John Price

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Wynebddalen Yn y lhyvyr hwnn.

Uchelwr ac ysgolhaig o Gymro sy'n enwog am iddo gyhoeddi'r llyfr argraffiedig cyntaf erioed yn yr iaith Gymraeg, sef Yn y lhyvyr hwnn (1546), oedd Syr John Price (1502 - 1555). Roedd yn frodor o Aberhonddu yn Sir Frycheiniog. Ei orwyr oedd y noddwr llenyddiaeth Syr Herbert Price.

Gyrfa[golygu]

Cafodd yrfa hir fel gweinyddwr dan y Goron. O 1530 ymlaen, dan nawdd Thomas Cromwell, fe'i penodwyd i sawl swydd yn cynnwys y Notari Cyhoeddus ac Ysgrifennydd Cyngor Cymru a'r Gororau. Roedd yn Brotestant pybyr. Cymerodd ran flaenllaw yn y broses o ddiddymu'r mynachlogydd. Fel dal am ei waith cafodd sawl braint tir, yn cynnwys rhai o diroedd Priordy Aberhonddu. Ymsefydlodd o'r diwedd yn Swydd Henffordd.

Llenor ac ysgolhaig[golygu]

Fel llenor ac ysgolhaig roedd John Price yn perthyn i fudiad y Dyneiddwyr ac ysgol y Dadeni Dysg yng Nghymru. Roedd ganddo ddiddordeb mawr yn hanes Cymru a llenyddiaeth Gymraeg yr Oesoedd Canol. Casglai nifer o lawysgrifau hynafol. Roedd yn frwd o blaid gwaith Sieffre o Fynwy a ddaethai dan ymosodiad fel ffug-hanes gan ysgolheigion fel Polydore Vergil. Ysgrifenodd lyfr yn yr iaith Ladin ar y pwnc - yr Historiae Britannicae Defensio ('Amddiffyn hanes Prydain') - a gyhoeddwyd yn 1573 ar ôl ei farw. Ond fe'i cofir yn bennaf fel awdur Yn y lhyvyr hwnn, y llyfr Cymraeg argraffedig cyntaf.

Cyfeiriadau[golygu]