Copteg

Arysgrif Gopteg (3edd ganrif)

Un o ieithoedd Hamito-Semitaidd yw Copteg. Fe'i sieredid yn yr Aifft o'r cyfnod Cristnogol cynnar hyd yr 8fed ganrif.

Yn ieithyddol ystyrir y Gopteg fel ffurf olaf Hen Eiffteg. Arferid ei hysgrifennu mewn gwyddor sy'n gyfuniad o lythrennau yr Wyddor Roeg gyda saith llythyren Ddemotig ychwanegol.

Tafodiethoedd

Roedd i'r Gopteg chwech tafodiaith. Yn yr Aifft Uwch (de'r wlad) y dafodiaith Sahideg oedd y brif ffurf o'r 5fed ganrif ymlaen. Yn yr Aifft Is defnyddid y dafodiaith Bohaireg fel iaith eglwysig gan Gristnogion yr Eglwys Goptaidd.

Llenyddiaeth

Ceir llenyddiaeth ddiddorol yn y Gopteg (Bohaireg yn bennaf) o gyfieithiadau o destunau ysgythurol Groeg ynghyd â thestunau iaith Gopteg gwreiddiol sy'n adlewyrchu dylanwad Gnostigiaeth a Manichaeiaeth ar yr eglwys cynnar.

Gweler hefyd

• Llenyddiaeth Gopteg
• Yr Eglwys Goptaidd

Dolenni allanol

• Celtic Syntax, Egyptian-Coptic Syntax, erthygl gan Ariel Shisha-Halevy.

Bibliography

• Wolfgang KosackDer koptische Heiligenkalender. Deutsch - Koptisch - Arabisch nach den besten Quellen neu bearbeitet und vollständig herausgegeben mit Index Sanctorum koptischer Heiliger, Index der Namen auf Koptisch, Koptische Patriarchenliste, Geografische Liste. Christoph Brunner, Berlin 2012, ISBN 978-3-9524018-4-2.
• Wolfgang Kosack. Lehrbuch des Koptischen.Teil I:Koptische Grammatik.Teil II:Koptische Lesestücke, Graz 1974.