenstein yw Whaam!, 1963 sydd heddiw i weld yn Oriel y Tate Modern yn Llundain. Mae'r darlun steil cartŵn yn dangos awyren rhyfel yn saethu roced tuag at awyren arall, gyda ffrwydrad coch a melyn a'r geiriau "Whaam!". Mae bocs gyda'r geiriau "I pressed the fire control... and ahead of me rockets blazed through the sky...". Mae'r llun yn 'tiptych' (dros dri chynfas), 1.7 x 4.0 m.

Dechreuodd Lichtenstein arbrofi gyda cherfluniau yn tua 1964 gan gyd weithio gyda cheramigwr mae cerfluniau mawr ganddo i'w weld yng nghanol sawl dinas yn cynnwys Barcelona.[7]

Nes ymlaen yn y 60au symudodd i ffwrdd o waith yn seiliedig ar stribedi cartwn yn cynhyrchu cyfres yn parodïau o gwaith meistri fel Cézanne, Mondrian, Vincent van Gogh a Picasso cyn cyfres o strôc frwsh cartwnaidd.[8]

Enwogrwydd a dylanwad[golygu]

Mae dylanwad ei waith i’w weld yn eang ar ddylunio graffeg a hysbysebion cyfoes, gyda chopiau o'i steil yn ymddangos trwy'r byd ar gyrsiau T ffasiynol a chloriau recordiau. Cydnabyddir Whaam! a Drowning Girl fel gwaith mwyaf adnabyddus Lichtenstein,[9][10][11] gyda Oh, Jeff...I Love You, Too...But... yn drydydd.[12] Ystyrir Drowning Girl, Whaam! a Look Mickey ei waith mwyaf dylanwadol.[13]

Cyfeiriadau[golygu]

Ffynhonnellau
  1. Arnason, H., History of Modern Art: Painting, Sculpture, Architecture, New York: Harry N. Abrams, Inc. 1968.
  2. Coplans 1972, Interviews, pp. 55, 30, 31
  3. (Saesneg) Obituary: Roy Lichtenstein. The Daily Telegraph (1 Hydref 1997). Adalwyd ar 20 Chwefror 2013.
  4. 4.0 4.1 4.2 Bell, Clare. "The Roy Lichtenstein Foundation – Chronology". http://www.lichtensteinfoundation.org/lfchron1.htm. Adalwyd November 12, 2007. 
  5. Vogel, Carol (April 5, 2012). "A New Traveling Show of Lichtenstein Works". New York Times. http://www.nytimes.com/2012/04/06/arts/design/a-new-traveling-show-of-lichtenstein-works.html. 
  6. Vogel, Carol (May 15, 2013). "Christie’s Contemporary Art Auction Sets Record at $495 Million". The New York Times. http://www.nytimes.com/2013/05/16/arts/design/christies-art-auction-sets-record-at-495-million.html. Adalwyd May 18, 2013. 
  7. Lucy Davies (November 17, 2008), Roy Lichtenstein: a new dimension in art The Daily Telegraph.
  8. Alloway 1983, t. 37
  9. "Roy Lichtenstein: Biography of American Pop Artist, Comic-Strip-style Painter.". Encyclopedia of Art. http://www.visual-arts-cork.com/famous-artists/roy-lichtenstein.htm. Adalwyd 2013-06-05. 
  10. Cronin, Brian. Why Does Batman Carry Shark Repellent?: And Other Amazing Comic Book Trivia!. Penguin Books. http://books.google.com/books?id=MBzPzzJwxwEC&pg=PT153&dq=%22Drowning+Girl%22+Lichtenstein&hl=en&sa=X&ei=k8evUdL1FozV0gGJ1oD4Bw&ved=0CFEQ6AEwBg. Adalwyd 2013-06-06. 
  11. Collett-White, Mike (2013-02-18). "Lichtenstein show in UK goes beyond cartoon classics". Chicago Tribune. http://articles.chicagotribune.com/2013-02-18/news/sns-rt-art-lichtensteinlondon-pix-tvl6n0bi7ai-20130218_1_roy-lichtenstein-lichtenstein-show-comic-books. Adalwyd 2013-06-08. 
  12. Kirkova, Deni (2013-02-19). "Pop goes the Tate! Iconic works of Roy Lichtenstein brought together for exciting new exhibition at the Tate Modern". Daily Mail. http://www.dailymail.co.uk/femail/article-2280553/Pop-goes-Tate-The-iconic-works-Pop-artist-Roy-Lichtenstein-brought-new-exhibition.html. Adalwyd 2013-06-07. 
  13. Hoang, Li-mei (2012-09-21). "Pop art pioneer Lichtenstein in Tate Modern retrospective". Chicago Tribune. http://articles.chicagotribune.com/2012-09-21/entertainment/sns-rt-us-art-britain-lichtensteinbre88k0oy-20120921_1_roy-lichtenstein-tate-modern-retrospective. Adalwyd 2013-06-08. 
Llyfryddiaeth
  • Alloway, Lawrence (1983). Roy Lichtenstein. Modern Masters Series. 1. New York: Abbeville Press. ISBN 0-89659-331-2. 
  • Coplans, John (1972). Roy Lichtenstein. New York: Praeger. OCLC 605283. 
  • Corlett, Mary Lee (2002). The Prints of Roy Lichtenstein : a Catalogue Raisonné 1948-1997 (2 ed.). New York, NY: Hudson Hills Press. ISBN 1-55595-196-1. 
  • Hendrickson, Janis (1988). Roy Lichtenstein. Cologne, Germany: Benedikt Taschen. ISBN 3-8228-0281-6. 
  • Lobel, Michael (2002). Image duplicator : Roy Lichtenstein and the emergence of pop art. New Haven, CT: Yale University Press. ISBN 9780300087628. 
  • Lucie-Smith, Edward (September 1, 1999). Lives of the Great 20th-Century Artists. Thames & Hudson. ISBN 978-0-500-23739-7. 
  • Marter, Joan M., ed. (1999). Off limits : Rutgers University and the Avant-Garde, 1957-1963. Newark, N.J.: Newark Museum. ISBN 0-8135-2610-8. 
  • Selz, Peter (1981). "The 1960s: Painting". Art In Our Times: A Pictorial History 1890-1980. Harry N. Abrams, Inc.. ISBN 0-8109-1676-2. 

Dolenni Allanol[golygu]

Comin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia gyfryngau sy'n berthnasol i:


Baner United StatesEicon person Eginyn erthygl sydd uchod am Americanwr neu Americanes. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.
Nuvola apps package graphics.svg Eginyn erthygl sydd uchod am gelfyddyd neu gelf. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato