Caer Gybi (caer)

Oddi ar Wicipedia
Neidio i: llywio, chwilio
Caer Gybi: tu mewn i'r gaer
Caer Gybi: rhan o furiau'r gaer

Roedd Caer Gybi yn gaer Rufeinig sydd yn awr yng nghanol tref Caergybi, sy'n cymeryd ei henw o'r gaer.

Disgrifiad a hanes[golygu]

Mae'r gaer ar lechwedd creigiog uwchben y môr, gyda muriau ar dair ochr a'r traeth ar y bedwaredd ochr, yn ffurfio hirsgwar 75 medr wrth 45 medr. Credir ei bod yn dyddio o ddiwedd y drydedd ganrif neu ddechrau'r bedwaredd ganrif. Credir bod y gaer yma at ddefnydd y llynges Rufeinig.[1]

Ym muchedd Sant Cybi mae cyfeiriad at frenin Gwynedd, Maelgwn Gwynedd, yn rhoi'r tir yma iddo i adeiladu clas (mynachlog). Bellach mae eglwys y plwyf a'i mynwent ar safle'r gaer, ond mae'r muriau yn dal i sefyll hyd at uchder o bedair medr.[2]

Cadwraeth[golygu]

Mae'r safle yng ngofal CADW ac yn agored i'r cyhoedd. Cofrestrwyd yr heneb hon gyda'r rhif SAM unigryw: AN031.[3]

Llyfryddiaeth[golygu]

  • Frances Lynch, A guide to ancient and historic Wales: Gwynedd (HMSO, 1995)

Cyfeiriadau[golygu]

  1. A guide to ancient and historic Wales: Gwynedd (HMSO, 1995).
  2. A guide to ancient and historic Wales: Gwynedd (HMSO, 1995).
  3. Cofrestr Cadw.


Caerau Rhufeinig Cymru Segontium.JPG
Brithdir | Bryn-y-Gefeiliau | Brynbuga | Cae Gaer | Caer Ffordun | Caer Gai | Caerau | Caerdydd | Caersws | Gelli-gaer | Caer Gybi | Caerhun (Canovium) | Caerllion | Castell Caerdydd | Castell Collen | Y Gaer | Gelligaer | Llanfor | Llanio | Maridunum | Nidum | Pen Llystyn | Pen y Gaer | Pennal | Segontium | Tomen y Mur | Trawscoed | Varis