Reiki

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Mae'r erthygl hon yn cynnwys testun Japaneg. Heb rendro cymorth priodol, efallai'r gwelwch farciau cwestiwn, blychau, neu symbolau eraill yn lle kanji a kana.
Therapi egni - golygu
Dosbarthiadau NCCAM
  1. Systemau Meddygol Amgen
  2. Ymyrraeth Gorff a Meddwl
  3. Therapïau Wedi'u Seilio ar Fioleg
  4. Dulliau Ystrywgar
  5. Therapi Egni
Gweler hefyd
Reiki
Enw Tsieinëeg
Tsieinëeg Traddodiadol
Tsieinëeg Symledig
Enw Japaneg
Hiragana れいき
Kyūjitai 靈氣
Shinjitai
Enw Corëeg
Hangul 영기
Hanja 靈氣
Enw Fietnameg
Quốc ngữ linh khí

Ymarfer ysbrydol[1] a ddatblygwyd gan Fwdhydd Japaneaidd o'r enw Mikao Usui ym 1922 yw Reiki (霊気 yn Shinjitai). Mae'n defnyddio techneg o'r enw cledr-iacháu fel math o feddygaeth amgen a chyflenwol a ddosberthir weithiau fel meddygaeth ddwyreiniol yn ôl rhai cyrff proffesiynol.[2] Trwy ddefnyddio'r dechneg hon, mae ymarferwyr yn credu eu bod yn trosglwyddo egni'r bydysawd (h.y., reiki) ar ffurf ki trwy'r cledrau, sy'n caniatáu i hunan-iacháu a chyflwr o gydbwysedd ddigwydd.[3]

Mae dau brif gangen o Reiki, a chyfeirir atynt yn Reiki Japaneaidd Traddodiadol a Reiki'r Gorllewin fel arfer. Er y gall gwahaniaethau fod yn eang yn eu hystod rhwng canghennau a thraddodiadau, y prif wahaniaeth ydy'r defnydd o safleoedd dwylo sydd wedi'u safoni gan Reiki'r Gorllewin, yn hytrach na dibynnu ar osod sythweledol o'r dwylo (gweler isod), a ddefnyddir yn aml gan ganghennau o Reiki Japaneaidd. Mae gan y ddwy gangen hierarchaeth tair haen o raddau fel arfer, a chyfeirir atynt fel arfer fel y Radd Gyntaf, yr Ail Radd, a'r Radd Meistr/Athro, lle cysylltir gwahanol sgiliau a thechnegau â phob lefel wahanol.

Mae'r cysyniad o ki sydd wrth wraidd Reiki yn sbeciannol ac nid oes tystiolaeth wyddonol yn bodoli; casglwyd adolygiad systematig o brofion clinigol ar hap a gynhaliwyd yn 2008 fod "y dystiolaeth yn annigonol i awgrymu fod reiki yn driniaeth effeithiol am unrhyw gyflwr. Felly, mae gwerth reiki heb ei brofi o hyd."[4] Mae'r American Cancer Society[5] a'r National Center for Complementary and Alternative Medicine[6] hefyd wedi darganfod nad oes tystiolaeth glinigol neu wyddonol sy'n cefnogi honiadau fod Reiki yn effeithiol wrth drin unrhyw afiechyd.

Hanes[golygu]

Tarddiad yr enw[golygu]

Mikao Usui 臼井甕男 (15 Awst 1865 – 9 Mawrth 1926)

Mae'r gair Japaneg Reiki ("霊気" yn Shinjitai neu "レイキ" yn Katakana) yn golygu "awyrgylch dirgel / pŵer ysbrydol," ac yn air benthyg o'r gair Tsieinëeg língqì ("靈氣" yn Tsieinëeg Traddodiadol a "灵气" yn Tsieinëeg Syml). Weithiau fe'i cyfieithir gan rai geiriaduron i olygu "dylanwad ysbrydol (o fynyddoedd ayyb) / clyfrwch".[7] Mae'r gair yn ymuno'r geiriau rei (), sy'n golygu "bwgan, ysbryd, enaid / goruwchnaturiol, gwyrthiol, dwyfol; corff awyrol", â ki (), sy'n golygu "nwy, aer / anadl / egni / grym / awyrgylch / tymer / bwriad / emosiwn, sylw", ac yn golygu ki yma, sy'n golygu "egni ysbrydol / egni bywiol / grym bywyd / egni o fywyd".[8]

Gellid defnyddio'r gair fel enw, gan gyfeirio at naill ai'r egni tybiedig neu'r modd therapiwtig sydd wedi'i seilio arno, er fe'i defnyddir fel berf ac ansoddair fel arfer. Gyda thrawslythrennu, nid oes modd cyfieithu gair gyda thrachywiredd sy'n ymwneud â'r iaith wreiddiol, ac mae rhai awduron y Gorllewin yn ei gyfieithu'n llac i olygu "egni bywyd yr hollfyd".[9] Mae'r bathiad hwn yn cam-gyfieithu'n rhannol, gan mai "egni bywyd" yw ystyr ki, ond nid yw rei yn golygu "yr hollfyd."

Gwreiddyn[golygu]

Gweler hefyd y Pum cysyniad a Llinell Amser Hanes Reiki
Chujiro Hayashi 林 忠次郎 (1879 - 1940)

Datblygwyd Reiki gan Mikao Usui (臼井甕男) ym 1922 pan oedd yn perfformio Isyu Guo, cwrs hyfforddi Bwdhaidd o un ar hugain diwrnod a gynhaliwyd ar Fynydd Kurama.[10] Ni wyr neb yn union yr hyn oedd yn rhaid iddo wneud yn ystod ei hyfforddiant, er mae'n bosibl ei fod wedi cynnwys myfyrio, ymprydio, llafarganu, a gweddïo.[11][12] Yn ôl y sôn, cafodd Usui y wybodaeth a phŵer ysbrydol i roi ac adiwnio pobl eraill i'r hyn a alwyd yn Reiki ganddo o ganlyniad i ddatguddiad cyfriniol, a ddaeth i mewn i'w gorff trwy ei siacra'r goron.[11] Ym mis Ebrill 1922, symudodd Usui i Tokyo er mwyn sefydlu'r Usui Reiki Ryōhō Gakkai ("臼井靈氣療法學會" ym Mandarin Traddodiadol, Cymdeithas Therapi Egni Ysbrydol Usui) ac i barhau â thrin pobl ar raddfa fawr gyda Reiki.[11][13]

Yn ôl yr arysgrif ar ei faen coffa,[14] addysgodd Usui Reiki i fwy na 2,000 pobl yn ystod ei oes, a chyrhaeddodd un ar bymtheg o'r myfyrwyr hyn at y lefel Shinpiden, lefel sy'n gyfartal i'r drydedd radd yn y Gorllewin, neu lefel y Meistr/Athro.[15] Wrth addysgu Reiki yn Fukuyama (福山市, Fukuyama-shi), cafodd Usui strôc, a bu farw ar 9 Mawrth 1926.[14]

Datblygiad cynnar[golygu]

Hawayo Takata (24 Rhagfyr 1900 - 11 Rhagfyr 1980)

Ar ôl marwolaeth Usui, cymerodd J. Ushida, myfyriwr Usui, drosodd fel llywydd y Gakkai.[16] Fe oedd yn gyfrifol am greu a chodi maen coffa Usui a sicrhau'r cynhelir safle bedd.[16] Roedd Iichi Taketomi yn olynydd Ushida, wedi'i ddilyn gan Yoshiharu Watanabe a Kimiko Koyama. Mr. Kondo yw'r olynydd cyfredol a ddaeth yn llywydd ym 1998.[16] Mae'r un ar bymtheg Meistr a ddysgwyd gan Usui yn cynnwys Toshihiro Eguchi, Jusaburo Guida, Ilichi Taketomi, Toyoichi Wanami, Yoshihiru Watanabe, Keizo Ogawa, J. Ushida, a Chujiro Hayashi (林 忠次郎 Hayashi Chūjirō).[16][17] Gadawodd Hayashi y Gakkai a sefydlodd ei glinig ei hun lle rhoddodd driniaeth, addysgodd, ac adiwniodd bobl i Reiki. Symleiddiodd ddysgeidiaethau Reiki, gan bwysleisio ar iacháu corfforol a defnyddio set o dechnegau Reiki mwy strwythuredig a symledig.[18] I'r clinig hwn y cyfeiriwyd Hawayo Takata.[16]

Ar ôl cael llawer o sesiynau Reiki gan hyfforddeion Hayashi yn ei glinig ar gyfer afiechydon (megis poen abdomenol ac asthma er enghraifft), hyfforddodd Hayashi Takata sut i ddefnyddio Reiki,[19][20] a daeth Takata yn Feistr Reiki ar 21 Chwefror 1938.[19][21] Aeth hi ymlaen i sefydlu llawer o glinigau Reiki yn Hawaii, a lleolodd un ohonynt yn Hilo.[19] Ar ôl gwneud hyn, aeth hi i deithio drwy Unol Daleithiau America, yn ymarfer ac addysgu'r ddau lefel cyntaf i eraill.[22] Ym 1970, dechreuodd i hyfforddi Meistri Reiki.[23] Yn ystod y cyfnod hwn, cyflwynodd hefyd y term Meistr Reiki ar gyfer y lefel Shinpiden.[24] Pwysleisiodd bwysigrwydd o godi tâl am driniaeth ac addysgu Reiki, a chododd dâl o $10,000 (£6,500 neu 7,400 yn fras) ar gyfer hyfforddiant Meistr.[23]

Bu farw Takata ar 11 Rhagfyr 1980,[23][25] a hyfforddodd 22 Meistr Reiki erbyn hynny.[26][27] Gellid achredu'r mwyafrif o Reiki a addysgir y tu allan i Japan i'w gwaith.[28]

Cydsyniadau Usui a'r Pum Egwyddor[golygu]

Roedd Usui yn edmygydd o waith llenyddol Ymerawdwr Meiji (明治天皇 Meiji tennō). Pan yr oedd wrthi'n datblygu ei system, crynhodd Usui waith yr ymerawdwr i mewn i set o egwyddorion moesol (a elwir yn "Cydsyniadau Usui" 概念 Gainen), ac adnabyddir nhw (hynny yw, y pum egwyddor) fel y Pum Archebiant bellach (五戒 Gokai, sef "Y Pum Gorchymyn" o ddysgeidiaethau Bwdhaidd o fod yn waharddedig rhag lladd, dwyn, camymddygiad rhywiol, dweud celwydd, ac am anghymedroldeb). Mae'n gyffredin i athrawon ac ymarferwyr i geisio cadw at y pum archebiant, neu egwyddor, hyn.[29]

Kanji

招福の秘法,
萬病の霊薬.

今日丈けは:

怒るな,
心配すな,
感謝して,
業をはけめ,
人に親切に.

朝夕合掌して心に念じ,
口に唱へよ.

心身改善.
臼井霊氣療法.

肇祖,
臼井甕男.

Rōmaji

Shōfuku no hihō,
Manbyō no reiyaku.

Kyō dake wa:

Okoru na,
Shinpai su na,
Kansha shite,
Gyō wo hakeme,
Hito ni shinsetsu ni.

Asayū gasshō shite kokoro ni nenji,
Kuchi ni tonae yo.

Shinshin kaizen.
Usui Reiki Ryōhō.

Chōso,
Usui Mikao.

Pum cysyniad Usui, wedi'u cynnwys o fewn yr holl destun (darllenir ysgrifen Japaneaidd o'r brig i'r gwaelod, yn symud o'r dde i'r chwith). Nodyn: Maent yn dechrau yn y drydedd golofn o'r dde o dan y lle gwag, ac yn parhau i'r bedwaredd a phumed golofn o'r dde.

Cymraeg

Y gelf gyfrinachol o wahodd hapusrwydd,
Y feddyginiaeth wyrthiol ar gyfer pob un afiechyd.

O leiaf am heddiw:

Peidiwch â gwylltio,
Peidiwch â phoeni,
Byddwch yn ddiolchgar,
Gweithiwch gyda diwydrwydd,
Byddwch yn garedig wrth bobl.

Bob bore a noswaith, ymunwch eich dwylo â'i gilydd mewn myfyrdod a gweddïo gyda'ch calon.
Datganwch gyda'ch meddwl a llafarganu gyda'ch genau.

Er mwyn gwella'r meddwl a'r corff.
Usui Reiki Ryōhō.

Y sylfaenydd,
Mikao Usui.


Traddodiadau[golygu]

Mae llawer o ganghennau Reiki yn bodoli erbyn hyn, er mai dau brif system o'r enw Reiki Japaneaidd Traddodiadol a Reiki'r Gorllewin sydd.

Reiki Japaneaidd Traddodiadol[golygu]

Reiki yn Shinjitai Japaneg

Defnyddir y term Reiki Japaneaidd Traddodiadol fel arfer wrth ddisgrifio'r system benodol a ddaeth o ganlyniad i ddysgeidiaethau gwreiddiol Usui[30] a'r dysgeidiaethau ni adawsant Japan. Ar hyd y 1990au, teithiodd athrawon y Gorllewin i Japan er mwyn darganfod y system benodol hon o Reiki, er ni ddarganfuont ddim. O'r herwydd, dechreuont sefydlu ysgolion Reiki er mwyn dysgu Shoden (lefel cyntaf) ac Okuden (yr ail lefel) i bobl Japan. Tua 1993, dechreuodd Frank Arjava Petter, Meistr Reiki o'r Almaen, i addysgu Shinpiden, y lefel Meistr/Athro hefyd, ac o ganlyniad, dechreuodd Meistri Reiki Japan ledaenu eu gwybodaeth o Reiki Japaneaidd Traddodiadol. Ers hynny, sefydlwyd nifer o systemau o Reiki Japaneaidd Traddodiadol, a rhestrir y prif systemau isod (defnyddir yr enwau Japaneaidd heb eu Cymreigio).[31]

  • Usui Reiki Ryōhō Gakkai (臼井靈氣療法學會 ym Mandarin Traddodiadol, Cymdeithas Therapi Egni Ysbrydol Usui)[32] yw enw'r gymdeithas o Feistri Reiki a sefydlwyd gan Usui ei hun. Honnir fod y gymdeithas hon yn goroesi hyd heddiw ("honni" oherwydd ni wyr neb yn union sut mae'r Gakkai yn ymarfer y dyddiau yma). Ar ôl marwolaeth Usui, Ushida ddaeth yn llywydd y gymdeithas. Roedd yn gyfrinach am lawer o flynyddoedd ac erbyn hyn, Masaki Kondoh yw shihan (meistr) y Gakkai. Er bod llawer o'u dysgeidiaethau yn gyfrinachol o hyd, mae aelodau'r gymdeithas, megis Meistr Hiroshi Doi, wedi bod yn rhannu gwybodaeth y Gakkai â gweddill y byd fesul dipyn. Er gwaethaf hyn, mae'n gymdeithas hermetig, a bron yn amhosibl cael gafael arno.
  • Reidō Reiki Gakkai (靈道靈氣學會, Cymdeithas Achlysur Ysbrydol [ac] Egni Ysbrydol) yw enw'r gymdeithas sy'n tarddu o feistri'r Ryōhō Gakkai, ac fe'i harweinir gan Fuminori Aoki. Ychwanegodd Aoki at ddysgeidiaethau'r Gakkai, er mai bychan yw'r gwahaniaethau. Yn y system hon, defnyddir y symbol Koriki ("y grym o hapusrwydd") yn ogystal â'r symbolau arferol.[33][34]
  • Kōmyō Reiki Kai (光明レイキ會, Cyfarfod (Cymdeithas) Egni Ysbrydol Goleuedig) yw enw'r system hon sy'n cymryd ei henw o ysgol Reiki Japaneaidd Traddodiadol, a sefydlwyd gan Hyakuten Inamoto (稲本 百天), athro Reiki gyda chefndir Reiki'r Gorllewin. Mae'n gwahaniaethu o systemau eraill oherwydd nad yw'n tarddu o'r Gakkai, ond yn dod o linell Hayashi trwy Chiyoko Yamaguchi (山口 千代子) sydd wedi aros yn Japan yn hytrach na gadael.
  • Jikiden Reiki (直傳靈氣, Dysgu Uniongyrchol [o'r] Egni Ysbrydol) yw enw'r system wreiddiol a addysgir gan Dr. Hayashi, a sefydlwyd gan Mrs. Yamaguchi a'i mab, Tadao Yamaguchi (山口 忠夫).[35]

Mae lleoliadau'r dwylo o Reiki Japaneaidd Traddodiadol a gyflwynir yn yr Usui Reiki Ryōhō Hikkei (Llawlyfr Reiki Usui) fel y'u defnyddio a'u casglu gan Usui yn llawer mwy eang na dim ond lleoliadau'r dwylo a ddefnyddir o fewn Reiki'r Gorllewin.[36]

Reiki'r Gorllewin[golygu]

Mae Reiki'r Gorllewin (西洋レイキ Seiyō reiki) yn system a ellir ei hachredu i Hawayo Takata.[37] Y defnydd o batrymau llaw penodol am driniaethau mewnol yn lle Reiki-hō, y sgìl sythweledol o "wybod lle i osod y dwylo" yw'r prif wahaniaeth rhwng traddodiadau.[31] Mae Reiki'r Gorllewin yn rhoi mwy o bwyslais ar iacháu anhwylderau, ac mae esgyn i lefelau o "uwch diwnio" yn fwy ffurfiol.[31]

Ar ôl cael ei hyfforddi gan Hayashi, aeth Takata yn ôl i Hawaii gan fynd â Reiki gyda hithau hefyd. Ar ôl sefydlu clinigau yno, lledaenodd Reiki i weddill y byd Gorllewinol. O ganlyniad i'r ail ryfel y byd, penderfynodd Takata i olygu'r system draddodiadol er mwyn ei gwneud yn fwy dealladwy a chredadwy i feddwl y Gorllewin.

  • Usui Reiki Shiki Ryōhō (臼井靈氣式療法, Dull o Therapi Egni Ysbrydol Usui) yw'r enw a roddir i system y Gorllewin o Reiki. Mae'n system sydd wedi ceisio dilyn arferion gwreiddiol Takata. Fe'i dysgir heddiw gan y Reiki Alliance, er enghraifft, a sefydlwyd gan Phyllis Lei Furumoto, wyres Takata.[38] Yn y system hon, fel gyda'r mwyafrif o systemau Reiki'r Gorllewin, ceir tri lefel o'r enw'r Radd Gyntaf, yr Ail Radd, a'r Radd Meistr/Athro yn ôl eu trefn. Maent yn defnyddio fersiynau o'r pedwar symbol gwreiddiol a ddefnyddiwyd gan Takata a gafwyd gan ei hathro, Hayashi. Usui Reiki Shiki Ryōhō hefyd yw'r cymhwyster arferol a ofynnir amdano (yn ogystal â llinach Reiki) wrth geisio yswiriant i ymarfer Reiki ar y cyhoedd yn y Deyrnas Unedig.[39]
  • Reiki Tibet/Usui yw'r enw a roddir i'r system a ddatblygwyd gan Arthur Robertson a phoblogeiddiwyd wedyn gan William Lee Rand a Diane Stein.[40] Mae'r system hon yn tarddu o Reiki Usui fel yr addysgwyd gan Takata ac yn cynnwys technegau Usui Reiki Ryōhō Gakkai, megis Byōsen-hō (病専法, Dull Sganio), Gyōshi-hō (凝視法, Dull Iacháu gyda'r Llygaid), a Kenyoku-hō (件抑制法, Dull Sych-Ymolchi). Bu cwbl o ychwanegiadau i'r system hon mewn cymhariaeth ag Usui Shiki Ryōhō gan Rand, megis dull adiwnio addasedig sy'n cynnwys yr Anadl Fioled,[40] y defnydd o symbol Tibetaidd y Meistr a symbol tân y kundalini yn ogystal â phedwar symbol Usui, y safle hui yin (a leolir yn y perinëwm), a hefyd yr orbit microcosmig.[40] Yn ogystal â chyflwyno rhagor o symbolau a'r Anadl Fioled, mae Reiki Tibet/Usui yn cynnwys llawfeddygaeth seicig. Yn lle bod â thri lefel fel Usui Reiki Shiki Ryōhō, mae pedwar lefel ganddi o'r enw'r Radd Gyntaf, yr Ail Radd, Uwch Hyfforddiant Reiki (3A yn gyffredinol), a Meistr/Athro (3B yn gyffredinol).[40]
  • Gendai Reiki Hō (現代靈氣法, "Dull o Egni Ysbrydol Modern") yw'r enw a roddir i'r system sy'n cynnwys elfennau o Reiki Japaneaidd Traddodiadol a Reci'r Gorllewin,[41] a sefydlwyd gan Hiroshi Doi.[41] Cafodd Doi hyfforddiant mewn Reiki'r Gorllewin yn gyntaf gan Mieko Mitsui, Meistr o'r "Radiance Technique."[42] Ym 1993, cafodd aelodaeth i'r Gakkai.[42]

Dysgeidiaethau[golygu]

Yn ôl dysgeidiaethau Reiki, mae Reiki yn ddihysbydd[43][44] a gellid ei ddefnyddio i beri effaith iachaol.[45] Mae ymarferwyr yn honni'r gall unrhyw un gael gafael ar yr egni hwn[46] drwy gael adiwniad a wneir gan Feistr Reiki.[47]

Yn ôl ei ymlynwyr, therapi cyfannol yw Reiki sy'n dod ag iacháu ymlaen ar y lefelau corfforol, meddyliol, emosiynol ac ysbrydol.[48] Maent yn credu'r llifai'r egni trwy ddwylo'r therapydd (fe elwir person sy'n defnyddio Reiki ar sail broffesiynol (h.y., gyda chod ymddygiad, cod ymarfer, ayyb) yn therapydd, ond fe elwir person sydd ddim yn defnyddio Reiki ar sail broffesiynol (h.y., yn anffurfiol ar ffrindiau, y teulu, a'r hun) yn ymarferwr). pan osodir y dwylo ar dderbynnydd neu ar ei bwys. Mae rhai dysgeidiaethau'n pwysleisio pwysigrwydd bwriad neu bresenoldeb y therapydd yn ystod y broses hon, tra bod eraill yn dweud bod yr egni'n cael ei dynnu gan anaf y derbynnydd er mwyn actifadu neu fwynhau'r broses iachaol naturiol.[49] Ymhellach i'r syniad hwn, ceir cred fod yr egni'n "ddeallus",[50] sy'n golygu fod y Reiki yn gwybod lle i iacháu, hyd yn oed os nad yw dwylo'r therapydd yn bresennol mewn ardal benodol.

Hyfforddiant[golygu]

Rhennir addysgu Reiki sydd y tu allan i Japan i mewn i dair gradd,[51] a disgrifir y mwyaf cyffredin ohonynt isod. Dysgwyd Reiki (Traddodiadol Japaneaidd) yn drwyadl o dan arweiniad Usui, gyda chyfarfodydd myfyrio wythnosol lle'r rhoddir a defnyddir Reiki i sganio'r corff er mwyn rhoi diagnosis egnïol,[52] a elwir yn Byosen-hō yn Japaneg, gan fod triniaeth Reiki Japaneaidd yn sythweledol mewn cymhariaeth i driniaeth Reiki'r Gorllewin, sy'n tueddu trin y corff cyfan yn lle ardaloedd penodol.

Y Radd Gyntaf[golygu]

Mae'r Radd Gyntaf,[53] neu Shoden (初伝, Dysgeidiaethau Mynediad/Elfennol) yn Japaneg,[54] yn dysgu'r theorïau a threfnau sylfaenol, a rhoddir nifer o adiwniadau i fyfyrwyr gan yr athro yn ei hystod.[55] Mae myfyrwyr yn dysgu patrymau dwylo i'w defnyddio ar gorff y derbynnydd sy'n gynorthwyol i'r broses wrth drin y corff cyfan.[56] Wrth gwblhau'r radd hon, gall therapydd drin ei hun a phobl eraill gyda Reiki. Mae hyd y cwrs yn dibynnu ar y Meistr/Athro; mae rhai cyrsiau yn cynnal pedair sesiwn dros nifer o ddiwrnodau, ac mae cyrsiau eraill yn cynnal dwy sesiwn dros ddau ddiwrnod.[57]

Yr Ail Radd[golygu]

Ar gwrs yr Ail Radd,[58] neu Okuden (奥伝, Dysgeidiaethau Mewnol) yn Japaneg,[59] mae myfyrwyr yn dysgu sut i ddefnyddio nifer o symbolau sy'n mwynhau'r cryfder a phellter y Reiki.[60] Mae hyn yn cynnwys defnyddio'r symbolau i sefydlu cysylltiad dros dro rhwng y therapydd a'r derbynnydd, difater o leoliad ac amser, ac wedyn i anfon y Reiki.[61][62] Rhoddir adiwniad arall, sy'n cynyddu cynhwysedd y Reiki sy'n llifo trwy'r myfyriwr, yn ogystal â rhoi'r grym i'r symbolau.[63] Wrth gwblhau'r Ail Radd, gall myfyrwyr weithio gyda'r derbynnydd heb fod yn bresennol - arfer o'r enw "pell-iacháu".[64] Enillodd myfyrwyr yn Japan yr Ail Radd ar ôl cyfnod o 10, weithiau 20, mlynedd o ymarfer o dan diwtoriaeth Usui, ac na enillodd y mwyafrif o fyfyrwyr yn Japan y Drydedd Radd.[65]

Y Drydedd Radd[golygu]

Gyda'r Drydedd Radd, hefyd a elwir hyfforddiant meistr,[66] neu Shinpiden (神秘伝, Dysgeidiaethau Dirgelwch) yn Japaneg,[54] mae myfyrwyr yn dyfod yn Feistr Reiki. Yn ôl terminoleg Reiki, nid yw'r gair "meistr" yn awgrymu goleuedigaeth ysbrydol, ac weithiau fe'i newidir i "Feistr/Athro" neu "Feistr/Ymarferwr" er mwyn osgoi'r anhrefn hwn. Yn ôl y gainc benodol, rhoddir naill ai un adiwniad neu ragor ac mae myfyrwyr yn dysgu symbol (neu symbolau yn ôl y gangen benodol) arall.[67] Wrth gwblhau hyfforddiant meistr, gall y Meistr Reiki newydd adiwnio pobl eraill i Reiki ac addysgu'r tri lefel. Mae hyd yr hyfforddiant yn gallu amrywio o ddiwrnod hyd at flwyddyn neu ragor, gan ddibynnu ar athroniaeth y Meistr Reiki sy'n arwain yr hyfforddiant. Wedi dweud hynny, ceir dau fath o Feistri erbyn hyn: Meistr/Athro a Meistr/Ymarferwr. Mae Meistr/Athro yn Feistr ac yn gallu addysgu ac adiwnio pobl eraill, ond mae Meistr/Ymarferwr yn Feistr sydd ddim â'r gallu i addysgu neu adiwnio pobl eraill.

Amrywiadau[golygu]

Ceir llawer o amrywiaeth wrth addysgu, cyflymder cwblhau (h.y., adwinio), a chostau. Er nad oes corff achredu neu gorff canolog yn bodoli, neu reoliad o'i ymarfer, mae cymdeithasau'n bodoli'r tu mewn i'r Deyrnas Unedig sy'n ceisio safoni Reiki a'i ymarferiadau, cyrff megis The UK Reiki Federation[68] ac The Reiki Council (UK).[69] Mae cyrsiau Reiki hefyd ar gael ar-lein, er mae pobl yn dweud bod angen cael adiwniad yn bersonol er mwyn iddo gymryd effaith, gan fod angen ar y Meistr/Athro Reiki sy'n cynnal yr adiwniad gyffwrdd â maes egni'r person sy'n cael ei adiwnio. Nad yw adiwniadau pell yn gydnabyddedig yn ôl rhai ffederasiynau Reiki, megis y UK Reiki Federation, sy'n dweud, "mae'n rhaid gwneud hyfforddiant "yn bersonol" neu "wyneb i wyneb" (ni dderbynnir adiwniadau pell)."[70] Mae rhai pobl hefyd yn dal y gred y nad yw dulliau sy'n addysgu Reiki'n "gyflym" yn gallu cynhyrchu'r un effaith gref, gan fod dim eilydd ar gyfer profiad ac ymennydd wrth geisio meistroli Reiki.

Ymarfer[golygu]

Y saith prif siacra.
Diagram sgematig o feridianau'r corff dynol.

O fewn Reiki'r Gorllewin, fe'i haddysgir fod Reiki yn gweithio mewn cysylltair â'r llinellau egni meridian a siacrau trwy ddefnyddio patrymau llaw, sydd fel arfer yn cyd-fynd â saith prif siacra'r corff. Defnyddir y patrymau hyn ar flaen a chefn y corff, ac yn gallu cynnwys adrannau penodol (gweler triniaeth leol). Yn ôl awduron fel James Deacon, defnyddiodd Usui bum patrwm ffurfiol yn unig, a chanolbwyntiodd ar y pen a'r gwddf.[71] Ar ôl rhoi Reiki i'r pen a'r gwddf, trinnir adrannau penodol y corff lle bo anghydbwysedd yn bresennol.[71] Mae defnyddio'r siacrau yn gyffredin o fewn Reiki'r Gorllewin, er nad cymaint o fewn Reiki Traddodiadol Japaneaidd, gan fod Reiki Japaneaidd yn canolbwyntio ar drin adrannau penodol y corff gan ddefnyddio technegau fel Byōsen-hō (病専法) a Reiji-hō (霊示法), a ddefnyddir er mwyn darganfod adrannau o an-esmwythdra yn yr awra a'r corff corfforol. Er mai'r anadl ac anadlu sy'n ganolog i lawer o fathau o Reiki Japaneaidd, mae'n bwnc a esgeulusir fel arfer o fewn Reiki'r Gorllewin.[72]

Iacháu[golygu]

Nid yw Usui Reiki Ryōhō yn defnyddio unrhyw feddyginiaeth neu offer - mae'n defnyddio edrych, chwythu, tapio ysgafn, a chyffwrdd.[73] Yn ôl Frank Arjava Petter, cyffyrddodd Usui â'r adrannau o afiach a oedd yn bresennol, tylinodd ef nhw, tapiodd yn ysgafn arnynt, ergydiodd nhw, chwythodd arnynt, edrychodd arnynt am ddwy neu dair munud, a rhoddodd egni iddynt.[74] Mae Usui Reiki Ryōhō hefyd yn defnyddio techneg o'r enw cledr-iacháu fel dull o feddygaeth amgen a chyflenwol.[75] Drwy ddefnyddio'r dechneg hon (weithiau a gyfeirir ati yn "tenohira" (掌, y gledr yn Japaneg)), mae ymarferwyr yn credu eu bod yn trosglwyddo egni iachaol ar ffurf ki trwy'r cledrau.[3]

Trin y corff cyfan[golygu]

Wrth drin y corff cyfan mewn sesiwn driniaeth gyffredin,[76] mae'r therapydd Reiki yn dweud wrth y derbynnedd i orwedd, fel arfer ar fwrdd tylino, ac i ymlacio. Gwisgir dillad cyffyrddus, llac fel arfer am sesiwn driniaeth. Efallai bydd y therapydd yn cymryd ambell i funud er mwyn mynd i mewn i gyflwr tawel neu fyfyriol i baratoi'n feddyliol am y driniaeth,[77] a wneir heb unrhyw siarad diangen.[78]

Mae'r driniaeth yn mynd ymlaen gyda'r therapydd yn gosod y dwylo ar y cleient mewn safleoedd amrywiol. Serch hynny, mae rhai ymarferwyr yn defnyddio techneg di-gyffwrdd, lle hofranir y dwylo rhai centimedrau uwchben y corff am rai o'r safleoedd neu'r safleoedd i gyd. Cedwir y dwylo mewn safle am dair hyd at bum munud fel arfer cyn symud ymlaen i'r safle nesaf. Fel arfer mae'r safleoedd yn ymdrin â'r pen, y blaen a chefn y torso, y penliniau, a'r traed. Defnyddir rhyw 12 a 20 safle, gyda'r driniaeth yn parhau am 45 hyd at 90 munud.[79]

Mae llawer o ymarferwyr y Gorllewin yn defnyddio set sefydlog o 12 safle,[52] tra bod eraill yn defnyddio eu greddf i'w harwain[80] fel y'i hymarferir mewn Reiki Japaneaidd Traddodiadol. Weithiau fe gychwynnir y sesiwn driniaeth gyda "sganio" corff y cleient i ddarganfod y mannau hyn. Mae'r ddynesfa sythweledol hefyd yn gallu dilyn i leoliadau unigol yn cael eu trin am gyfnodau byrrach neu hirach. Fe ystyrir sesiwn driniaeth y Gorllewin i fod yn driniaeth ar raddfa fawr mewn cymhariaeth â thriniaeth fwy lleol a ddefnyddir o fewn Reiki Traddodiadol Japaneaidd.[65]

Mae'r 12 patrwm llaw yn egnioli ar lawer o lefelau o ganlyniad i'w defnydd, gan,

  • Egnioli ar lefel daearol gyda chynhesrwydd y dwylo,
  • Egnioli ar y lefel meddyliol gyda defnyddio'r symbolau Reiki,
  • Egnioli ar y lefel emosiynol gyda'r cariad sy'n llifo o ganlyniad i'r symbolau,
  • Egnioli ar y lefel egnïol gyda phresenoldeb y therapydd yn ogystal â'r Reiki ei hun.[65]

Yn aml, dywedir fod y cleient yn teimlo cynhesrwydd neu oglais yn yr ardal a drinnir, hyd yn oed pan nad yw'r therapydd yn cyffwrdd â fe/hi. Fel arfer mae ymlacio dwfn, wedi'i gyfuno â theimlad cyffredinol o les, yn ganlyniad i driniaeth, ond gallai ryddhau emosiynau hefyd.[81] Oherwydd fe ddywedir i driniaeth Reiki symbylu prosesau iacháu naturiol y corff ei hun, ni sylwir "gwellhadau" yn syth fel arfer. Awgrymid cyfres o dri neu ragor sesiwn driniaeth, fel arfer ar gyfnodau o un i saith diwrnod am gyflwr cronig a drinnir,[79] a gellid defnyddio triniaethau rheolaidd gyda'r amcan o wneud lles. Fel arfer un hyd at bedair wythnos yw'r egwylion am y fath driniaethau, ac eithrio gyda hunan-drin lle bo ymarfer bob dydd yn gyffredin.[79]

Triniaeth leol[golygu]

Triniaeth Reiki yn mynd ymlaen.

Mae triniaeth leol (neu lleoledig) Reiki yn cynnwys gosod neu hongian dwylo'r therapydd ar ddarn penodol o'r corff am gyfnod. Trinnir anafiadau diweddar yn yr un modd fel arfer,[82] gan ganolbwyntio ar le'r anafiad penodol. Mae triniaethau lleol yn amrywio'n fawr, ond fel arfer maent yn parhau am 20 munud. Disgrifiodd Takata "driniaeth leol" fel 'gwaith ymarferol,' mewn cymhariaeth â phell-iacháu, lle fe'i disgrifiodd fel "iacháu absennol."[83]

Mae rhai ymarferion yn defnyddio triniaeth leol am anhwylderau penodol, ac mae rhai wedi gwneud tablau o le i roi'r dwylo,[84][85] Wedi dweud hynny, mae'n well gan ymarferwyd eraill drin y corf cyfan am gyflyrau cronig, ar y sail fod effaith mwy cyfannol ganddo.[86] Mae ffordd arall i'w chael am sesiwn driniaeth yn cynnwys trin y corff cyfan yn gyntaf, ac wedyn symud ymlaen i driniaeth leol am anhwylderau penodol.[87]

Defnyddiodd Usui leoliadau dwylo penodol i drin an-esmwythdra ac anhwylderau penodol,[88] a oedd yn cynnwys anhwylderau'r system nerfol (megis hysteria),[89] anhwylderau resbiradol (megis llid o'r tracea),[90] anhwylderau treulio (megis wlserau gastrig),[91] anhwylderau cylchredol (megis pwysedd gwaed uchel cronig),[92] anhwylderau gwaed a metaboledd (megis anaemia),[93] anhwylderau'r llwybr urogenital (megis neffritis),[94] anhwylderau croen (megis llid o'r nodau lymff),[95] anhwylderau plentyndod (megis y frech goch),[96] anhwylderau iechyd benywod (megis salwch bore),[97] ac anhwylderau llŷn (megis twymyn teiffoid).[98]

Anadlu[golygu]

Addysgodd Usui dechneg o'r enw Joshin Kokyū-hō (女神呼吸法), sy'n golygu "y dull o anadlu er mwyn glanhau'r ysbryd" yn fras, ond mae'n cyfieithu'n llythrennol fel "Dull Anadlu Daioni".[74] Perfformir Joshin Kokyū-hō gan eistedd yn syth, yn alinio'r cefn, ac yn anadlu'n araf trwy'r trwyn. Wrth i'r therapydd fewnanadlu, mae hefyd yn anadlu'r egni Reiki i mewn trwy siacra'r corun er mwyn puro'r corff a'i wneud yn addas ar gyfer llif y Reiki. Wrth wneud y dechneg hon, anadlir y Reiki i mewn i'r tanden (stumog).[74]

Tri Philer Reiki[golygu]

Yn ogystal â'r pum egwyddor Reiki, seliwyd Usui ei system ar dri arfer arall; Gasshō, Reiji-hō, a Chiryō.[99]

Gasshō[golygu]

Cyflwr myfyriol lle ymunir y dwylo â'i gilydd yw gasshō (合掌 yn Japaneg, "dwylo'n dod at ei gilydd"). Ymarferwyd gasshō ar ddechrau bob cyfarfod Reiki Usui. Un ffordd o wneud gasshō yw canolbwyntio ar y padiau lle bo'r ddau fys canol yn cwrdd.[99]

Reiji-hō[golygu]

Dull o gysylltu â'r pŵer Reiki wrth ei ofyn i lifo drwy'r therapydd dair gwaith yw reiji-hō (霊示法 yn Japaneg, "dull arwydd o'r pŵer Reiki"), ac fe'i rhennir i mewn i dair rhan fel arfer. Y rhan gyntaf yw gofyn i'r pŵer Reiki lifo drwy'r therapydd. Bydd yn dod i mewn trwy naill ai siacra'r corun (gan fod hwn yw'r esgyniad uchaf), siacra'r galon (gan fod hwn yw'r lle o gariad pur Reiki), neu'r dwylo (oherwydd adiwniwyd y dwylo gyda symbolau penodol). Gall myfyriwr yr Ail Radd ddefnyddio'r trydydd symbol a'i fantra i gysylltu â'r Reiki ynghyd â'r symbol cyntaf; anfonir y trydydd symbol yn gyntaf a selio gyda'r symbol cyntaf.[100]

Yr ail ran yw gweddïo am wellhad o'r person os yw'n iacháu anhwylder penodol, neu am iechyd cyffredinol os yw'r person yn iawn.[100]

Y drydedd ran yw codi'r dwylo, gyda'r cledrau yn wynebu'i gilydd, i'r trydydd llygad (y lle rhwng y ddwy ael), a gofyn i'r pŵer Reiki dywys eich dwylo i lefydd sydd angen yr egni.[100]

Chiryō[golygu]

Wrth wneud chiryō (治療 yn Japaneg, "triniaeth (feddygol)"), mae'n rhaid i'r therapydd osod y llaw gref ar siacra'r corun ac aros am hibiki (響き, "adborth") ar ffurf symbyliad neu ysbrydoliaeth, ac mae'r dwylo yn dilyn y hibiki. Yn ystod chiryō, mae'r therapydd yn rhoi rhyddid llwyr i'r dwylo, gan gyffwrdd â rhannau'r corff poenus nes bod dim niwed neu nes symudai'r dwylo ymlaen i le arall.[101]

Ymchwil, adolygu critigol, ac ymryson[golygu]

Darpariaeth gyda GIG[golygu]

