El Haouaria

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Chwareli-ogofau Ffenicaidd El Haouaria

Tref fechan yng ngogledd-ddwyrain Tiwnisia yw El Haouaria neu El-Haouaria (Arabeg:الهوارية ). Fe'i lleolir ger penrhyn Cap Bon yn yr ardal o'r un enw, yng ngogledd talaith Nabeul. Filltir a hanner i'r gogledd o'r dref ceir hen chwareli Ffeniciaidd-Rhufeinig El Haouaria. Mae'r dref ei hun yn gorwedd ar ysgwydd o dir uwch rhwng y safle hwnnw a harbwr Ras el-Drek a'i draeth.

Yn codi tu ôl i'r dref mae Cap Bon ei hun, gyda goleudy yn sefyll uwch y clogwynni ysgythrog. Jebel Abiod yw enw'r copa uchaf. Mae'r dref ei hun yn dawel a dim ond yr hen chwareli sy'n atynnu ambell ymwelydd yn yr haf.

Mae El Haouaria yn adnabyddus hefyd am ei chanolfan hebogaeth. Er ei bod yn gysylltiedig â bywyd y bendefigaeth yn Ewrop, yn El Haouaria y werin bobl sy'n ymddiddori ynddi. Mae'r adar yn perthyn i deuluoedd ac yn cael eu trosglwyddo o genhedlaeth i genhedlaeth.

Ym misoedd Mai a Mehefin, daw nifer o ornitholegwyr i'r rhan yma o'r Cap Bon er mwyn gweld yr adar niferus sy'n aros yno i ddal thermal i'w cludo dros Gulfor Sisili i'w tir nythu yn Ewrop.

Bu'r chwareli Ffeniciaidd, a adnabyddir fel y Grottes romaines (Ogofau Rhufeinig) yn ffynhonnell ar gyfer adeiladau Carthago ers y chweched ganrif CC. Arferid dwyn y cerrig ar longau dros Gwlff Tiwnis i Garthago. Mae'r garreg yn dywodfaen melyn sy'n hawdd i'w dorri a'i drin. Yn ogystal, mae'r chwareli ar ymyl y môr ac felly roedd y cerrig yn hawdd i'w symud oddi yno. Defnyddiwyd les grottes gan y Rhufeiniaid yn eu tro. Canlyniad dros fil o flynyddoedd o weithio'r chwareli yw cyfres o ogofau mawr a gysylltir gan dwneli dan y graig. Torrywd siafftiau i adael golau'r dydd i mewn.

Yn y môr gyferbyn â safle'r chwareli mae ynysoedd Zembra a Zembretta.