Caerllion
Cyfesurynnau: 51°36′54″N 2°57′32″W / 51.615°N 2.959°W
| Caerllion | |
| Saesneg: Caerleon | |
Golwg Caerllion o Beechwood. |
|
|
[[File:|240px|Caerllion is located in Casnewydd]]
Caerllion
|
|
| Poblogaeth | 8,708 (Cyfrifiad2001) |
|---|---|
| Cyfeirnod grid yr AO | ST336909 |
| Prif ardal | Casnewydd |
| Sir seremonïol | Gwent |
| Gwlad | Cymru |
| Gwladwriaeth sofran | Y Deyrnas Unedig |
| Tref bost | CASNEWYDD |
| Rhanbarth cod post | NP18 |
| Cod deialu | 01633 |
| Yr Heddlu | Gwent |
| Tân | De Cymru |
| Ambiwlans | Cymru |
| Senedd yr Undeb Ewropeaidd | Cymru |
| Senedd y DU | Gorllewin Casnewyddt |
| Rhestr llefydd: y DU • Cymru • Casnewydd | |
Pentref ar lannau gorllewinol Afon Wysg, ger Casnewydd, yw Caerllion, hefyd Caerllion-ar-Wysg (Saesneg: Caerleon); rhif OS: ST3390. Ystyr Caerllion ydy 'caer y llengoedd'.
Olion Rhufeinig [golygu]
Yn y cyfnod Rhufeinig, fel Isca Silurum, roedd Caerllion yn ganolfan i'r lleng Legio II Augusta. Symudodd y lleng i Gaerllion tua'r flwyddyn 74, a bu yma am ganrifoedd, efallai tan ddechrau'r bedwaredd ganrif. Mae'r olion o'r cyfnod yma yn parhau i fod yn nodwedd amlycaf Caerllion. Ymhlith yr olion mae olion barics y llengfilwyr, y baddondy, y muriau oedd yn amgylchynu'r gaer, a'r amffitheatr tu allan i'r muriau. Enw Rhufeinig ar y dref oedd 'Iskalis' a ddaeth o enw'r afon: Wysg.
Yn yr Historia Regum Britanniae gan Sieffre o Fynwy, Caerllion yw prifddinas y Brenin Arthur.
Yr Oesoedd Canol [golygu]
Tua dwy neu dair km i'r gogledd-orllewin saif Mwnt y Castell, sef hen domen mwnt a beili.
Enwogion [golygu]
- Julius ac Aaron, merthyron Cristionogol, dienyddiwyd yn 304
- Arthur Machen (1863 - 1947), llenor