Caerllion

Caerllion
Caerllion o Beechwood.
[[File:|240px|Caerllion is located in Casnewydd]] Caerllion  Caerllion yn: Casnewydd
Poblogaeth	8,708 (Cyfrifiad 2001)
Cyfeirnod grid yr Arolwg Ordnans	ST336909
Prif ardal	Casnewydd
Sir seremonïol	Gwent
Gwlad	Cymru
Gwladwriaeth sofran	Y Deyrnas Unedig
Tref bost	CAERLLION
Rhanbarth cod post	NP18
Cod deialu	01633
Yr Heddlu	Gwent
Tân	De Cymru
Ambiwlans	Cymru
Senedd yr Undeb Ewropeaidd	Cymru
Senedd y DU	Gorllewin Casnewydd
Cynulliad Cymru	Gorllewin Casnewydd
Rhestr llefydd: y DU • Cymru • Casnewydd

Pentref ar lannau gorllewinol Afon Wysg, ger Casnewydd, yw Caerllion, hefyd Caerllion-ar-Wysg (Saesneg: Caerleon); rhif OS: ST3390. Ystyr Caerllion ydy 'caer y llengoedd'.

Olion Rhufeinig

Prif erthygl: Caer Rufeinig Caerllion.

Yn y cyfnod Rhufeinig, fel Isca Silurum, roedd Caerllion yn ganolfan i'r lleng Legio II Augusta. Symudodd y lleng i Gaerllion tua'r flwyddyn 74, a bu yma am ganrifoedd, efallai tan ddechrau'r bedwaredd ganrif. Mae'r olion o'r cyfnod yma yn parhau i fod yn nodwedd amlycaf Caerllion. Ymhlith yr olion mae olion barics y llengfilwyr, y baddondy, y muriau oedd yn amgylchynu'r gaer, a'r amffitheatr tu allan i'r muriau. Enw Rhufeinig ar y dref oedd 'Iskalis' a ddaeth o enw'r afon: Wysg.

Yn yr Historia Regum Britanniae gan Sieffre o Fynwy, Caerllion yw prifddinas y Brenin Arthur.

Yr Oesoedd Canol

Tua dwy neu dair km i'r gogledd-orllewin saif Mwnt y Castell, sef hen domen mwnt a beili.

Golygfa ar Gaerllion

Golygfa o'r olion Rhufeinig

Yr Amffitheatr Rufeinig

Enwogion

• Julius ac Aaron, merthyron Cristionogol, dienyddiwyd yn 304
• Arthur Machen (1863 - 1947), llenor

Trefi a phentrefi Bwrdeistref Sirol Casnewydd

Allteuryn  · Basaleg  · Caerllion  · Casnewydd  · Langstone  · Llanfaches  · Llanfihangel-y-fedw  · Llan-wern  · Pen-hŵ  · Y Redwig  · Trefesgob  · Trefonnen  · Tŷ-du

Eginyn erthygl sydd uchod am Gasnewydd. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato