Llanelli (etholaeth seneddol)
| Etholaeth Sir | |
|---|---|
| Llanelli yn siroedd Cymru | |
| Creu: | 1918 |
| Math: | Tŷ'r Cyffredin |
| AS: | Nia Griffith |
| Plaid: | Llafur |
| Etholaeth SE: | Cymru |
- Pwnc yr erthygl hon yw etholaeth seneddol Llanelli. Am ddefnydd arall o'r enw Llanelli gwelir y dudalen gwahaniaethu ar Lanelli.
Mae etholaeth Llanelli yn etholaeth i Senedd San Steffan. Ymestynna o Ty Croes lawr y Gwendraeth drwy Cross Hands, Y Tymbl, Pontyberem, Pontiets, Trimsaran ac i Gydweli, ac o Gydweli gyda'r arfordir i'r Bynea ac i'r Hendy.
Mae Llafur wedi rheoli'r etholaeth seneddol hon ers 1922. Enillwyd y sedd i Lafur yn wreiddiol gan Dr John Henry Williams. Gwasanaethodd fel Aelod Seneddol am 14 mlynedd. Fe'i olynwyd gan James Griffiths (Jim Griffiths), a bu yn Aelod Seneddol am 34 mlynedd. Yna, daeth Denzil Davies i gynrychioli'r etholaeth dros Lafur, ac fe wnaeth ddal y swydd am 35 mlynedd. Ymddeolodd Denzil Davies cyn etholiad cyffredinol 2005. Yr Aelod Seneddol presennol yw Nia Griffith.
Yn hanesyddol mae Llanelli wedi bod yn etholaeth ddiwydiannol, ond gyda difodiad y gweithfeydd glo a'r gwaith tin mae pwyslais erbyn hyn ar dwristiaeth. Yn hanesyddol dyma'r etholaeth ddiwydiannol sydd a fwyaf o Gymry Cymraeg ynddi. 52% yn 1981.
Cynnwys |
Aelodau Senedol [golygu]
- 1918 – 1922: Josiah Towyn Jones (Ryddfrydol Clymblaid)
- 1922 – 1936: John Henry Williams (Llafur)
- 1936 – 1970: Jim Griffiths (Llafur)
- 1970 – 2005: Denzil Davies (Llafur)
- 2005 – presennol: Nia Griffith (Llafur)
Etholiadau [golygu]
Canlyniadau Etholiad 2010 [golygu]
| Etholiad cyffredinol 2010: Llanelli | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Plaid | Ymgeisydd | Pleidleisiau | % | ±% | |
| Llafur | Nia Griffith | 15,916 | 42.5 | -4.5 | |
| Plaid Cymru | Myfanwy Davies | 11,215 | 29.9 | +3.5 | |
| Ceidwadwyr | Christopher Salmon | 5,381 | 14.4 | +0.7 | |
| Democrat Rhydd. | Myrddin Edwards | 3,902 | 10.4 | -2.5 | |
| Plaid Annibyniaeth y DU | Andrew Marshall | 1,047 | 2.8 | +2.8 | |
| Mwyafrif | 4,701 | 12.5 | |||
| Y nifer a bleidleisiodd | 37,461 | 67.3 | +3.4 | ||
| Llafur yn cadw | Gogwydd | -4.0 | |||
Canlyniadau Etholiad 2005 [golygu]
| Etholiad cyffredinol 2005: Llanelli | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Plaid | Ymgeisydd | Pleidleisiau | % | ±% | |
| Llafur | Nia Griffith | 16,592 | 46.9 | -1.7 | |
| Plaid Cymru | Neil Baker | 9,358 | 26.5 | -4.4 | |
| Ceidwadwyr | Adian Phillips | 4,844 | 13.7 | +4.2 | |
| Democrat Rhydd. | Ken Rees | 4,550 | 12.9 | +4.4 | |
| Mwyafrif | 7,234 | 20.5 | |||