Darperir therapïau cyflenwol ar y Gwasanaeth Iechyd Gwladol cymorth i gleifion drwy ddefnyddio adweitheg, Reiki/gwella, aromatherapi, a thechnegau anadlu ac ymlacio. Darperir y rhain hyn yng Nghanolfan Ganser Felindre (Saesneg: Velindre Cancer Centre). Yn ôl ei gwefan, "Cafodd y triniaethau hynod o ymlaciol a chefnogol hyn eu haddasu gan ein therapyddion sydd wedi'u hyfforddi'n glinigol i ystyried anghenion penodol ein cleifion".[102] Yn y Ganolfan, mae therapyddion cyflenwol yn gweithio ochr yn ochr â gweithwyr gofal iechyd eraill i liniaru pryder, poen, sgìl-effeithiau a symptomau.[102] Mae'r Ganolfan hefyd yn dweud, "Mae'r therapïau hyn yn helpu pobl sydd angen cymorth ychwanegol er mwyn lliniaru pryderon corfforol, seicolegol neu ysbrydol sy'n effeithio ar eu lles ac ansawdd eu bywydau".[102]

Ymchwil gwyddonol[golygu]

Nid oes sail bioffisegol neu ddamcaniaethol a wyddys amdanynt gan Reiki.[4][103]

Darganfuwyd mewn astudiaethau trwyadl a systematig o brofion clinigol ar hap a gynhaliwyd yn 2008 fod y data yn annigonol i allu dangos effeithiolrwydd Reiki fel triniaeth ar gyfer unrhyw gyflwr.[4] Profwyd naw astudiaeth; defnyddiwyd sgôr Jadad i brofi ansawdd, gan ystyried yr anhawster o ddallu ymarferwyr. Ni chynhwyswyd astudiaethau an-hap. Nid oedd y fethodoleg yn gallu rheoli effeithiau plasebo ac roedd llawer o'r astudiaethau dioddef o "diffygion gyda'r fethodoleg megis maint bychan y sampl, cynllun astudio annigonol ac adrodd gwael."[4] Oherwydd bod y fath dreialon yn dangos effeithiau triniaeth gorliwiol, nid oes digon o dystiolaeth i ddangos fod Reiki yn effeithiol fel therapi unig ar gyfer unrhyw gyflwr meddygol, neu fod ganddo unrhyw fuddion a ni cheir gyda'r effaith blasebo.[4][104] Mae treialon plasebo ar gyfer Reiki yn gymhleth gan ei fod yn anodd creu effaith blasebo realistig.[105]

Darganfuwyd adolygiad a gynhaliwyd yn 2009 fod "y cyfyngiadau o adrodd a methodoleg o astudiaethau cyfredol yn atal casgliad terfynol ynghylch ei effeithiolrwydd."[106]

Diogelwch ac effeithiolrwydd[golygu]

Mae pryderon ynghylch diogelwch Reiki yn debyg i feddygaeth amgen eraill. Mae meddygon a gweithwyr gofal iechyd perthynol yn credu efallai bydd cleifion yn osgoi triniaethau sefydledig a gwyddonol o blaid meddygaeth amgen.[107] Mae'n gyffredin i ymarferwyr Reiki annog eu cleifion ymweld â meddyg ar gyfer cyflyrau difrifol, gan ddweud y gellid defnyddio Reiki ynghyd â meddygaeth gonfensiynol.[108] Ni ddarganfuwyd treialon clinigol i fod ag unrhyw ôl-effeithiau gwrthwynebus.[4]

Mae William T. Jarvis, Ph.D., o The National Council Against Health Fraud, yn awgrymu fod unrhyw effaith glinigol a geir wrth ddefnyddio Reiki yn ganlyniadau o awgrymu.[109]

Dadleuon mewnol[golygu]

Oherwydd y ffyrdd dysgu amrywiol, bu dadleuon rhwng grwpiau, athrawon, ac ymarferwyr gwahanol, megis natur yr egni ei hun, tâl a godir am gyrsiau a thriniaeth, dulliau hyfforddi, cyfrinachedd o'r symbolau, a dulliau adiwnio.[110][111]

Wedi i Takata farw, tan ganol y 1990au, roedd datganiadau cystadleuydd ar gyfer y teitl o "Uwchfeistr" Reiki. Sut bynnag, anweddodd y datganiad wrth i bobl ddarganfod mai Takata ei hun a greodd y term.[112]

Pryderon yr Eglwys Gatholig[golygu]

Ym mis Mawrth 2009, cyhoeddodd y Committee on Doctrine of the United States Conference of Catholic Bishops archddyfarniad (o'r enw Guidelines for Evaluating Reiki as an Alternative Therapy)[113] gan rwystro ymarfer Reiki gan Babyddion a ddefnyddir o fewn rhai canolfannau encil ac ysbytai Catholig. Dywedodd diwedd yr archddyfarniad, "gan nad yw therapi Reiki yn gydnaws â naill ai ddysgeidiaeth Gristnogol neu dystiolaeth wyddonol, fe fyddai'n amhriodol i sefydliadau Catholig, megis canolfannau iechyd Catholig a chanolfannau encil, neu bersonau sy'n actio ar ran yr Eglwys Gatholig, megis caplaniaid Catholig, hyrwyddo neu ddarparu cefnogaeth ar gyfer triniaeth Reiki."

Gweler hefyd[golygu]

ffynonellau[golygu]

  1. Lübeck, Petter, a Rand (2001). Pennawd 14, tudalennau 108 i 110; Ellyard (2004). Tudalen 79; McKenzie (1998). Tudalennau 19, 42, a 52; Lübeck (1996). Tudalen 22; Boräng (1997). Tudalen 57; Veltheim a Veltheim (1995). Tudalen 72
  2. (Saesneg) Institute for Complementary and Natural Medicine. BRCP Divisions & Practises [Institute For Complementary And Natural Medicine (ICNM)].
  3. 3.0 3.1 Reiki flows through hands: (McKenzie (1998). Tudalen 18); (Ellyard (2004). Tudalen 27); (Boräng (1997). Tudalen 9); (Veltheim and Veltheim (1995). Tudalen 33)
  4. 4.0 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 (2008) Effects of Reiki in clinical practice: a systematic review of randomized clinical trials, International Journal of Clinical Practice, Cyfrol 62, Rhifyn 6, tud. 947–54. DOI:10.1111/j.1742-1241.2008.01729.xURL
  5.  Reiki. American Cancer Society.
  6.  Energy Medicine: An Overview. National Center for Complementary and Alternative Medicine.
  7. MDBG (2010). Word dictionary - língqì - Learn Chinese faster with MDBG (ar-lein). Ar gael: http://www.mdbg.net/chindict/chindict.php?page=worddict&wdrst=0&wdqb=lingqi (cyrchwyd 28 Chwefror 2010)
  8. Tarddiad yr enw: (Lübeck, Petter, a Rand (2001). Pennawd 6)
  9. Lübeck, Petter, a Rand (2001). Tudalen 302; McKenzie (1998). Tudalen 18; Shuffrey (1998). Tudalen 1
  10. Rand, William L. (March 1998). Reiki: The Healing Touch, First and Second Degree Manual, Ehangedig a Diwygiedig, Michigan, USA: Vision Publications. ISBN 1886785031
  11. 11.0 11.1 11.2 Rand, William L. (March 1998). Reiki: The Healing Touch, First and Second Degree Manual, Ehangedig a Diwygiedig, Michigan, USA: Vision Publications. ISBN 1886785031
  12. Cwrs hyfforddi o un ar hugain diwrnod: (Lübeck, Petter, a Rand (2001). Tudalen 14); What is the History of Reiki?
  13. Sefydlu Usui Reiki Ryoho Gakkai: (Lübeck, Petter, a Rand (2001). Tudalen 14).
  14. 14.0 14.1 Arysgrif ar faen coffa Usui
  15. Cyfanswm o bobl wnaeth Usui ddysgu: (Lübeck, Petter, a Rand (2001). Tudalen 16)
  16. 16.0 16.1 16.2 16.3 16.4 Rand, William L. [1991] (Mawrth 1998). Reiki: The Healing Touch, First and Second Degree Manual, Ehangedig a Diwygiedig, Michigan, USA: Vision Publications, tud. I-15. ISBN 1886785031
  17. Ymchwil gwreiddiol gan Frank Arjava Petter a Dave King
  18. Dysgeidiaethau Hayashi: (Lübeck, Petter, a Rand (2001). Pennawd 19, Tud 17)
  19. 19.0 19.1 19.2 Rand, William L. [1991] (Mawrth 1998). Reiki: The Healing Touch, First and Second Degree Manual, Ehangedig a Diwygiedig, Michigan, USA: Vision Publications, tud. I-16. ISBN 1886785031
  20. Hyfforddodd Hayashi Takata: (Ellyard (2004). Tud. 13)
  21. Mae copi o'i thystysgrif wreiddiol ar gael yma
  22. Clinig Reiki Takata a'i hyfforddiant yn yr Unol Daleithiau: (Ellyard (2004). Tud. 15)
  23. 23.0 23.1 23.2 Rand, William L. [1991] (Mawrth 1998). Reiki: The Healing Touch, First and Second Degree Manual, Ehangedig a Diwygiedig, Michigan, USA: Vision Publications, tud. I-17. ISBN 1886785031
  24. Dechreuodd Takata i addysgu Meistri Reiki: (Ellyard (2004). Tud. 15)
  25. (Petter (1997). Tud. 21) a (Veltheim a Veltheim (1995). Tud. 26)
  26.  UK Reiki Federation. UK Reiki Federation - About Lineages. Adalwyd ar 15 Ebrill 2010.
  27. Hyfforddodd Takata 22 Meistr Reiki: (Ellyard (2004). Tud. 14), (Veltheim a Veltheim (1995). Tud. 26) a (Petter (1997). Tud. 20)
  28. Arwyddocâd o Takata yn mynd â Reiki allan o Japan: (Ellyard (2004). Tud. 14 i 16) a (Veltheim a Veltheim (1995). Tud. 26)
  29. Quest, Penelope (2008). Living the Reiki Way. Llundain: Piatkus. ISBN 0749928328
  30. Stein, Diane (Mai 1995). Essential Reiki: A Complete Guide to an Ancient Healing Art (yn en). Crossing Press, U.S.A. ISBN 0895947366URL
  31. 31.0 31.1 31.2  Master-Reiki.com (2009). Master Reiki - Become a Reiki Master. Adalwyd ar Ebrill 27 2010.
  32.  James Deacon (2003). Usui Reiki Ryoho Gakkai. http://www.aetw.org/. Adalwyd ar 5 Mehefin 2010.
  33. (Sbaeneg) Tomaqui. KORIKI - Un primer símbolo (Koriki - Y Symbol Cyntaf). Adalwyd ar 28 Chwefror 2010.
  34.  James Deacon. Reido Reiki. Adalwyd ar 5 Mehefin 2010.
  35.  Tadao Yamaguchi. Jikiden Reiki History. http://www.jikidenreiki.co.uk/. Adalwyd ar 5 Mehefin 2010.
  36. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryōhō Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 7. ISBN 0914955578
  37. Marianne, Streich; William, Rand L. (Gwanwyn 2007). How Hawayo Takata Practised and Taught Reiki. Reiki News Magazine, tud. 1. URL
  38.  The Reiki Alliance (2006). What is the Reiki Alliance?. Adalwyd ar 5 Mai 2010.
  39.  Complementary Therapists Association. Complementary Therapists Association - Accepted Qualifications - Reiki. Adalwyd ar 15 Ebrill 2010.
  40. 40.0 40.1 40.2 40.3  International Reiki Federation. Explanation of Reiki. Adalwyd ar 5 Mai 2010.
  41. 41.0 41.1 Lila Desy, Phylameana (1 Mawrth 2004). The Everything Reiki Book: Channel Your Positive Energy to Reduce Stress (Everything (New Age)). Adams Media Corporation, tud. 232. ISBN 159337030X
  42. 42.0 42.1  Richard R. Rivard (23 Hydref 2009). What is Gendai Reiki Ho?. The Reiki Threshold (http://www.threshold.ca/reiki/, dolen i'r ffynhonnell: http://www.threshold.ca/reiki/Gendai.html). Adalwyd ar 11 Mehefin 2010.
  43. Mae Reiki'n ddihysbydd. McKenzie (1998). Tudalen 18; Boräng (1997). Tudalen 9
  44. Reiki fel egni grym bywyd egni: Lübeck, Petter, a Rand (2001). Tud 62; McKenzie (1998). Tud 18; Ellyard (2004). Tud 75; Lübeck (1994). Tud 13; Boräng (1997). Tud 8
  45. McKenzie (1998). Tud 18; Lübeck, Petter, a Rand (2001). Tud 14 a 68; Veltheim a Veltheim (1995). Tud 30; Ellyard (2004). Tud 27
  46. Gellid adiwnio unrhyw un i Reiki: (Lübeck, Petter, a Rand (2001). Tud 8); (Veltheim a Veltheim (1995). Tud 35); (Ellyard (2004). Tud 77)
  47. Cael gafael arno gydag adiwniad: (Ellyard (2004). Tud 27 a 31); (Lübeck, Petter, a Rand (2001). Tud 22); (McKenzie (1998). Tud 18 a 19); (Gollagher (1998). Tud 26); (Boräng (1997). Tud 12)
  48. Therapi cyfannol yw Reiki: (Baginski a Sharamon (1988). Tud 35); (Gollagher (1998). Tud 44); (Boräng (1997). Tud 10); (McKenzie (1998). Tud 81)
  49. Mae Reiki yn actifadu neu fwynhau'r broses iachaol naturiol: (McKenzie (1998). Tud 18); (Veltheim a Veltheim (1995). Tud 78 a 93); (Gollagher (1998). Tud 24)
  50. Mae Reiki yn "ddeallus": (Ellyard (2004). Tud 28 a 29); (Boräng (1997). Tud 10)
  51. Mae tri lefel gyda Reiki: (McKenzie (1998). Tud 54); (Veltheim a Veltheim (1995). Tud 117); (Petter (1997). Tud 38)
  52. 52.0 52.1 Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 7. ISBN 0914955578
  53. McKenzie (1998). Tud 54; Veltheim a Veltheim (1995). Tud 118; (Petter (1997). Tud 38
  54. 54.0 54.1 James Deacon (2002), Reiki Glossary: S - Z (ar-lein). Cyrchwyd: 23 Chwefror 2010 (ar gael: http://www.aetw.org/reiki_glossary_s.html)
  55. Effeithiau adiwniadau'r Radd Gyntaf: (Ellyard (2004). Tud 37)
  56. Addysgu patrymau dwylo yn ystod y Radd Gyntaf: (Baginski a Sharamon (1988). Tud 48), (Petter (1997). Tud 39)
  57. Hyd cwrs y Radd Gyntaf: (Baginski a Sharamon (1988). Tud 46), (Petter (1997). Tud 38)
  58. Cynnwys cwrs yr Ail Radd: (McKenzie (1998). Tud 56); (Veltheim a Veltheim (1995). Tud 119); (Petter (1997). Tud 43)
  59. James Deacon (2002), Reiki Glossary: M - R (ar-lein). Cyrchwyd: 23 Chwefror 2010 (ar gael: http://www.aetw.org/reiki_glossary_m.html#o)
  60. Addysgu symbolau yn yr Ail Radd: (Ellyard (2004). Tud 81)
  61. Gellid anfon Reiki i'r gorffennol neu'r dyfodol: (McKenzie (1998). Tud 39), (Ellyard (2004). Tud 115); (Lübeck (1994). Tud 155)
  62. Defnyddio'r symbolau i gysylltu â'r derbynnydd yn ystod pell-iacháu: (McKenzie (1998). Tud 39); (Ellyard (2004). Tud 110)
  63. Effaith adiwniad yr Ail Radd: (Ellyard (2004). Tud 81)
  64. Addysgir pell-iacháu yn ystod cwrs yr Ail Radd: (Petter (1997). Tud 43)
  65. 65.0 65.1 65.2 Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 8. ISBN 0914955578
  66. Hyfforddiant meitr: (McKenzie (1998). Tud 58); (Veltheim a Veltheim (1995). Tud 120 i 124); (Petter (1997). Tud 47 a 49)
  67. Cynnwys hyfforddiant meistr: (Ellyard (2004). Penawdau 16 ac 17)
  68. (Saesneg) Dolen gwefan The UK Reiki Federation: http://www.reikifed.co.uk/
  69. (Saesneg) Dolen gwefan The Reiki Council (UK): http://www.reikicouncil.org.uk/
  70. The UK Reiki Federation (2009), Membership Form. Cyrchwyd 23 Chwefror 2010 (ar gael: http://www.reikifed.co.uk/pub/about/fed/join/reikifed_mem-app.pdf)
  71. 71.0 71.1 James Deacon (2006), Usui's Original Hand Positions (ar-lein). Ar gael: http://www.aetw.org/d_treatment_usui.htm (cyrchwyd 25 Chwefror 2010)
  72. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 21. ISBN 0914955578
  73. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 25. ISBN 0914955578
  74. 74.0 74.1 74.2 Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 22. ISBN 0914955578
  75. Institute for Complementary and Natural Medicine. "BRCP Divisions & Practises". Cyrchwyd 25 Chwefror 2010.
  76. Trin y corff cyfan: (Lübeck (1994). penodau 4 a 5); (McKenzie (1998). tud. 84); (Ellyard (2004). tud. 45); (Lübeck, Petter, a Rand (2001). pennod 20); (Veltheim a Veltheim (1995). tud. 79); (Petter (1997). tud. 50 hyd at 55); (Boräng (1997). tud. 36)
  77. Paratoi ar ddechrau'r sesiwn driniaeth: (Ellyard (2004). tud. 46)
  78. Dim siarad diangen yn ystod triniaeth: (Ellyard (2004). tud 45)
  79. 79.0 79.1 79.2 Hyd o drin y corff cyfan ac eraill: (Ellyard (2004). Tud 41)
  80. Defnydd o reddf: (Usui a Petter (2003). tud 17)
  81. Effaith y driniaeth: (Ellyard (2004). Tud 44)
  82. Trin anafiadau: (McKenzie (1998). tud 110); (Ellyard (2004). tud 70); (Veltheim a Veltheim (1995). tud 77)
  83. James Deacon (2006), On CKR, SHK, and Absent Healing (ar-lein). Cynhyrchwyd: 23 Chwefror 2010 (ar gael: http://www.aetw.org/reiki_takata_course2.htm)
  84. Reiki.nu (2009), Reiki hand positions photoes - treating others, self and "quick version" (ar-lein). Cynhyrchwyd 23 Chwefror 2010 (ar gael: http://www.Reiki.nu/Treatmentguide2.pdf)
  85. Safleoedd ar am anhwylderau penodol: (Usui a Petter (2003). Tud 49 a 67); (Lübeck (1994). Tud 173 a 184)
  86. Trin y corff cyfan ar am gyflyrau cornig: (McKenzie (1998). tud 108); (Veltheim a Veltheim (1995). tud 81)
  87. Triniaeth leol ar ôl trin y corff cyfan: (McKenzie (1998). tud 105)
  88. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being, tud. 28. ISBN 0914955578
  89. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 49. ISBN 0914955578
  90. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 52. ISBN 0914955578
  91. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 54. ISBN 0914955578
  92. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 56. ISBN 0914955578
  93. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 57. ISBN 0914955578
  94. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 59. ISBN 0914955578
  95. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 60. ISBN 0914955578
  96. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 63. ISBN 0914955578
  97. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 64. ISBN 0914955578
  98. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 65. ISBN 0914955578
  99. 99.0 99.1 Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 15. ISBN 0914955578
  100. 100.0 100.1 100.2 Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 17. ISBN 0914955578
  101. Usui, Dr. Mikao; Frank Arjava Petter (31). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press, tud. 18. ISBN 0914955578
  102. 102.0 102.1 102.2 (Cymraeg) Canolfan Ganser Felindre - Therapïau Cyflenwol. Adalwyd ar 28 Hydref 2010.
  103. Stenger, Victor J. [2008-03-30] (1999). The Physics of 'Alternative Medicine' Bioenergetic Fields, Scientific Review of Alternative Medicine, Cyfrol 3, Rhifyn 1, tud. 1501. DOI:10.1126/science.134.3489.1501URL
  104. Henderson, Mark. "Prince of Wales's guide to alternative medicine 'inaccurate'", The Times. 17 Ebrill 2008. Cyrchwyd 13 Tachwedd 2008.
  105. Ahlam A. Mansour, Marion Beuche, Gail Laing, Anne Leis, Judy Nurse, "A Study to Test the Effectiveness of Placebo Reiki Standardization Procedures Developed for a Planned Reiki Efficacy Study", Journal of Alternative and Complementary Medicine, Ebrill 1999, 5(2): 153-164. doi:10.1089/acm.1999.5.153.
  106. [2009-04-08] (2009) A Systematic Review of the Therapeutic Effects of Reiki, The Journal of Alternative and Complementary Medicine, Cyfrol 15, Rhifyn 11, tud. 1157–1169. DOI:10.1089/acm.2009.0036
  107. Lilienfeld, Scott O. (28 Ionawr 2008) (2002). Our Raison d’Être, The Scientific Review of Mental Health Practice, Cyfrol 1, Rhifyn 1. URL
  108. Nid yw Reiki yn disodli meddygaeth gonfensiynol ond yn ei chanmol: (McKenzie (1998). Tud 7, 18, a 105)
  109. Asesiad amheugar o Reiki: National Council Against Health Fraud article.
  110.  Charging for Reiki Healing. Indobase.
  111.  The Radiance Technique, Authentic Reiki: Historical Perspectives. The Radiance Technique International Association Inc. (1995).
  112. Dadl "Uwchfeistr": (Veltheim a Veltheim (1995). Tud 106), (Ellyard (2004). Tud 21 a 23)
  113.  Guidelines for Evaluating Reiki as an Alternative Therapy (25 Mawrth 2010). Adalwyd ar 7 Ebrill 2010.

