J. R. Jones
- Am sylfaenydd y Bedyddwyr Albanaidd yng Nghymru, gweler J. R. Jones, Ramoth.
Athronydd ac awdur Cymreig oedd John Robert Jones, sy'n fwy adnabyddus fel J. R. Jones (4 Medi 1911 – 3 Mehefin 1970).
Ganed J. R. Jones ym Mhwllheli, Gwynedd. Bu'n fyfyriwr ym Mhrifysgol Cymru, Aberystwyth, gan raddio gyda dosbarth cyntaf mewn athroniaeth cyn gwneud M.A. yn Aberystwyth a D. Phil. yng Ngholeg Balliol, Rhydychen.
Dychwelodd i Aberystwyth fel darlithydd yn 1939, a bu yno hyd nes cael ei benodi'n Athro Athroniaeth ym Mhrifysgol Cymru, Abertawe yn 1952, lle bu hyd ei farwolaeth. Roedd yn briod â Julia Roberts, ac roedd ganddynt un ferch fabwysiedig.
Roedd yn un o gefnogwyr cynharaf Cymdeithas yr Iaith Gymraeg ac ysgrifennodd nifer o lyfrau ar yr iaith gan gynnwys ei lyfr Prydeindod a oedd yn rhannol yn ymateb i syniadau newydd Owain Owain ar bwysigrwydd Y Fro Gymraeg. Ysgrifennodd hefyd ar grefydd. Dylanwadau eraill arno oedd: Paul Tillich, Simone Weil a Ludwig Wittgenstein.
Mae 'Wedi'r Storm' gan Gerallt Lloyd Owen, a gyhoeddwyd yn y gyfrol Cerddi'r Cywilydd, yn gerdd er cof am J. R. Jones.
Llyfryddiaeth [golygu]
Gwaith J. R. Jones [golygu]
- Yr Argyfwng Gwacter Ystyr (Llyfrau’r Dryw, 1964)
- Prydeindod (Llyfrau’r Dryw, 1966)
- A Raid i’r Iaith ein Gwahanu? (Undeb Cymru Fydd, 1967)
- Ac Onide (Llyfrau’r Dryw, 1970)
- Gwaedd yng Nghymru (Cyhoeddiadau Modern Cymreig, 1970)
Cyhoeddodd hefyd nifer fawr o ysgrifau mewn cyfnodolion megis Efrydiau Athronyddol, Y Traethodydd, Proceedings of the Aristotelian Society ac eraill.
Llyfrau amdano [golygu]
- Cofio J. R. Jones: dau anerchiad (Caernarfon: Gwasanaeth Llyfrgell Cyngor Sir Gwynedd, 1990) ISBN 090485275X
- Dewi Z. Phillips J. R. Jones (Cyfres Writers of Wales, Gwasg Prifysgol Cymru, 1995) ISBN 0-7083-1300-0