| Y nifer a bleidleisiodd | 35,344 | 63.5 | +1.2 | ||
| Llafur yn cadw | Gogwydd | {{{gogwydd}}} | |||
Canlyniadau Etholiad 2001 [golygu]
| Etholiad cyffredinol 2001: Llanelli | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Plaid | Ymgeisydd | Pleidleisiau | % | ±% | |
| Llafur | Denzil Davies | 17,586 | 48.6 | -9.3 | |
| Plaid Cymru | Dyfan Jones | 11,183 | 30.9 | +11.9 | |
| Ceidwadwyr | Simon Hayes | 3,442 | 9.5 | -2.6 | |
| Democrat Rhydd. | Ken Rees | 3,065 | 8.5 | -0.7 | |
| Gwyrdd | Jan Cliff | 515 | 1.4 | +1.4 | |
| Llafur Sosialaidd | John Willock | 407 | 1.1 | -0.7 | |
| Mwyafrif | 6,403 | 17.7 | |||
| Y nifer a bleidleisiodd | 36,198 | 62.3 | -8.4 | ||
| Llafur yn cadw | Gogwydd | {{{gogwydd}}} | |||
Canlyniadau Etholiad 1997 [golygu]
| Etholiad cyffredinol 1997: Llanelli | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Plaid | Ymgeisydd | Pleidleisiau | % | ±% | |
| Llafur | Denzil Davies | 23,851 | 57.9 | +3.0 | |
| Plaid Cymru | Marc Phillips | 7,812 | 19.0 | +3.4 | |
| Ceidwadwyr | A. Hayes | 5,003 | 12.1 | -4.8 | |
| Democrat Rhydd. | N. Burree | 3,788 | 9.2 | -3.5 | |
| Llafur Sosialaidd | John Willock | 757 | 1.8 | +1.8 | |
| Mwyafrif | 16,039 | 30.9 | |||
| Y nifer a bleidleisiodd | 41,211 | 70.7 | -7.1 | ||
| Llafur yn cadw | Gogwydd | {{{gogwydd}}} | |||
Canlyniadau Etholiad 1992 [golygu]
| Etholiad cyffredinol 1992: Llanelli | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Plaid | Ymgeisydd | Pleidleisiau | % | ±% | |
| Llafur | Denzil Davies | 27,802 | 54.9 | ||
| Ceidwadwyr | Graham Down | 8,532 | 16.9 | ||
| Plaid Cymru | Marc Phillips | 7,878 | 15.6 | ||
| Democrat Rhydd. | Keith Evans | 6,404 | 12.7 | ||
| Mwyafrif | 19,270 | 38.0 | |||
| Y nifer a bleidleisiodd | 50,616 | 77.8 | |||
| Llafur yn cadw | Gogwydd | {{{gogwydd}}} | |||
Gweler hefyd [golygu]
| Etholaethau seneddol yng Nghymru | |
|---|---|
| Llafur |
Aberafan | Alun a Glannau Dyfrdwy | Blaenau Gwent | Caerffili | Castell-nedd | Cwm Cynon | Delyn | De Caerdydd a Phenarth | De Clwyd | Dyffryn Clwyd | Dwyrain Abertawe | Dwyrain Casnewydd | Gorllewin Abertawe | Gorllewin Caerdydd | Gorllewin Casnewydd | Gŵyr | Islwyn | Llanelli | Merthyr Tudful a Rhymni | Ogwr | Pen-y-bont ar Ogwr | Pontypridd | Rhondda | Torfaen | Wrecsam | Ynys Môn |
| Ceidwadol |
Aberconwy | Bro Morgannwg | Gogledd Caerdydd | Gorllewin Caerfyrddin a De Sir Benfro | Gorllewin Clwyd | Maldwyn | Mynwy | Preseli Penfro |
| Y Democratiaid Rhyddfrydol | |
| Plaid Cymru | |
| Cymru Etholaeth Ewropeaidd: Ceidwadol (1) | Llafur (1) | Plaid Cymru (1) | UKIP (1) | |