Cyfeiriadau[golygu]

  • Baginski, Bodo; et al. (1994). Reiki: Universal Life Energy: Holistic Method Suitable for Self-Treatment and the Home Professional Practice, Teleotherapeutics/Spiritual Healing. Lithia Springs, Georgia: New Leaf Distribution Company. ISBN 0940795027

  • Ellyard, Lawrence (2004). Reiki Healer: A Complete Guide to the Path and Practice of Reiki. Dorset, Lloegr: Lotus Press. ISBN 0940985640

  • Gollagher, Trevor (1998). Reiki: a Gift from the Universe

  • Leir Shuffey, Sandi (1998). Reiki - A Beginner's Guide. Headway. ISBN 0340720816

  • McKenzie, Eleanor; et al. (1998). Healing Reiki (Hamlyn Health & Well Being). Hamlyn. ISBN 0600608182

  • Rand, William L. [1991] (Mawrth 1998). Reiki: The Healing Touch, First and Second Degree Manual, Ehangedig a Diwygiedig, Michigan, UDA: Vision Publications. ISBN 1886785031

  • Ray, Barbara (1992). The Reiki Factor in the Radiance Technique. Radiance Assoc. ISBN 0933267002

  • Usui, Mikao; et al. (2000). The Original Reiki Handbook of Dr. Mikao Usui: The Traditional Usui Reiki Ryoho Treatment Positions and Numerous Reiki Techniques for Health and Well-being. Lotus Press. ISBN 0914955578

  • Vetheim, Dr John & Esther (1995). Reiki: the Science, Metaphysics and Philosophy. PaRama. ISBN 0964594404

Dolenni allanol[golygu]

Wiktionary-logo-cy.png
Chwiliwch am Reiki
yn Wiciadur.
Comin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia gyfryngau sy'n berthnasol i:
  • (Saesneg) National Center for Complementary and Alternative Medicine (4 Mai 2010). Reiki: An Introduction (NCCAM Backgrounder). Adalwyd ar 5 Mai 2010. "Asiantaeth y Llywodraeth sy'n archwilio ymarferion iacháu amgen a chyflenwol mewn cyd-destun gwyddoniaeth drwyadl, hyfforddi ymchwilwyr CAM (Meddygaeth Amgen a Chyflenwol), a lledaenu gwybodaeth awdurdodol i'r cyhoedd a gweithwyr proffesiynol"
  • (Saesneg) The International Center for Reiki Training (2010). The International Center for Reiki Training. Adalwyd ar 5 Mai 2010. "Erthyglau ac ymchwil ynglŷn â Reiki"
  • (Saesneg) Stephen Barrett, M.D. (4 Awst 2009). Reiki Is Nonsense. Adalwyd ar 5 Mai 2010. "Erthygl Quackwatch gan Stephen Barrett"